Jaszczurka perłowa

Jaszczurka perłowa
	Timon lepidus
	(Daudin, 1802)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	gady
Rząd	łuskonośne
Rodzina	jaszczurkowate
Rodzaj	Timon
Gatunek	jaszczurka perłowa
Synonimy
	Lacerta lepida Daudin, 1802; Lacerta ocellata Daudin, 1802;
	Lacerta lepida Daudin, 1802; Lacerta ocellata Daudin, 1802;
Podgatunki
	T. l. ibericus (López-Seoane, 1885); T. l. lepidus (Daudin, 1802); T. l. oteroi (Castroviejo & Mateo, 1998);
	T. l. ibericus (López-Seoane, 1885); T. l. lepidus (Daudin, 1802); T. l. oteroi (Castroviejo & Mateo, 1998);
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski
	Zasięg występowania
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Jaszczurka perłowa, jaszczurka perlista (Timon lepidus) – gatunek jaszczurki z rodziny jaszczurek właściwych (Lacertidae); jej największy przedstawiciel.

Charakterystyka

Jest jednym z najbardziej intensywnie ubarwionych gadów w Europie. Po bokach jest pokryta zieloną łuską z licznymi, niebieskimi plamkami. Oprócz tego niektóre osobniki mają na grzbiecie wzór przypominający ślimaka. Jaszczurka perłowa osiąga do 75 cm długości (24 cm od czubka pyska do kloaki)^[3].

Występowanie

Występuje w południowo-zachodniej Europie – w południowej Francji, Hiszpanii, Portugalii, Andorze oraz północno-zachodnich Włoszech^[1]^[2] (dawniej do tego gatunku włączano również północnoafrykańskie jaszczurki klasyfikowane obecnie jako Timon pater^[4]). Populacje z Gibraltaru i Monako wymarły^[2]. W południowych Alpach i w Pirenejach można ją spotkać do 1000 m n.p.m., a w górach południowej Hiszpanii aż do 2500 m n.p.m. Zamieszkuje suche tereny, porośnięte krzaczastą roślinnością oraz sterty kamieni i ruiny starych budowli.

Pożywienie

Jej pożywieniem są drobne zwierzęta – różne gatunki owadów, pajęczaki, ślimaki, niewielkie gryzonie, małe pisklęta oraz węże i inne, mniejsze jaszczurki.

Polują na nią głównie ptaki drapieżne^[3].

Rozmnażanie

Okres godowy trwa od kwietnia do czerwca. Samice składają od 10 do 20 jaj w wykopanych dołkach. Pod koniec lata wykluwają się młode jaszczurki. Jaszczurki perłowe osiągają dojrzałość płciową po 3 latach.

Przypisy

↑ ^a ^b ^c ^d P. Uetz & J. Hallermann, Timon lepidus, [w:] The Reptile Database [online] [dostęp 2025-08-03] (ang.).
↑ ^a ^b ^c Timon lepidus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
↑ ^a ^b Pierre Grillet, Marc Cheylan, Jean-Marc Thirion, Florian Doré, Xavier Bonnet, Claude Dauge, Sophie Chollet, Marc Antoine Marchand. Rabbit burrows or artificial refuges are a critical habitat component for the threatened lizard, Timon lepidus (Sauria, Lacertidae). „Biodiversity and Conservation”. 19 (7), s. 2039–2051, 2010. DOI: 10.1007/s10531-010-9824-y. (ang.).
↑ Rachid Rouag, Ilhem Berrahma, Luca Luiselli. Food habits and daily activity patterns of the North African ocellated lizard Timon pater from northeastern Algeria. „Journal of Natural History”. 40 (21-22), s. 1369–1379, 2006. DOI: 10.1080/00222930600926729. (ang.).

[rd-1] P. Uetz & J. Hallermann, Timon lepidus, [w:] The Reptile Database [online] [dostęp 2025-08-03] (ang.).

[iucn-2] Timon lepidus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).

[burrows-3] Pierre Grillet, Marc Cheylan, Jean-Marc Thirion, Florian Doré, Xavier Bonnet, Claude Dauge, Sophie Chollet, Marc Antoine Marchand. Rabbit burrows or artificial refuges are a critical habitat component for the threatened lizard, Timon lepidus (Sauria, Lacertidae). „Biodiversity and Conservation”. 19 (7), s. 2039–2051, 2010. DOI: 10.1007/s10531-010-9824-y. (ang.).

[pater-4] Rachid Rouag, Ilhem Berrahma, Luca Luiselli. Food habits and daily activity patterns of the North African ocellated lizard Timon pater from northeastern Algeria. „Journal of Natural History”. 40 (21-22), s. 1369–1379, 2006. DOI: 10.1080/00222930600926729. (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]