Dyrekcja Kolei w Królewcu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Budynek Dyrekcji Kolei w Kaliningradzie
Państwo  Rosja
Miejscowość Kaliningrad
Adres ul. Kijewska 1
Typ budynku administracyjny
Ukończenie budowy 1995
brak współrzędnych
Mapa połączeń Kolei Kaliningradzkich (2016)
budynek b. Dyrekcji Kolei (Königliche Eisenbahndirection/Eisenbahndirektion/Reichseisenbahndirektion) w Królewcu przy Vorstädtische Langgasse 117/121, obecnie Ленинский проспект 111—117 (1895-1945)

Dyrekcja Kolei w Królewcu – terytorialny organ zarządzania koleją z siedzibą w Królewcu.

Historia[edytuj | edytuj kod]

do 1945[edytuj | edytuj kod]

Kolej dotarła do Królewca w 1853. W miarę wzrostu przewozów i rozwoju sieci połączeń powstała na terenie Prus potrzeba utworzenia miejscowego organu zarządzania. W 1873 powołano pierwszą tego rodzaju instytucję na tym terenie tzw. Komisję Kolejową w Królewcu (Eisenbahn Commission zu Königsberg) Królewskiej Dyrekcji Kolei Wschodniej (Königliche Direction der Ostbahn). W 1870 zmieniono jej nazwę na Królewski Zakład Kolejowy w Królewcu/Prusy (Königliches Eisenbahnbetriebsamt zu Königsberg in Preußen), w 1895 na Królewską Dyrekcję Kolei w Królewcu/Prusy (Königliche Eisenbahndirection zu Königsberg i/Pr. – KED Königsberg i/Pr.), w 1920 na Dyrekcję Kolei w Królewcu/Prusy (Eisenbahndirektion zu Königsberg i/Pr. – ED Königsberg i/Pr.), w 1922 na Dyrekcję Kolei Rzeszy w Królewcu/Prusy (Reichseisenbahndirektion zu Königsberg i/Pr. – Rbd Königsberg i/Pr.), w 1937 na RBD Königsberg (Pr), w 1943 na RBD Königsberg. W wyniku działań wojennych, zmiany granic itd. dyrekcję ewakuowano do Schwerina, archiwalia do Hamburga[1].

Po 1945[edytuj | edytuj kod]

Po uzgodnieniach aliantów na konferencjach – Teheranie, Jałcie i Poczdamie tereny Prus przypadły ZSRR i PRL, zaś infrastruktura kolejowa – Kolejom Radzieckim – SŻD i Polskim Kolejom Państwowym – PKP. Odbudowywano sieć połączeń i struktury zarządzania.

W PRL zarządzała nimi Dyrekcja Kolei w Olsztynie, przejęta w 1962 przez Dyrekcję Kolei w Gdańsku.

W ZSRR na terenach b. Prus Wschodnich, obecnego obwodu kaliningradzkiego, infrastrukturę odbudowywały jednostki wojsk inżynieryjnych Armii Czerwonej.

Początkowo obwód obsługiwał oddział kenigsberski (Kенигсбергское отделение), w 1946 przemianowany na oddział kaliningradzki (Калининградское отделение) Kolei Litewskich (Литовская железная дорога) z siedzibą w Wilnie. W 1953 oddział podporządkowano Kolei Bałtyckiej (Балтийская железная дорога) w Rydze, w 1956 ponownie Kolei Litewskiej, w 1963 Kolei Przybałtyki (Прибалтийская железная дорога) w Rydze, w 1991 utworzono Kaliningradzkie Zjednoczenie Transportu Kolejowego (Калининградское производственное объединение железнодорожного транспорта), któremu w 1992 zmieniono nazwę na Zarząd Kolei Kaliningradzkiej (Управление Калининградской железной дороги), następnie na Kolej Kaliningradzką (Калининградская железная дорога), filię holdingu Kolei Rosyjskich (филиал ОАО „Российские железные дороги”)[2][3][4].

Prezesi/dyrektorzy[edytuj | edytuj kod]

  • 1907-1908 – dr inż. Fritz Rimrott (1849-1923)
  • 1908-1916 – Goepell
  • 1916-1918 – Georg Bodenstein (1860-1941)
  • 1918-1922 – dr Erik Platho
  • 1922-1938 – Bruno Moeller (1875-1952)
  • 1938-1945 – dr inż. Adalbert Baumann

Siedziba[edytuj | edytuj kod]

Mieściła się przy Vorstädtische Langgasse 117/121, obecnie Ленинский проспект 111—117 (1895-1945), w 1946 przy ul. Towarnej (ул. Товарная)[5], obecnie w budynku z 1995 przy ul. Kijewskiej (ул. Киевская) 1.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Königsberg. www.bahnstatistik.de. [dostęp 2021-03-26].
  2. Калининградская железная дорога – история создания (ros.). ЖЕЛЕЗНОДОРОЖНИК.РФ, 2020-02-27. [dostęp 2021-03-26].
  3. История. www.rzd-expo.ru. [dostęp 2021-03-26].
  4. materiały Archiwum Państwowego obwodu Kaliningradzkiego (Государственный архив Калининградской области)
  5. Рубили рельсы вручную, freekaliningrad.ru [dostęp 2021-03-27] (ros.).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]