Kangur

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Inne znaczenia Ten artykuł dotyczy rodzaju torbaczy. Zobacz też: ujednoznacznienie.
Kangur
Macropus[1]
Shaw, 1790
Kangur smukły (Macropus agilis)
Kangur smukły (Macropus agilis)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada ssaki niższe
Nadrząd torbacze
Rząd dwuprzodozębowce
Rodzina kangurowate
Podrodzina kangury
Rodzaj kangur (Macropus)
Synonimy
  • Boriogale Owen, 1874
  • Dendrodorcopsis W. Rothschild, 1903
  • Gerboides Gervais, 1855
  • Gigantomys Link, 1794
  • Halmatopus Wagner, 1841
  • Halmaturus Illiger, 1811
  • Kalmaturus Gervais, 1835
  • Kanguroo Lacépède, 1799
  • Kangurus E. Geoffroy St. Hilaire and G. Cuvier, 1795
  • Megaleia Gistel, 1848
  • Phascolagus Owen, 1874
  • Prionotemmus Stirton, 1955

Kangur[2] (Macropus) (po polsku w odniesieniu do części gatunków funkcjonowały określenia kangur, a także suwacz, kanguro[3]) – rodzaj torbaczy z rodziny kangurowatych (Macropodidae)[4]. Są endemitami australijskiej krainy zoogeograficznej.

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

Etymologicznie słowo „kangur” pochodzi od „gaNurru” – słowa w języku Guugu Yimithirr, które było w przeszłości używane przez aborygenów w znaczeniu large black kangaroo (duży czarny kangur). Z czasem zaczęło jednak być używane dla określenia wielu gatunków zwierząt z rodziny kangurowatych. Pierwsze użycie nazwy odnotowane 4 sierpnia 1770 jest przypisywane angielskiemu żeglarzowi i odkrywcy Jamesowi Cookowi i botanikowi Josephowi Banksowi[5]. Nazwa ta nie jest jednak używana przez lokalne plemiona Australii[6].

Nazwa zwyczajowa[edytuj | edytuj kod]

We wcześniejszej polskiej literaturze zoologicznej dla określenia części gatunków rodzaju Macropus używane były nazwy zwyczajowe kangur, a także suwacz, kanguro[3]. Ostatecznie w wydanej w 2015 roku przez Muzeum i Instytut Zoologii PAN w Warszawie publikacji „Polskie nazewnictwo ssaków świata” rodzajowi przypisano nadano oznaczenie kangur[2].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj obejmuje 14 gatunków zgrupowanych w trzech podrodzajach[4][2]:

Przypisy

  1. Macropus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. 2,0 2,1 2,2 Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN w Warszawie, 2015, s. 297. ISBN 978-83-88147-15-9.
  3. 3,0 3,1 Erazm Majewski: Słownik nazwisk zoologicznych i botanicznych polskich: zawierający ludowe oraz naukowe nazwy i synonimy polskie, używane dla zwierząt i roślin od XV-go wieku aż do chwili obecnej, źródłowo zebrane i zestawione z synonimami naukowemi łacińskiemi w podwójnym porządku alfabetycznym i pomnożone porównawczym materyałem, zaczerpniętym z innych języków słowiańskich, Tom 2. Warszawa: Nakładem Autora; Skład Główny w Warszawie w księgarni E. Wendego i S-ki, 1894.
  4. 4,0 4,1 Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Macropus. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 26 lutego 2014]
  5. Robert M.W. Dixon: The Languages of Australia. Cambridge: Cambridge University Press, 1980, s. 570. ISBN 9781108017855.
  6. A. Meston: Origin of the word » KANGAROO." (ang.). The Brisbane Courier, 1890-06-17. [dostęp 2014-03-03].