Dom Żołnierza w Toruniu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dom Żołnierza
w Toruniu
Obiekt zabytkowy nr rej. 2139 (gminna ewidencja zabytków)
Ilustracja
Budynek widziany od ul. Wola Zamkowa
Państwo  Polska
Województwo  kujawsko-pomorskie
Miejscowość Toruń
Adres ul. Warszawska 11
Typ budynku teatr
Styl architektoniczny modernizm
Architekt Leopold Józef Jarosławski[1]
Kondygnacje 3
Ukończenie budowy 1933
Ważniejsze przebudowy Lata 70. XX w.
Właściciel Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego
Położenie na mapie Torunia
Mapa lokalizacyjna Torunia
Dom Żołnierza w Toruniu
Dom Żołnierza
w Toruniu
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa kujawsko-pomorskiego
Dom Żołnierza w Toruniu
Dom Żołnierza
w Toruniu
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dom Żołnierza w Toruniu
Dom Żołnierza
w Toruniu
Ziemia53°00′42″N 18°36′53″E/53,011667 18,614722
Strona internetowa

Dom Żołnierza w Toruniu – dawny klub garnizonowy, obecnie w trakcie adaptacji na siedzibę Kujawsko-Pomorskiego Impresaryjnego Teatru Muzycznego w Toruniu. Budynek wpisany do Gminnej Ewidencji Zabytków (nr 2139).

Lokalizacja[edytuj | edytuj kod]

Budynek znajduje się w centrum miasta, u zbiegu ul. Warszawskiej (nr 11) i Woli Zamkowej, w sąsiedztwie zespołu staromiejskiego, kościoła św. Jakuba oraz kościoła garnizonowego św. Katarzyny.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwotnie za Dom Żołnierza służył piętrowy budynek magazynu wojskowego przy ul. Warszawskiej.

Wobec niewystarczającego charakteru tego obiektu powstał Komitet Budowy Domu Żołnierza, którego prezesem został wybrany 31 maja 1930 gen. Włodzimierz Maxymowicz-Raczyński. Zamiarem tego gremium było gruntowne przebudowanie istniejącego budynku. W dniu 11 listopada 1930 został poświęcony kamień węgielny. Pracami budowlanymi kierował inż. arch. Adam Dzięciołowski. Budowę finansowano głównie ze składek żołnierzy garnizonu toruńskiego oraz społeczeństwa Torunia i województwa pomorskiego. Po trzech latach Dom Żołnierza w Toruniu został oddany do użytku 19 marca 1933 w dzień imienin Marszałka Józefa Piłsudskiego.

Pierwotnie była to siedziba klubu garnizonowego, a później także kina „Mars” z widownią na 600 miejsc. Kino to było wyposażone w najnowocześniejszy w tamtym okresie w Polsce projektor[2].

Po II wojnie światowej obiekt kontynuował swą funkcję jako Garnizonowy Klub Oficerski, natomiast w latach 60. XX wieku kinoteatr zmienił swoją nazwę na „Grunwald”. Na początku lat 70. XX wieku obiekt przeszedł gruntowną modernizację, zyskując nowy, jak na owe czasy, wystrój. Sala widowiskowa została obłożona drewnianą jasną boazerią, zaś fotele, wykonane wykonane także z jasnego drewna, pokryto zieloną tapicerką. Zlikwidowano także balkon na widowni oraz całkowicie zmodernizowano hall kinoteatru[3][4].

W 2011 roku kino zostało ostatecznie zamknięte, a sam budynek opustoszał[5][6]. Od 2016 roku jest on własnością samorządu województwa kujawsko-pomorskiego[7], który przeznaczył go na siedzibę Impresaryjnego Teatru Muzycznego. Jego adaptacja i modernizacja ma się rozpocząć w połowie 2018 roku[8].

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Budynek powstał w stylu modernistycznym. W jego południowej części znajduje się scena oraz jej zaplecze, natomiast w północnej części obiektu zlokalizowana była sala dansingowo-bankietowa, świetlica, biblioteka i pomieszczenia administracyjne[9].

Nad portalem wejściowym od strony ul. Wola Zamkowa znajdował się do czasów II wojny światowej stylizowany orzeł, autorstwa toruńskiego rzeźbiarza Ignacego Zelka.

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Michał Pszczółkowski, Modernizm toruński. Architektura międzywojennego miasta
  2. Dom Żołnierza - Atrakcje Torunia - Przewodnik po Toruniu | Toruński Portal Turystyczny, „Toruński Portal Turystyczny” [dostęp 2018-04-20] (pol.).
  3. Wyborcza.pl, torun.wyborcza.pl [dostęp 2018-04-20].
  4. Wyborcza.pl, torun.wyborcza.pl [dostęp 2018-04-20].
  5. Krystian Pesta, Po 80 latach klub "Grunwald" znika z ul. Warszawskiej, „pomorska.pl” [dostęp 2018-04-20] (pol.).
  6. Kino Grunwald - zamknięte - Toruń - Kontakt, telefon, dojazd, rezerwacja, godziny otwarcia, bilety, dlaStudenta.pl [dostęp 2018-04-20] (pol.).
  7. Grunwald, czyli powrót do przeszłości « Teatr Muzyczny w Toruniu, „Teatr Muzyczny w Toruniu”, 9 marca 2018 [dostęp 2018-04-20] (pol.).
  8. Wyborcza.pl, torun.wyborcza.pl [dostęp 2018-04-20].
  9. Kujawsko-Pomorska Biblioteka Cyfrowa, Dom Żołnierza w Toruniu : na uroczystość otwarcia w dniu 19. marca 1933 roku, 1933 [dostęp 2018-04-20] (pol.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]