Krzyżodziób modrzewiowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Krzyżodziób modrzewiowy
Loxia leucoptera[1]
J. F. Gmelin, 1789
Samiec
Samiec
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd ptaki neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina łuszczakowate
Podrodzina łuskacze
Rodzaj Loxia
Gatunek krzyżodziób modrzewiowy
Podgatunki
  • L. l. bifasciata (C. L. Brehm, 1827)
  • L. l. leucoptera J. F. Gmelin, 1789
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg

Krzyżodziób modrzewiowy[3], krzyżodziób dwupręgowy (Loxia leucoptera) – gatunek niewielkiego, osiadłego lub koczującego ptaka z rodziny łuszczakowatych (Fringillidae), zamieszkujący wąski pas w Eurazji od Finlandii po wschodnią Syberię oraz równie wąski pas w Ameryce Północnej od Alaski po Labrador. Izolowana populacja na Haiti. Do Polski zalatuje rzadko[4].

Systematyka[edytuj]

Wyróżniono dwa podgatunki L. leucoptera[5][6][3]:

  • krzyżodziób różowawy (L. leucoptera bifasciata) – północna Europa do wschodniej Syberii i północno-wschodnie Chin.
  • krzyżodziób modrzewiowy (L. leucoptera leucoptera) – Alaska, Kanada i północne USA.

Morfologia[edytuj]

Cechy gatunku 
Samce czerwone z brunatnoczarnymi skrzydłami i ogonem, samice zielonkawe. U obu płci na skrzydłach dwie wyraźne białe pręgi.
Wymiary średnie 
  • Długość ciała ok. 14,5–18 cm
  • Rozpiętość skrzydeł ok. 26 cm
  • Masa ciała ok. 35 g

Ekologia[edytuj]

Biotop 
Lasy limbowe i modrzewiowe.
Gniazdo 
Na bocznej gałęzi drzewa iglastego.
Jaja 
Składa 3–5 jaj.
Pożywienie 
Nasiona drzew iglastych, głównie limby i modrzewia, oraz jagody i drobne bezkręgowce.

Status i ochrona[edytuj]

Ochrona 
W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii LC (najmniejszej troski)[2]. Na terenie Polski gatunek ten jest objęty ścisłą ochroną gatunkową[7].

Przypisy

  1. Loxia leucoptera, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b BirdLife International 2012. Loxia leucoptera. W: IUCN 2015. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) Wersja 2015-4. <www.iucnredlist.org>. (ang.) [dostęp 2015-12-10]
  3. a b Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek, M. Kuziemko: Plemię: Carduelini Vigors, 1825 (wersja: 2015-07-08). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2015-12-10].
  4. Ludwik Tomiałojć, Tadeusz Stawarczyk: Awifauna Polski. Rozmieszczenie, liczebność i zmiany. Wrocław: PTPP "pro Natura", 2003, s. 757. ISBN 83-919626-1-X.
  5. F. Gill, D. Donsker: Finches, euphonias (ang.). IOC World Bird List: Version 5.4. [dostęp 2015-12-10].
  6. Two-barred Crossbill (Loxia leucoptera) (ang.). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 2013-02-23].
  7. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 września 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną (Dz. U. z 2004 r. Nr 220, poz. 2237)