CPAP

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pompa powietrzna do stosowania podczas snu, wraz z dwoma modelami pełnej maski twarzowej
Maska nosowa CPAP
Pełna maska twarzowa CPAP

CPAP (Continous Positive Airway Pressure – stałe dodatnie ciśnienie w drogach oddechowych) – metoda wspomagania oddychania stosowana głównie w leczeniu bezdechu sennego, a także w przypadku niewydolności oddechowej. Urządzeniem do wykonywania CPAP jest pompa powietrzna, podłączona do specjalnej maski na twarz, pokrywającej nos albo nos i usta razem.

Dzięki ciągłemu nadciśnieniu wytwarzanemu przez pompę CPAP podtrzymuje (utrzymuje) drogi oddechowe otwarte i dzięki temu przeciwdziała bezdechowi podczas snu.

Terapia CPAP jest najskuteczniejszą metodą leczenia obturacyjnego bezdechu sennego[1][2].

Pompa powietrzna zawiera jednostkę (urządzenie) sterujące-czujnik, który pozwala na utrzymanie stałego dodatniego ciśnienia mimo nieszczelności maski i przecieku powietrza.

Niektóre modele CPAP, tzw. autoCPAP dostosowują ciśnienie w zależności od nasilenia zaburzeń oddychania w czasie snu. Są one droższe, ale lepiej tolerowane przez chorych. U pacjentów, którzy wymagają wysokiego ciśnienia terapeutycznego stosuje się niekiedy aparaty, które wytwarzają mniejsze ciśnienie w czasie wydechu i większe podczas wdechu. W celu zapobiegania wysychania błon śluzowych jamy ustnej i nosa podczas nawiewu powietrza nowsze modele pomp CPAP są wyposażone w podgrzewane nawilżacze powietrza[3].

Stosując aparat CPAP należy codziennie myć maskę letnią wodą ze zwykłym mydłem w kostce. Nie wolno stosować mydeł w płynie, płynów do mycia naczyń i płynów zawierających substancje bakteriobójcze - uszkadzają one elementy miękkniego silikonu maski, przylegające do skóry[3]. Raz w tygodniu należy przepłukiwać rurę łączącą maskę z pompą. Przynajmniej raz w tygodniu należy wyprać paski przytrzymujące maskę. Należy też pamiętać o okresowej wymianie lub czyszczeniu filtrów powietrza. Maskę należy wymnienić, gdy po uszkodzeniu przestanie dokładnie przylegać do twarzy. Wtedy pompowane powietrze wydostaje się pomiędzy skórą twarzy a uszczelką[3]. W Polsce Narodowy Fundusz Zdrowia częściowo refunduje zakup aparatu CPAP dla chorych na obturacyjny bezdech senny[4]. W takich krajach jak np. Wielka Brytania, maska jest wypożyczana pacjentom publicznej służby zdrowia bezpłatnie i pozostaje własnością placówki medycznej, opiekującej się danym pacjentem[5].

Okresowo, co kilka miesięcy, pacjenci są wzywani do kontroli wraz z używaną pompą, w której jest zainstalowany cyfrowy system rejestracji parametrów pracy pompy. Pozwala to skontrolować np.: ile razy podczas snu pacjent miał zatrzymanie oddechu i jakie ciśnienia powietrza były podawane w takim momencie do maski z pompy; przez jaki okres snu maska była nieszczelna; jak długo maska była w ogóle w użyciu i ile godzin dziennie pacjent spał; ile razy maska była zdejmowana podczas snu na przerwy, np. wyjście do toalety[3].

Przypisy

  1. Montserrat JM., Ferrer M., Hernandez L., Farré R., Vilagut G., Navajas D., Badia JR., Carrasco E., De Pablo J., Ballester E. Effectiveness of CPAP treatment in daytime function in sleep apnea syndrome: a randomized controlled study with an optimized placebo.. „American journal of respiratory and critical care medicine”. 4 (164), s. 608–13, sierpień 2001. PMID 11520724. 
  2. Pomorskie Centrum Leczenie Bezechu Sennego: Metody leczenia bezdechu sennego. Strona internetowa Ośrodka. [dostęp 2013-10-09].
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Instrukcja obsługi pompy CPAP typ S9 AutoSet (z nawilżaczem powietrza H5i ClimateLine) amerykańskiej firmyResMed (ang.). [dostęp 2013-10-09].
  4. Zasady refundowania kosztów pompy CPAP przez NFZ. [dostęp 2013-10-09].
  5. Informacja brytyjskiej publicznej służby zdrowia NHS o zasadach stosowania pompy CPAP (ang.). [dostęp 2013-10-09].]

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.