Cykadojad rdzawopierśny
Wygląd
Harpagus bidentatus[1] | |||
(Latham, 1790) | |||
![]() | |||
Systematyka | |||
Domena | |||
---|---|---|---|
Królestwo | |||
Typ | |||
Podtyp | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Infragromada | |||
Rząd | |||
Rodzina | |||
Podrodzina | |||
Plemię | |||
Rodzaj | |||
Gatunek |
cykadojad rdzawopierśny | ||
Synonimy | |||
| |||
Podgatunki | |||
| |||
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4] | |||
![]() | |||
Zasięg występowania | |||
![]() |
Cykadojad rdzawopierśny[5] (Harpagus bidentatus) – gatunek średniej wielkości ptaka drapieżnego z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae).
- Morfologia
- Jego grzbiet i zewnętrzna strona skrzydeł są jasnoszare, ogon czarny, z trzema szarymi, prostopadłymi pasami, gardło i broda biała z czarną linią pośrodku. Klatka piersiowa i brzuch mają odcień rudy z szaro-białymi pasami, pokrywy podogonowe biały. Po wewnętrznej stronie skrzydła pokrywy są białe, przy czym na lotkach widnieją czarne linie. Głowa jest szara, woskówka szaro-żółta z czarnym zakończeniem, oczy czerwono-pomarańczowe, nogi i szpony żółte. Młode mają brązowy grzbiet z białymi plamkami na łopatkach, płowo-biały brzuch i klatkę piersiową, ciemnobrązową głowę i jaśniejsze od osobników dorosłych oczy.
- Cykadojady rdzawopierśne osiągają długość 33–38 cm, a ich masa waha się od 168 do 230 g.
- Zasięg występowania i środowisko
- Cykadojady rdzawopierśne żyją w tropikalnych, subtropikalnych i wtórnych lasach, zazwyczaj na wysokościach do 2100 m n.p.m. Występują w południowym Meksyku, Ameryce Centralnej oraz w północnej i środkowej części Ameryki Południowej – po wschodnią Brazylię i Boliwię.
- H. bidentatus fasciatus – południowy Meksyk do zachodniej Kolumbii i Ekwadoru. Posiada jaśniejszy brzuch i klatkę piersiową z większą ilością szaro-białych elementów.
- H. bidentatus bidentatus – wschodnia Kolumbia do Boliwii i wschodniej Brazylii, Trynidad
- Ekologia i zachowanie
- Żywi się głównie dużymi owadami, jaszczurkami i płazami. Sporadycznie zjada ptaki, pisklęta, nietoperze, węże i szczury[7]. Często poluje w pobliżu grup małp w celu złapania zwierząt wypłoszonych przez te ssaki.
- Okres lęgowy różni się w zależności od miejsca występowania, ale zwykle trwa od kwietnia do lipca. Gniazda zlokalizowane są na wysokości od 3 do 30 m nad ziemią (czasem wyżej), zazwyczaj na obrzeżach lasu. Samice składają dwa jaja, rzadziej jedno[7]. Inkubacja trwa 42–45 dni. W czterech zbadanych lęgach młode opuściły gniazdo po 27–37 dniach od wyklucia[7].
- Status
- Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznaje cykadojada rdzawopierśnego za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku. W 2019 roku organizacja Partners in Flight szacowała, że liczebność światowej populacji mieści się w przedziale 0,5–5,0 milionów dorosłych osobników, a jej trend jest umiarkowanie spadkowy. Gatunkowi zagraża wylesianie[4].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Harpagus bidentatus, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b Double-toothed Kite (Harpagus bidentatus). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-17)]. (ang.).
- ↑ D. Lepage: Double-toothed Kite Harpagus bidentatus. [w:] Avibase [on-line]. [dostęp 2023-02-02]. (ang.).
- ↑ a b Harpagus bidentatus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- ↑ Systematyka i nazwa polska za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Accipitrini Vigors, 1824 (Wersja: 2019-03-24). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2020-08-13].
- ↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Hoatzin, New World vultures, Secretarybird, raptors. IOC World Bird List (v10.2). [dostęp 2020-08-13]. (ang.).
- ↑ a b c Species account: Double-toothed Kite Harpagus bidentatus. Global Raptor Information Network, 2023. [dostęp 2023-02-02]. (ang.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Harpagus bidentatus w bazie oiseaux-birds. [dostęp 2014-07-25]. (ang.).
- James Ferguson-Lees, David A. Christie: Raptors of the World. Christopher Helm, 2001. ISBN 0-7136-8026-1.
- Steve Howell: A Guide to the Birds of Mexico and Northern Central America. OUP Oxford, 1995. ISBN 978-0-19-854012-0.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Zdjęcia i nagrania audiowizualne. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).