Kościół św. Michała Archanioła w Soli
![]() | |||||||||||||||||||||||
kościół parafialny | |||||||||||||||||||||||
![]() Widok ogólny | |||||||||||||||||||||||
Państwo | |||||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Miejscowość | |||||||||||||||||||||||
Wyznanie | |||||||||||||||||||||||
Kościół | |||||||||||||||||||||||
Diecezja | |||||||||||||||||||||||
Wezwanie |
św. Michał Archanioł | ||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||
Położenie na mapie gminy wiejskiej Biłgoraj ![]() | |||||||||||||||||||||||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||||||||||||||||||||||
Położenie na mapie województwa lubelskiego ![]() | |||||||||||||||||||||||
Położenie na mapie powiatu biłgorajskiego ![]() | |||||||||||||||||||||||
![]() |
Kościół św. Michała Archanioła w Soli – rzymskokatolicki kościół w Soli, dawna cerkiew unicka, a następnie prawosławna.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Cerkiew została wzniesiona w 1872 z rosyjskiego funduszu państwowego przeznaczonego na budowy nowych świątyń unickich[2], na potrzeby istniejącej od połowy XVII w. unickiej parafii w Soli, która wcześniej korzystała z cerkwi drewnianej[3]. Po likwidacji unickiej diecezji chełmskiej parafia ta została wcielona do eparchii chełmsko-warszawskiej Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego. Funkcjonowała do 1915, gdy prawosławni udali się na bieżeństwo. W 1919 została zrewindykowana na rzecz Kościoła katolickiego i stała się siedzibą parafii erygowanej w tym samym roku przez biskupa lubelskiego Mariana Fulmana[3]. W dwudziestoleciu międzywojennym obiekt został zaadaptowany na potrzeby liturgii łacińskiej, dobudowano również zakrystię. W 1965 i w 1977 kościół był malowany, zaś w 1979 górne partie drewnianej wieży zastąpiono murowanymi. W 1998 kościół był malowany po raz kolejny, wtedy również odnowiono trzy ołtarze[3].
Architektura
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e6/Wn%C4%99trze_dawnej_cerkwi_w_Soli.jpg/220px-Wn%C4%99trze_dawnej_cerkwi_w_Soli.jpg)
Cerkiew w Soli została wzniesiona z cegły[3] na planie krzyża, z wyższą środkową częścią krzyża, krytą dachem czteropołaciowym z sygnaturką. Nad prostokątnymi ramionami krzyża, przedsionkiem i prosto zamkniętym sanktuarium znajdują się dachy dwupołaciowe. Dzwonnica znajduje się nad przedsionkiem[2].
Ołtarz główny świątyni został zmontowany z fragmentów dawnego ikonostasu, z powstałym w 1920 obrazem Serca Jezusa i trzema obrazami na zasuwie. Dwa z nich, postacie Jezusa Cierpiącego i patrona kościoła zostały namalowane w latach 1952-1953 przez Zofię Grabską, trzeci, wizerunek Matki Bożej Niepokalanie Poczętej, być może jest unicką ikoną. Z dwudziestolecia międzywojennego pochodzą ołtarze boczne. Starsze są monstrancja i krucyfiks z XVIII w.[3].
Z cerkwią w Soli związany był prawosławny cmentarz, położony ok. 100 metrów od świątyni. Po przejęciu budynku przez katolików i erygowaniu parafii na jej potrzeby urządzono nową nekropolię[4].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo lubelskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 23 lipca 2024 [dostęp 2015-11-05] .
- ↑ a b P. Cynalewska-Kuczma: Architektura cerkiewna Królestwa Polskiego narzędziem integracji z Imperium Rosyjskim. Poznań: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Adama Mickiewicza, 2004, s. 148. ISBN 83-232-1463-8.
- ↑ a b c d e Sól
- ↑ D. Kawałko, Cmentarze województwa zamojskiego, Państwowa Służba Ochrony Zabytków, Zamość 1994, s. 27.