Hulman kaszmirski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Hulman kaszmirski
Semnopithecus ajax[1]
(Pocock, 1928)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Podkrólestwo tkankowce właściwe
Nadtyp wtórouste
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Nadgromada czworonogi
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Nadrząd łożyskowce
Rząd naczelne
Podrząd wyższe naczelne
Nadrodzina koczkodanowce
Rodzina koczkodanowate
Podrodzina gerezy
Rodzaj hulman
Gatunek hulman kaszmirski
Synonimy
  • Pithecus entellus ajax Pocock, 1928
  • Presbytis entellus ajax (Pocock, 1928)
  • Semnopithecus entellus ajax (Pocock, 1928)
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 EN pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Hulman kaszmirski (Semnopithecus ajax) – gatunek ssaka z rodziny koczkodanowatych, występujący w Indiach i prawdopodobnie w Nepalu[3].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Niegdyś takson ten uznawany był za podgatunek hulmana czczonego (S. entellus). Został po raz pierwszy opisany przez Reginalda Innesa Pococka w 1928 roku pod nazwą Pithecus entellus ajax. Później gatunek ten został przenieiony do rodzaju Presbytis, a następnie Semnopithecus[4]. W 1984 roku Douglas Brandon-Jones uznał go za osobny gatunek[4], jednak w swojej rewizji z 2004 roku znów traktuje go jako podgatunek[5]. Jako osobny gatunek potraktował go Colin Groves w 2005 roku[4].

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Przedstawiciele gatunku występują w północno-zachodnich Indiach, w stanach Himachal Pradesh oraz Dżammu i Kaszmir. Zasięg występowania obejmuje 5000 km². Większość osobników zamieszkuje jednak niewielki obszar o powierzchni 500 km² w dystrykcie Chamba[3]. Istnieją również przesłanki, jakoby gatunek ten pojawiał się także na obszarze Nepalu. Według Douglasa Brandona-Jonesa hulmany kaszmirskie żyją w Melamchi, w środkowej części tego kraju[3].

Hulmany kaszmirskie żyją w wilgotnych lasach sosnowych oraz górskich lasach cedrowych na wysokościach od 2200 do 4000 m n.p.m.[3]

Zagrożenia[edytuj | edytuj kod]

Liczba żyjących przedstawicieli gatunku jest szacowana na 250 dorosłych osobników i stale się zmniejsza. W ciągu ostatnich 10 lat liczba osobników mogła się zmniejszyć nawet o 10%[3]. Istnieniu gatunku zagraża nadmierny wypas zwierząt hodowlanych, wycinanie drzew, budowa dróg i innych szlaków komunikacyjnych na obszarach leśnych, rozwój rolnictwa oraz częste pożary[3].

Status i ochrona[edytuj | edytuj kod]

W 2000 roku gatunek został wpisany do Czerwonej księgi gatunków zagrożonych jako gatunek najmniejszej troski. W 2004 roku status zmieniono na gatunek krytycznie zagrożony. Od 2008 roku gatunek jest uznawany za zagrożony wyginięciem[3].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Semnopithecus ajax, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Semnopithecus ajax. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. a b c d e f g Semnopithecus ajax (ang.). IUCN. [dostęp 2016-03-19].
  4. a b c Chelmala Srinivasulu, Bhargavi Srinivasulu: South Asian Mammals: Their Diversity, Distribution, and Status. Springer Science & Business Media, 2012, s. 115.
  5. D. Brandon-Jones. A taxonomic revision of the langurs and leaf monkeys (primates: Colobinae) of South Asia. „Zoos’ Print Journal”. 19 (8), s. 1552–1594, 2004.