Skazani na Shawshank

Skazani na Shawshank The Shawshank Redemption
Gatunek	dramat kryminał
Rok produkcji	1994
Data premiery	10 września 1994 (świat) 16 kwietnia 1995 (Polska)
Kraj produkcji	USA
Język	angielski
Czas trwania	142
Reżyseria	Frank Darabont
Scenariusz	Frank Darabont
Główne role	Tim Robbins Morgan Freeman Bob Gunton
Muzyka	Thomas Newman
Zdjęcia	Roger Deakins
Scenografia	Terence Marsh Peter Landsdown Smith Michael Seirton
Kostiumy	Elizabeth McBride
Montaż	Richard Francis-Bruce
Produkcja	Niki Marvin
Wytwórnia	Castle Rock Entertainment
Dystrybucja	Columbia Pictures
Budżet	25 mln $
Nagrody	7 nomin. do Oscara

Skazani na Shawshank (ang. The Shawshank Redemption) – amerykański film fabularny (dramat) z 1994 roku, w reż. Franka Darabonta z Timem Robbinsem i Morganem Freemanem w rolach głównych. Na podstawie opowiadania Stephena Kinga.

Opis fabuły

Film powstał na kanwie opowiadania Stephena Kinga Rita Hayworth and Shawshank Redemption. Opowiada historię Andiego Dufresne'a, finansisty, który zostaje niesłusznie skazany na karę podwójnego dożywocia za zamordowanie własnej żony i jej kochanka. Trafia do więzienia Shawshank, w którym rządzą sadystyczni strażnicy i apodyktyczny dyrektor. Jednak mimo wszystko nie załamuje się. Przez wiele lat misternie przygotowuje swój plan zemsty, który zaskoczy nawet najbliższych współwięźniów i wynagrodzi mu lata upokorzeń.

Co ciekawe, film nie zgromadził dużej widowni podczas wyświetlania w kinach, a dopiero rozpowszechniany na kasetach i płytach zaczął odnosić wielkie sukcesy. Obecnie często wymieniany jest w rankingach najlepszych filmów wszech czasów.

Obsada

• Tim Robbins – Andy Dufresne
• Morgan Freeman – Ellis Boyd 'Red' Redding
• Bob Gunton – Naczelnik Samuel Norton
• William Sadler – Heywood
• Clancy Brown – Kapitan Byron Hadley
• Gil Bellows – Tommy Williams
• Mark Rolston – Bogs Diamond
• James Whitmore – Brooks Hatlen

Nagrody

• Film otrzymał siedem nominacji do Oscara w 1995 roku, jednak nie zdobył żadnej statuetki
  • Najlepszy aktor: Morgan Freeman
  • Najlepsza muzyka: Thomas Newman
  • Najlepszy dźwięk: Robert J. Litt Elliot Tyson Willie D. Burton Michael Herbick
  • Najlepsze zdjęcia: Roger Deakins
  • Najlepszy film: Niki Marvin
  • Najlepszy montaż: Richard Francis-Bruce
  • Najlepszy scenariusz: Frank Darabont
• Camerimage 1995
  • Brązowa Żaba: Roger Deakins (zwycięzca)
  • Złota Żaba: Roger Deakins (nominacja)
• Złote Globy 1995
  • Najlepszy scenariusz: Frank Darabont (nominacja)
  • Najlepszy aktor: Morgan Freeman (nominacja)

