Leon Białkowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Leon Białkowski
Leon Białkowski
Kraj działania  Polska
Data i miejsce urodzenia 1 lutego 1885
Pasynki
Data i miejsce śmierci 22 stycznia 1952
Lublin
Profesor
Specjalność: historia
Doktorat 1910
Profesura 1929
Nauczyciel akademicki
Uczelnia Uniwersytet Poznański
Uczelnia Katolicki Uniwersytet Lubelski
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi

Leon Ignacy Białkowski (ur. 1 lutego 1885 w Pasynkach na Podolu, zm. 22 stycznia 1952 w Lublinie) – polski historyk, archiwista, profesor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.

Życiorys[edytuj]

Pochodził z rodziny szlacheckiej, był synem Bolesława i Zofii z Lewalt-Jezierskich. Nauki początkowe odebrał w domu rodzinnym matki w Mołczanach, następnie uczęszczał do gimnazjum w Żytomierzu. W latach 1904–1905 studiował prawo na uniwersytecie w Kijowie, 1905–1910 historię na Uniwersytecie Jagiellońskim, 1910–1911 historię na uniwersytecie w Paryżu. Miał opinię studenta skoncentrowanego wyłącznie na nauce; nie uczestniczył w życiu towarzyskim i politycznym. W 1910 na UJ obronił doktorat (praca Ziemia Sandecka pod kierunkiem Stanisława Krzyżanowskiego).

W 1914 został docentem w Zakładzie Historii Rusi w Polskim Kolegium Uniwersyteckim w Kijowie; w 1919 przeniósł się do Kalisza, gdzie w 1920 objął kierownictwo miejscowego Archiwum Państwowego, następnie w latach 1921-1926 pracował w Archiwum Państwowego w Poznaniu. W latach 1924–1926 prowadził wykłady z historii średniowiecznej Rosji na Uniwersytecie Poznańskim i był docentem w Seminarium Historii Wschodniej Europy. Od 1926 do wybuchu II wojny światowej kierował Archiwum Państwowym w Lublinie; w tym samym roku został profesorem nadzwyczajnym KUL oraz kierownikiem Katedry Historii Średniowiecznej Polski tej uczelni. Profesorem zwyczajnym był od 1929. Wykładał na KUL historię Polski XVXVII wieku, w latach 1930–1933 pełnił funkcję dziekana Wydziału Humanistycznego, a 1933–1938 – prorektora.

W pracy naukowej zajmował się nowożytną historią Polski, archiwistyką, genealogią oraz dziejami Lublina. Analizował m.in. stosunki gospodarcze, prawne i kulturalne Ziemi Sądeckiej w I połowie XVI wieku; opracował dzieje społeczne i gospodarcze Podola. Przygotował do druku wiele materiałów z dziejów Lublina, m.in. mandaty króla Kazimierza Jagiellończyka. Od 1947 wchodził w skład Rady Redakcyjnej Polskiego Słownika Biograficznego. Opublikował łącznie ponad 150 prac naukowych, m.in.:

  • Rozważania o potrzebie badania przeszłości człowieka (1905)
  • Z przeszłości Szarogrodczyzny (1907)
  • Podole w XVI wieku (1920)
  • Szkice z życia Wielkopolski w XVII wieku (1925)
  • Wilkierze XV-XVIII wieku (1928)
  • Lubelska księga podkomorska XV wieku (1934)
  • Lublin na starych szlakach handlowych (1937)
  • Początki dziejowe Słowiańszczyzny wschodniej (1949)
  • Najstarsze zapiski ziemskie lubelskie z 1409 roku (1952)

W 1949 został członkiem-korespondentem PAU; od 1927 był członkiem Komisji Historycznej tej akademii. Należał również m.in. do Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, Polskiego Towarzystwa Heraldycznego, Towarzystwa Naukowego KUL (członek Zarządu, przewodniczący Wydziału Historyczno-Filozoficznego), Lubelskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. Został odznaczony m.in. Złotym Krzyżem Zasługi i Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (1933)[1].

Przypisy

Bibliografia[edytuj]

  • Stanisław Wiśniewski, Słownik Biograficzny Miasta Lublina, pod redakcją Tadeusza Radzika, Adama A. Witusika i Jana Ziółka, Tom drugi, Wydawnictwo UMCS, Lublin 1996, s. 26
  • Biogramy uczonych polskich, Część I: Nauki społeczne, zeszyt 1: A–J, Wrocław 1983
  • Słownik biograficzny archiwistów polskich, t. 1, Warszawa 1988, s. 37-39