Ruch Młodoosmański

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Młodzi Osmani (tr: Yeni Osmanlilar). Grupa działączy osmańskich założona w 1865, pod wpływem myślicieli zachodnioeuropejskich takich jak: Monteskiusz, Rousseau oraz Rewolucji francuskiej. Do organizatorów ruchu należał pisarz Ibrahim Şinasi, Ziya Pasza, Namık Kemal, Avni Pasza, były wezyr Mustafa Fazıl.

Ibrahim Şinasi
Namık Kemal
Avni Pasza

Młodzi Osmanowie byli rozczarowani reformami epoki Tanzimatu i opowiadali się za bardziej demokratycznymi reformami. Głosili oni hasła liberalne i postępowe, żądali wprowadzenia konstytucji. Program Młodych Osmanów zawierał: wprowadzenie konstytucji i systemu parlamentarnego. Lojalność i patriotyzm opierałyby się na wierze w konstytucję i demokrację a nie na przynależności do określonej grupy etnicznej, językowej czy wyznaniowej. Wydawali czasopismo "Informator" ("Muhbir"). Wykrycie spisku w 1867 roku zmusiło uczestników ruchu do emigracji. W Paryżu ogłoszono akt powstania organizacji młodoosmańskiej. Jej przewodniczącym został Mustafa Fazil, wiceprzewodniczącym- Polak Władysław Plater. W 1876 w wyniku demonstracji w Stambule doszli do władzy. Na czele rządu stanął Midhat Pasza. Za jego rządów ogłoszono konstytucję. Po przegranej wojnie z Rosją i Kongresie Berlińskim w 1878, pozycja młodoosmanów została osłabiona i sułtan Abdülhamid II powrócił do rządów absolutystycznych.

Porażka polityki Młodych Osmanów spowodowała powstawanie innych ruchów, między innymi Ruchu młodotureckiego.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Kołodziejczyk D., Turcja, Warszawa 2000. ISBN 83-85660-95-X
  • Reychman J., Historia Turcji, Wrocław, Warszawa, Kraków, Gdańsk 1973.