Lewiatan (organizacja)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy organizacji z okresu międzywojennego. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Lewiatan (właśc. Centralny Związek Polskiego Przemysłu, Górnictwa, Handlu i Finansów) – organizacja zrzeszeń gospodarczych powstała 15 grudnia 1919 roku, reprezentująca polski przemysł wobec władz państwowych i społeczeństwa w okresie międzywojennym. "Lewiatan" został założony przez Andrzeja Wierzbickiego jako kontynuacja Towarzystwa Przemysłowców Guberni Królestwa Polskiego i skupiał początkowo 29 zrzeszeń gospodarczych. Od 1932, po połączeniu z Naczelną Organizacją Zjednoczonego Przemysłu i Rolnictwa Zachodniej i Południowej Polski funkcjonował jako Centralny Związek Przemysłu Polskiego. "Lewiatan" dysponował dużym zapleczem medialnym w skład którego wchodziły między innymi dziennik "Kurier Polski", tygodnik (później dziennik) "Depesza", oraz dwutygodnik "Przegląd Gospodarczy".

Związek propagował koncepcje polityczne i społeczne ułatwiające funkcjonowanie przemysłu wśród których można wskazać obniżenie podatków i świadczeń socjalnych, zwiększenie pomocy władz państwowych dla przemysłu a także osłabienie ochrony prawnej przysługującej robotnikom. Członkowie "Lewiatana" brali udział w licznych rządach okresu międzywojennego a także zasiadali w sejmie, senacie i innych instytucjach państwowych[1].

Organizacja ta skupiała znanych przemysłowców i ekonomistów (działali m.in.: Alfred Falter, Stanisław Karłowski, Stefan Laurysiewicza, Stefan Przanowski, Czesław Klarner, Antoni Olszewski, Edward Natanson, T. Popowskiego, Henryk Grohman, Leopold Wellisz).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jan Kofman, Lewiatan a podstawowe zagadniena ekonomiczno-społeczne Drugiej Rzeczypospolitej: z dziejów ideologii kół wielkokapitalistycznych w Polsce. Warszawa: PWN, 1986.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Andrzej Garlicki et al.: Encyklopedia historii Drugiej Rzeczypospolitej: 1918-1939. Warszawa: Bellona, 1999. ISBN 83-214-1101-0.