Mato Lovrak

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Mato Lovrak
Ilustracja
Pomnik pisarza w Veliki Grdjevac
Data i miejsce urodzenia 8 marca 1899
Veliki Grđevac
Data i miejsce śmierci 14 marca 1974
Zagrzeb
Zawód, zajęcie nauczyciel

Mato Lovrak (ur. 8 marca 1899 w Velikim Grđevacu, zm.14 marca 1974 w Zagrzebiu) – chorwacki pisarz powieści dla dzieci i młodzieży.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 8 marca 1899 w Velikim Grđevacu niedaleko Bjelovaru. Uczęszczał do liceum w Bjelovarze. Po ukończeniu edukacji pracował przez 35 lat jako nauczyciel w małych miasteczkach Veliki Zdenci i Kutina na północy Chorwacji[1]. Debiutował powieścią Sladki potok w 1930 roku[2]. Najbardziej znane są Vlak u snijegu i Družba Pere Kvržice[3]. Obie powieści zostały zekranizowane[3]. Film fabularny Vlak u snijegu (Pociąg w śniegu) w 1976 roku wyreżyserował Mate Relja[4]. Powieść Vlak u snijegu była tłumaczona na niemiecki, węgierski, macedoński, polski, czeski i słoweński[3]. Družba Pere Kvržice została w 1998 roku przetłumaczona na esperanto[3].

Od 1993 roku jest przyznawana nagroda Mato Lovraka dla najlepszej powieści dla dzieci i młodzieży opublikowanej w języku chorwackim[5] w minionym roku[6].

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Powieść Dzieci Wielkiej Wsi była pierwszą książką chorwackiego pisarza opublikowaną w Polsce po II wojnie światowej[4]. Przetłumaczył ją Stanisław Papierkowski, a wydał Czytelnik w maju 1948 roku[4]. Miesiąc później 28 czerwca 1948 roku Komintern wydał rezolucję o zerwaniu wszelkich kontaktów z Jugosławią i jej wydanie nie byłoby możliwe. W 1949 roku ukazało się II wydanie książki[4]. Lovrak akcję wszystkich utworów umieszcza na wsi. Głosi ideę porozumienia miasta i wsi, a dzieciom wpaja zasady współżycia w kolektywie[2].

  • Vlak u snijegu ( Dzieci z Wielkiej Wsi)(1933)
  • Družba Pere Kvržice(1933)
  • Divlji dječak (1934)[2]
  • Desetorica hrabrih
  • Francek Drugi Hrabi (1938)
  • Anka Brazilijanka (1939)
  • Neprijatelj broj 1 (1938)
  • Prijatelji (1941)
  • Nasi Dječaci (1954)
  • Dječak konzul (1954)
  • Devetorica hrabih (1958)
  • Iskrica (1958)
  • Zeleni otok ( 1961)
  • Kitićev dom ( 1964)
  • U mraku (1964)
  • Gimnazijalac (1969)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Mato Lovrak biografija – Lektire.hr, www.lektire.hr [dostęp 2018-04-16] (chorw.).
  2. a b c Lovrak, Mato W: Nowy słownik literatury dla dzieci i młodzieży Warszawa 1979 s. 333-334
  3. a b c d MATO_LOVRAK, www.kasmir-promet.hr [dostęp 2018-04-16].
  4. a b c d Mato Lovrak - CROATICA, „CROATICA” [dostęp 2018-04-16] (pol.).
  5. Knjižnice grada Zagreba - Hrvatski centar za dječju knjigu - Nagrada "Mato Lovrak", www.kgz.hr [dostęp 2018-04-16].
  6. Knjižnice grada Zagreba - Nagrada Mato Lovrak, www.kgz.hr [dostęp 2018-04-16].