Zapadka Mullera

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Zapadka Mullera – proces akumulacji niekorzystnych mutacji w genomach i puli genowej populacji organizmów rozmnażających się bezpłciowo, pozbawionych mechanizmów rekombinacji.

Pochodzenie nazwy[edytuj | edytuj kod]

Nazwa pochodzi od słowa „zapadka” (ang.ratchet) użytego przez Hermanna Mullera dla podkreślenia nieodwracalności zmian genetycznych powodowanych przez mutacje w genomach organizmów rozmnażających się bezpłciowo[1]. Została ona podchwycona i spopularyzowana przez genetyka-ewolucjonistę J. Felsensteina[2].

Opis[edytuj | edytuj kod]

Proces akumulacji niekorzystnych mutacji w puli genowej organizmów rozmnażających się bezpłciowo został zaproponowany w celu wyjaśnienia ewolucji rozmnażania płciowego i jego przewagi nad rozmnażaniem bezpłciowym.

Wiele mutacji nie jest letalnych, lecz tylko obniża, często nieznacznie dostosowanie. Dlatego nie są one eliminowane przez dobór naturalny - osobniki będące ich nosicielami przeżywają. Jednakże, ponieważ z pokolenia na pokolenie pojawiają się nowe mutacje w różnych loci genowych, ich wpływ na dostosowanie kumuluje się. W klonie organizmów rozmnażających się bezpłciowo mutacji może tylko przybywać, ponieważ prawdopodobieństwo zajścia mutacji powrotnej jest znikomo małe[3]. Gdy w linii osobników rozmnażających się bezpłciowo nagromadzi się wystarczająco dużo takich szkodliwych mutacji, średnie dostosowanie w populacji maleje, aż zostanie ona wyeliminowana przez dobór naturalny. Natomiast podczas rozmnażania płciowego, dzięki rekombinacji, następuje tasowanie loci genowych. Allele z mutacjami szkodliwymi mogą być w związku z tym eliminowane z populacji a średnie dostosowanie w populacji może wzrastać[3].

Przypisy

  1. Muller H.J. 1964. "The relation of recombination to mutational advance". Mutat. Res. 106: 2–9. PMID 14195748.
  2. Felsenstein J. 1974. "The evolutionary advantage of recombination". Genetics 78 (2): 737–756. PMID 4448362.
  3. 3,0 3,1 Krzanowska, H, Łomnicki A., Rafiński J., Szarski, H., Szymura J. 2002. Zarys mechanizmów ewolucji. Wydawnictwa Naukowe PWN, Warszawa, ISBN 83-01-13723-1, str. 245-246.