Teje

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Teje
Wielka Małżonka Królewska
Teje.jpg Teje; Muzeum Egipskie w Berlinie
królowa Egiptu
Żona Amenhotepa III
Dane biograficzne
Urodzona ok. 1400/1399 r. p.n.e.
Zmarła ok. 1338 r. p.n.e.
Ojciec Juja
Matka Czuju
Mąż Amenhotep III
Dzieci Echnaton,
Totmes,
Sitamon,
Iset,
Henutaneb,
Nebetah,
Smenchkare (?),
Beketaten
Galeria w Wikimedia Commons Galeria w Wikimedia Commons
Fajansowa waza z kartuszami Amenhotepa III i królowej Teje; Muzeum w Luwrze, Paryż

Teje, Tii, Teye, Tiji (ur. ok. 1400/1399 r. p.n.e, zm. ok. 1338 r. p.n.e.) – Wielka Małżonka Królewska, główna żona faraona Amenhotepa III.

M23 N41
X1
<
U33 M17 M17 Z4 B7
>

Teje była córką Jujego, który nosił tytuł Boskiego Ojca oraz piastował funkcję kapłana Mina; był także oficerem odpowiedzialnym za sprawność rydwanów bojowych, oraz jego żony, Czuju, która była przełożoną w haremie Mina oraz przełożoną w haremie Amona, a nosiła dworski tytuł Królewskiej Ozdoby.

Żoną Amenhotepa Teje została jako jedenasto- lub dwunastoletnia dziewczynka, wkrótce po objęciu przez niego władzy, a więc ok. 1388 r. p.n.e. Faraon darzył wielkim uczuciem swoją żonę, która słynęła na całym dworze ze swojej mądrości, inteligencji oraz zmysłu politycznego i talentów dyplomatycznych. Król rozkazał dla niej wybudować wspaniały pałac w Malkata, niedaleko Teb Zachodnich, gdzie przeniosła się cała rodzina królewska.

Teje dała Amenhotepowi dwóch synów – Totmesa (miał przejąć władzę po śmierci ojca, ale zmarł przedwcześnie jako dziecko) oraz Amenhotepa (późniejszego faraona Echnatona), a także córki – Sitamon, która została kolejną małżonką Amenhotepa III, Iset, Henuttaunebu i Nebetah.

Po śmierci Amenhotepa III, Teje już jako królowa-matka wciąż cieszyła się wielkim szacunkiem i wielkimi wpływami. To dzięki niej Aj (będący prawdopodobnie jej bratem) zrobił karierę jako wezyr i z czasem stał się najważniejszą osobą w Egipcie zaraz po faraonie. Pod jej znacznym wpływem pozostawał jej syn, faraon Echnaton. Wspierała go w jego rządach, a szczególnie w konflikcie z kapłanami Amona Tebańskiego i z zapałem propagowała nowo powstały kult Atona.

Zmarła w 12. roku panowania Echnatona, a więc ok. roku 1338 p.n.e. Miejsce jej pochówku nie zostało do tej pory odnalezione. Być może jej mumia jest jedną z niezidentyfikowanych, kobiecych mumii, odnalezionych w tajemnej skrytce w grobowcu Amenhotepa II.

Była matką faraona Echnatona, żoną, a zarazem teściową Amenhotepa III (ich córka, Sitamon poślubiła swojego ojca), a także babcią dwóch faraonów – Smenchkare i Tutanchamona.

Teje pojawia się w powieści Egipcjanin Sinuhe Miki Waltari.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]