Rankingi i plebiscyty

• Pierwsze miejsce na liście 250 najlepszych filmów wszech czasów według IMDb. Po podliczeniu ponad 640 000 głosów zarejestrowanych użytkowników jest jednym z dwóch filmów o ocenie przewyższającej 9
• Pierwsze miejsce na liście najlepszych filmów świata w rankingu użytkowników portalu filmowego Filmweb z ponad 205 000 głosów i oceną 8.9/10 (stan na 14 września 2011)
• Pierwsze miejsce na liście BBC Radio Five Live najlepszych filmów które nie zdobyły Oscara przygotowanej w 2005 roku
• Pierwsze miejsce w plebiscycie na najlepszy film w historii kina przeprowadzonym przez magazyn Empire w 2006 roku.
• Drugie miejsce w ankiecie na najlepsze sceny końcowe w historii kina (spotkanie więźniów) przeprowadzonej przez Diet Coke w 2003 roku
• Drugie miejsce na liście ulubionych filmów Brytyjczyków (W badaniu w 2004 roku wzięło udział 200 tys. osób)
• Trzecie miejsce w plebiscycie na 100 najlepszych filmów wszech czasów przeprowadzonym przez telewizję Channel 4 w 2001 roku
• Trzecie miejsce w plebiscycie na filmy o których najczęściej rozmawia się przy piwie w angielskich pubach (2003)
• Trzecie miejsce w plebiscycie na najlepsze pożegnanie filmowe: "Get busy living, or get busy dying" (Zajmij się życiem albo umieraniem)
• Czwarte miejsce w plebiscycie magazynu FHM na najlepszy film dekady (W 2004 roku, badano 100 tys. osób)
• Siódme miejsce w notowaniach Digital Dreem Door's na najlepszy film lat dziewięćdziesiątych (24 lutego 2005)
• Siódme miejsce w rankingu 100 najbardziej wzruszających momentów filmowych przeprowadzonym przez telewizję Channel 4
• Siódme miejsce na liście najlepszych ścieżek dźwiękowych według słuchaczy brytyjskiej stacji Classic FM. (2001)
• Siódme miejsce w podsumowaniu XX wieku portalu stopklatka.pl w kategorii najlepszy dramat (2000)
• Ósme miejsce na liście najlepszych filmów lat dziewięćdziesiątych amerykańskiego Stowarzyszenia Krytyków Filmowych (2000)
• Ósme miejsce dla sceny w której naczelnik niszczy plakat na ścianie celi Andy'ego w plebiscycie na najlepsze momenty w historii kina strony joblo.com (2001)
• Dziesiąte miejsce na liście 50 najbardziej kultowych filmów magazynu Entertainment Weekly (2003)
• Znalazł się w dwudziestce filmów z najbardziej zaskakującymi zwrotami akcji (2004)
• Znalazł się wśród trzystu najbardziej inspirujących filmów według AFI

Różnice między książką a filmem

• W książce Andy Dufresne trafia do Shawshank w roku 1948, w filmie rok wcześniej.
• W książce podczas pobytu Andy'ego w więzieniu Shawshank ma kolejno trzech naczelników - George'a Dunahy'ego, Grega Stammasa i Samuela Nortona. W filmie od początku naczelnikiem jest Norton.
• W filmie Brooks opiekuje się pisklęciem gawrona, w książce nie.
• W książce, podczas procesu w 1947 Andy utworzył sobie fałszywe nazwisko (Peter Stevens) i fałszywą tożsamość przy pomocy swojego przyjaciela Jima, w filmie stworzył nieistniejącego człowieka dopiero w więzieniu, gdy doradzał naczelnikowi Nortonowi.
• W filmie Byron Hadley osobiście pobił Bogsa Diamonda, w książce nie wiadomo, kto to zrobił, a Red przedstawia jedynie swoje przypuszczenia na ten temat, nie wymieniając nazwiska Hadleya.
• W książce Tommy Williams został przeniesiony do więzienia Cashman, w filmie zostaje zastrzelony przez Hadleya na rozkaz Nortona pod pretekstem próby ucieczki.
• W książce Andy przez 8 miesięcy miał w celi współwięźnia, półkrwi Indianina Normadena, a w filmie nie.
• W filmie po ujawnieniu przestępstw Nortona popełnia on samobójstwo, a w książce nie.
• W książce Hadley przestaje być komendantem straży wcześniej, niż w filmie (przed ucieczką Andy'ego), i nie zostaje zatrzymany przez policję.
• W książce, po ucieczce Andy'ego "Red" trafił na 15 dni do karceru, w filmie nie.
• W książce Andy powiedział w więzieniu "Redowi", co znajduje się pod kamieniem na łące w Buxton, w filmie powiedział tylko: "Sam zobaczysz".
• W filmie "Red" przeczytał list od Andy'ego na łące, w książce dopiero po powrocie do hotelu, bo bał się, że ktoś go zauważy.

Linki zewnętrzne

• Skazani na Shawshank w bazie Internet Movie Database (IMDb) (ang.)
• Skazani na Shawshank w bazie filmweb.pl
• Skazani na Shawshank w bazie stopklatka.pl
• Skazani na Shawshank w Internetowej Bazie Filmowej (fdb.pl)
• "Skazani na Shawshank" w fdb.pl