Krzyż Franciszka Józefa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Krzyż Franciszka Józefa
Franz Joseph-Kreuz
Awers
Awers odznaki
Ustanowiono 28 października 1916
1918 – zniesiono
Dewiza MILITANTIBUS A LATERE MEO
(Walczącym u mego boku)
Kruszec żelazo

Krzyż Franciszka Józefa (niem. Franz Joseph-Kreuz) – wojenne odznaczenie Cesarstwa Austriackiego, nadawane w latach 1917-1918.

Historia[edytuj]

Nazwany także według swej dewizy *Militantibus a latere meo" ("Walczącym u mego boku") krzyż, tylko ze względu na swą rzadkość i ekskluzywność zaliczany do orderów - posiadał jedną klasę, a więc właściwie był medalem - został zaprojektowany w roku 1916 jeszcze za życia cesarza Franciszka Józefa, który zdążył zatwierdzić listę przedstawionych do odznaczenia. Po śmierci sędziwego cesarza projekt zrealizował jego następca Karol I i odznaczył krzyżem 25 osób znajdujących się na liście poprzednika. Order otrzymały wyłącznie osoby zatrudnione w Kancelarii Wojskowej w Wiedniu, wojskowi i cywile ściśle współpracujący z monarchą, na ich czele sam nowy cesarz, którego Franciszek Józef umieścił na pierwszym miejscu swej listy.

Opis odznaki[edytuj]

Oznaka jednoklasowego orderu to krzyż maltański bez kulek na szpicach ramion, wykonany w poczernionym żelazie z wąskimi srebrnymi bordiurami na brzegach ramion, z wieńcem laurowym między ramionami. W medalionie środkowym awersu widnieją splecione inicjały założyciela "FJ I", otoczone srebrnym pierścieniem z dewizą "Militantibus a latere meo" oraz datami MCMXIV-MCMXVI. Rewers oznaki był gładki, nie posiadający wstążki order noszony był na agrafie na prawej piersi.

Bibliografia[edytuj]

  • Vacláv Měřička, Orden und Ehrenzeichen der österreichisch-ungarischen Monarchie, Wien 1974
  • Roman Freiherr von Procházka, Österreichisches Ordenshandbuch, 1-4, München 1978