Łotewska Akademia Nauk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Łotewska Akademia Nauk
Latvijas Zinātņu akadēmija
Ilustracja
Budynek instytucji
Data założenia 1946
Państwo  Łotwa
Położenie na mapie Łotwy
Mapa lokalizacyjna Łotwy
Łotewska Akademia Nauk
Łotewska Akademia Nauk
Ziemia56°56′36″N 24°07′19″E/56,943333 24,121944
Strona internetowa

Łotewska Akademia Nauk[1] (łot. Latvijas Zinātņu akadēmija) – instytucja naukowa skupiająca ponad 300 naukowców z Łotwy i innych krajów prowadząca badania w zakresie nauk przyrodniczych, inżynierii, nauk społecznych i humanistycznych. Została założona w 1946 roku. Siedzibą Akademii jest znany w Rydze wieżowiec Akademii Nauk Łotwy.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Próby założenia akademii nauk na Łotwie sięgają początków XIX wieku, ale Łotewska Akademia Nauk powstała dopiero od 14 lutego 1946 roku[2]. Początkowo składała się zarówno z indywidualnych członków jak i instytucji badawczych[2]. Od 14 lutego 1992 roku Łotewska Akademia Nauk (Academia Scientiarum Latviensis) funkcjonuje jako stowarzyszenie naukowców zgodnie z nowo opracowanym statutem[2]. Akademia reprezentuje Łotwę w Międzynarodowej Radzie Nauki (ICSU), w All European Academies (ALLEA), w World Federation of Scientists (WFS), w Międzynarodowej Unii Akademickiej (UAI)[2].

Członkowie[edytuj | edytuj kod]

Zgodnie ze statutem Akademia składa się ze 100 pełnoprawnych członków, którzy nie skończyli 70 lat[2]. Zazwyczaj połowa członków LAS to profesorowie uniwersyteccy z Łotwy[2]. Od 1990 roku najwybitniejsi przedstawiciele kultury i nauki na Łotwie są wybierani honorowymi członkami Akademii[2]. Wśród zagranicznych członków znajdują się wybitni naukowcy i twórcy z 22 krajów (2005)[2].

Nagrody Łotewskiej Akademii Nauk[edytuj | edytuj kod]

Najwyższym wyróżnieniem przyznawanym przez Akademię za wybitne osiągnięcia twórcze jest Wielki Medal[3]. Odznaczenie jest odlewane z brązu, na awersie jest herb Akademii z napisem Academia Scientiarum Latviensis, a na rewersie są grawerowane dane i data przyznania medalu[3]. Od 2013 roku w ramach współpracy z Fundacją Borisa i Ināry Teterevu każdy zwycięzca Wielkiego Medalu Łotewskiej Akademii Nauk otrzymuje nagrodę pieniężną w wysokości 10 000 euro[3].

  • Wielki medal Łotewskiej Akademii Nauk[4]
  • Nagroda młodych naukowców[5]
  • Nagroda w dziedzinie inżynierii i mechaniki F. Candera[5]
  • Nagroda Ludwiga i M. Janson[5]
  • Roczna nagroda "Grindex"[5]
  • Nagroda naukowców "Aldaris"

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Ważniejsze współczesne akademie nauk. W: Encyklopedia PWN [on-line]. Wydawnictwo Naukowe PWN. [dostęp 2018-05-07].
  2. a b c d e f g h The Latvian Academy of Sciences, ww3.lza.lv [dostęp 2018-05-06].
  3. a b c Elmars Lange, LATVIJAS ZINĀTŅU AKADĒMIJAS LIELĀ MEDAĻA – LZA balvas, www.lza.lv [dostęp 2018-05-06].
  4. Elmars Lange, Nolikums par Latvijas Zinātņu akadēmijas vārdbalvu piešķiršanu – LZA balvas, www.lza.lv [dostęp 2018-05-06].
  5. a b c d Elmars Lange, BALVAS UN PRĒMIJAS JAUNAJIEM ZINĀTNIEKIEM – LZA balvas, www.lza.lv [dostęp 2018-05-06].