Julius Eduard Teusz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Eduard Teusz
Julius Eduard Teusz
Mataiza
Ilustracja
Fotografia Eugena Zintgraffa z 1888 roku, Kamerun
Imię przy narodzeniu Julius Eduard Teusz
Data i miejsce urodzenia 8 stycznia 1845
Łąkie
Data i miejsce śmierci 21 marca 1912
Lübben
Zawód botanik, badacz Afryki, plantator
Stanowisko Obergehilfe w Królewskim Ogrodzie botanicznym w Berlinie, dyrektor plantacji „Bimbia” w Kamerunie
Pracodawca Kamerun-Land- und Plantagengesellschaft
Rodzice Franz Teusz, Carolina Hasse
Małżeństwo Ida Mathilde Lucy Fläschner

Julius Eduard Teusz (ur. 8 stycznia 1845 w Łąkiem, zm. 21 marca 1912 w Lübben) – botanik, badacz Afryki, plantator.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza wyprawa[edytuj | edytuj kod]

W 1879 roku jako pracownik Królewskiego Ogrodu Botanicznego w Berlinie[1] otrzymał propozycję udania się do Afryki z ekspedycją niemiecką, która miała za zadanie zbadanie możliwości dotarcia rzeką Kuango do rzeki Kongo[2]. Szefem wyprawy został austriacki major Fridrich Alexander von Mechow[3]. 6 kwietnia 1878 roku von Mechow z Teuszem oraz cieślą okrętowym Bugslagiem przybyli do Saint-Paul de Loanda. Ostatecznie wyprawa składała się, oprócz trzech białych, ze 115 tragarzy. 12 czerwca 1880 badacze dotarli do Malange, a 17 lipca do wioski plemienia Bayaka. W związku z nieufnością miejscowych wobec obcych Teusz został zatrzymany jako zakładnik (choć traktowano go jak gościa)[4].

Kontakt w Kongu[edytuj | edytuj kod]

W 1881 roku, za pośrednictwem Eduarda Pechuël-Loesche, Teusz napisał list intencyjny do Komitetu Studiów Górnego Kongo (Comité d’études du Haut-Congo). Komitet zaakceptował jego kandydaturę na stanowisko agronoma na okres trzech lat (1 września 1881)[5]. W trakcie swego pobytu w Kongo zajmował się zakładaniem ogrodów i plantacji[6], był odpowiedzialny za eksperymentalne uprawy roślin europejskich[7].

Późniejsze życie[edytuj | edytuj kod]

Od roku 1885 pracował w Kamerunie jako dyrektor na plantacji „Bimbia” dla firmy Woermann, Jantzen & Thormählen[8] (jako dyrektor spółki Kamerun-Land- und Plantagengesellschaft), która została powołana 25 lipca 1885 w Hamburgu. Początkowo uprawiał głównie tytoń, później maniok, banany i warzywa[9]. W 1891 przypadkowo dokonał swojego największego, obok kilkunastu gatunków roślin, odkrycia, znajdując szczątki nieznanego delfina Sousa teuszii[10] (garbogrzbiet atlantycki)[11].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. http://www.kaowarsom.be/documents/bbom/Tome_II/Teusz.Edouard.pdf.
  2. Biographie Coloniale Belge, t. II, Bruksela 1951, s. 903.
  3. Aleksander von Mechow, Bericht über die von ihm geführte Expedition zur Aufklärung des Kuango-Stromes (1878/81); Verhandlungen der Gesellschaft für Erdkunde zu Berlin, ss 475-489, 1882.
  4. M. Plancquaert, Les Jaga et les Bayaka, 1932.
  5. Eduard Pechuël-Loesche, Kongoland, 1887.
  6. Henry Morton Stanley, The Congo and the founding of its free state; a story of work and exploration, New York, s. 258, 1885.
  7. Eduarda Pechuël-Loesche, Herrn Stanley’s Partisane und meine offiziellen Berichte vom Kongolande, 1886.
  8. Thorner Presse 1885, Jg. III, Nr. 173.
  9. Eugen Zintgraff, Nord-Kamerun. Schilderung der im Auftrage des Auswärtigen Amtes zur Erschließung des nördlichen Hinterlandes von Kamerun während der Jahre 1886-1892 unternommenen Reisen, 1895.
  10. Nature”, 25 czerwca 1891, s. 175.
  11. Sousa teuszii (Atlantic Humpback Dolphin, Atlantic Hump-backed Dolphin, Atlantic Humpbacked Dolphin, Cameroon Dolphin, Cameroon River Dolphin, Teusz’s Dolphin), www.iucnredlist.org [dostęp 2018-07-07].