Goffer

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Goffer
Geomys bursarius[1]
(Shaw, 1800)
Goffer
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada ssaki żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd gryzonie
Rodzina gofferowate
Rodzaj Geomys
Gatunek goffer
Podgatunki

zobacz opis w tekście

Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Goffer (Geomys bursarius) – gatunek gryzonia z rodziny gofferowatych.

Występowanie i biotop[edytuj | edytuj kod]

Goffer występuje na zachód od rzeki Missisipi w Górach Skalistych i na północ od północno-wschodniego Teksasu i Meksyku poprzez Wielkie Równiny do południowo-centralnej Manitoby w Kanadzie[3]. Zamieszkuje głębokie, piaszczyste gleby, gdzie warstwa uprawna wynosi 20 cm lub więcej[4][3]. Zazwyczaj unika terenów o gliniastej glebie[4]. Spotkać go można na obrzeżach lasów lub terenach zamieszkanych przez człowieka (trawniki, cmentarze, pola golfowe)[2].

Charakterystyka ogólna[edytuj | edytuj kod]

Podstawowe dane
(samce nieco większe od samic)
Długość ciała 187-357 mm
Długość ogona 51-107 mm
Masa ciała 300-450 g
Dojrzałość płciowa około roku
Ciąża 51 dni
Liczba młodych
w miocie
1-6 (średnio 4)[5]
Długość życia około 2 lat

Wygląd[edytuj | edytuj kod]

Średniej wielkości gryzoń. Futro o krótkich, gęstych i błyszczących włosach[5]. Ubarwienie waha się od koloru jasnobrązowego do czarnego, spód ciała nieco jaśniejszy[3][6]. Czaszka goffera jest wzmocniona i posiada silne mięśnie szczęki. Duże siekacze koloru żółto-pomarańczowego. Oczy i uszy są małe. Ogon jest długi, prawie pozbawiony owłosienia. Na przednich łapach długie, silnie zakrzywione pazury[6]. Samica ma trzy pary sutków.

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Gryzonie te prowadzą samotny i nocny tryb życia. Budują podziemne schronienia o średnicy 6 cm na głębokości około 14 cm (czasami: odpowiednio 10 i 67,5 cm)[4]. Schronienie jest stosunkowo płytkie w okresie letnim, natomiast zimą jest nieco głębsze[3]. Tunele mogą liczyć do 100 m długości. Rzadko wychodzi na powierzchnię i o jego obecności świadczą wykopane kopce o średnicy 45 cm i wysokości 8 cm[4]. Typowe gniazdo zawiera liczne komory, toaletę i przechowalnię żywności[4]. Samce goffera są terytorialne. Opuszczają swoje gniazda wczesną wiosną. Terytoria samców są zwykle większe niż u samic[3]. Na pożywienie goffera składają się podziemne bulwy i korzenie. Rzadko piją wodę.

Rozród[edytuj | edytuj kod]

Okres rozrodczy u goffera przypada na okres od lutego do kwietnia. Po ciąży trwającej 51 dni samica rodzi 1-6 młodych. Nowo urodzone goffery są nagie, różowe i pomarszczone, oczy i uszy są zamknięte. Okres laktacji trwa około 5 tygodni. Po tym czasie młode są odstawiane od sutek[5], lecz przebywają jeszcze z matką około 3 tygodni. Dojrzałość płciową uzyskują po osiągnięciu jednego roku.

Podgatunki[edytuj | edytuj kod]

Wyróżnia się dziesięć podgatunków[7] lecz ich pozycja taksonomiczna jest wciąż dyskutowana[2]:

  • G. bursarius bursarius Shaw, 1800
  • G. bursarius illinoensis Komarek & Spencer, 1931
  • G. bursarius industrius Villa & Hall, 1947
  • G. bursarius jugossicularis Hooper, 1940
  • G. bursarius lutescens Merriam, 1890
  • G. bursarius major Davis, 1940
  • G. bursarius majusculus Swenk, 1939
  • G. bursarius missouriensis McLaughlin, 1958
  • G. bursarius ozarkensis Elrod, Zimmerman, Sudman, & Heidt, 2000
  • G. bursarius wisconsinensis Jackson, 1957

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

Na goffera polują węże i łasice, które potrafią przecisnąć się przez podziemne korytarze, oraz zwierzęta, które potrafią kopać w ziemi: kojoty, borsuki i lisy. Czasami też padają ofiarą ptaków drapieżnych i sów[5]. Przez ludzi gryzonie te są traktowane jako szkodniki w rolnictwie. Niszczą również trawniki i pola golfowe. Kontrolę populacji prowadzi się poprzez odłów i podkładanie zatrutego ziarna[4].

Zagrożenie i ochrona[edytuj | edytuj kod]

W Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii niższego ryzyka LC[2]. Obecnie nie ma żadnych zagrożeń dla populacji tego gatunku.

Przypisy

  1. Geomys bursarius w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Geomys bursarius. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 K. Teeter: Geomys bursarius plains pocket gopher (ang.). Animal Diversity Web. [dostęp 23 marca 2009].
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 Plains Pocket Gopher (ang.). The Mammal of Texas – Online Edition. [dostęp 23 marca 2009].
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 Plains Pocket Gopher Geomys bursarius (Shaw) (ang.). KSR Library and Data Center (Mammals of Kansas). [dostęp 22 marca 2009].
  6. 6,0 6,1 Geomys bursarius (ang.). Smithsonian Institute National Museum of Natural History NMNH. [dostęp 23 marca 2009].
  7. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Geomys bursarius. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 23 marca 2009]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Zwierzęta: encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005. ISBN 83-01-14344-4.