Ekdyzon

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ekdyzon
Niepodpisana grafika związku chemicznego; prawdopodobnie struktura chemiczna bądź trójwymiarowy model cząsteczki
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C27H44O6
Masa molowa 464,63 g/mol
Wygląd biały proszek[1]
Identyfikacja
Numer CAS 3604-87-3
PubChem 19212[2]

Ekdyzon (ekdyson, ekdysteroi, hormon linienia) – steroidowy hormon, produkowany przez larwy i poczwarki stawonogów (zooekdyson) oraz syntetyzowany przez wiele roślin (fitoekdyson).

Zooekdysony są wydzielane przez gruczoły protorakalne (przedtułowiowe) owadów, narząd Y skorupiaków lub rzadziej przez jajniki. Gruczoły protorakalne wydzielają α-ekdyzon, który w wyniku przemian w ciele tłuszczowym zostaje przetworzony w β-ekdyzon, powodujący wydzielanie płynu linienia przez komórki naskórka.

Rośliny wytwarzają ekdysony w obronie przed atakami szkodników. Fitoekdysony mają zdolność zmieniania metabolizmu, wzrostu i rozwoju owadów. Wykazują większą aktywność biologiczną niż zooekdysony. Są od nich bardziej trwałe[3].

Odkryty w 1954 przez Adolfa Butenandta[4].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Ekdyzon. Karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck KGaA) dla Polski.
  2. Ekdyzon – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
  3. Henryk Malinowski. Mechanizmy obronne roślin drzewiastych przed szkodliwymi owadami. „Postępy w Ochronie Roślin”. 48, s. 25–33, 2008. 
  4. David E. Newton: Steroids and Doping in Sports: A Reference Handbook. Santa Barbara: ABC-CLIO, 2014, s. 169, seria: Contemporary World Issues. ISBN 9781610693141. OCLC 828775926.

Bibliografia[edytuj]