Kotlina Koszycka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kotlina Koszycka
Carpathians Western Inner 5164.svg
Megaregion Region Karpacki
Prowincja Karpaty Zachodnie
Podprowincja Wewnętrzne Karpaty Zachodnie
Makroregion Kotlina Koszycka
Zajmowane
jednostki
administracyjne
Słowacja
- kraj preszowski
- kraj koszycki

Kotlina Koszycka (516.4; słow. Košická kotlina) – wielka kotlina śródgórska w Wewnętrznych Karpatach Zachodnich we wschodniej Słowacji.

Kotlina Koszycka jest pochodzenia tektonicznego. Ma kształt litery C odwróconej wybrzuszeniem na wschód (w prawo). Północną część Kotliny stanowi Pogórze Szaryskie, sięgające 500 m n.p.m. Dno zasadniczej, środkowej części Kotliny leży na wysokości 160-200 m n.p.m. Południowo-zachodnie zakończenie Kotliny stanowi dolina Bodvy. Środkowa i południowa część Kotliny to szerokie terasy zalewowe Torysy, Hornadu i Bodvy.

Od północy zamyka Kotlinę Koszycką fliszowe pasmo Gór Czerchowskich. Od zachodu Kotlina sąsiaduje z górami Branisko i Bachureń, z Rudawami Spiskimi, które otacza łukiem, i z Krasem Słowacko-Węgierskim. Na wschodzie pasmo Gór Tokajsko-Slańskich oddziela Kotlinę Koszycką od Niziny Wschodniosłowackiej. Od południa Kotlina Koszycka przechodzi w niskie wzgórza Cserehát.

Cserhát nie stanowi bariery dla mas powietrza napływających znad Kotliny Panońskiej, które nadają Kotlinie panoński klimat. Dzięki temu w Kotlinie rozwija się intensywne rolnictwo z uprawą kukurydzy, pszenicy i jęczmienia oraz sadownictwo. Kotlina Koszycka jest gęsto zaludniona. W jej północnej części największym ośrodkiem miejskim jest Preszów, a w południowej – Koszyce. Dnem Kotliny, wzdłuż Hornadu i Torysy, biegnie szlak komunikacyjny – linia kolejowa z Nowego Sącza do Miszkolca, z którą łączą się równoleżnikowe linie kolejowe ze wschodu i zachodu, oraz odcinek autostrady D1 z Preszowa Do Koszyc.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Krystyna Jawecka (red.) Czechosłowacja. Mapa przeglądowa Europy. Skala 1:1000000, PPWK Warszawa-Wrocław 1983
  • Jerzy Kondracki Karpaty, wydanie drugie poprawione, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1989, ​ISBN 83-02-04067-3
  • Juraj Kordováner, Ľubica Vážna, Zdeněk Šír (red.) Volovské vrchy. Košice. Turistická mapa. 1:50.000, 3. vydanie, VKÚ a.s., Harmanec 2004, ​ISBN 80-8042-317-2
  • Mária Fábryová, Juraj Kordováner, Zdeněk Šír (red.) Šarišská vrchovina – Branisko. Turistická mapa. 1:50.000, 3. vydanie, VKÚ a.s., Harmanec 2004, ​ISBN 80-8042-418-7
  • Slovensko. Slowakei. Slovakia. Autoatlas. 1:200 000, SHOCart, spol. s.r.o., b.m.w., 2006, ​ISBN 80-7224-412-4
  • Wiesława Rusin, Barbara Zygmańska, Słowacja, Bielsko-Biała: Wydawnictwo Pascal, 2006, ISBN 83-7304-679-8, OCLC 749501739.