Nieborów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy wsi w województwie łódzkim. Zobacz też: wieś o tej samej nazwie w województwie podkarpackim.
Nieborów
Pałac, widok od strony parku
Pałac, widok od strony parku
Państwo  Polska
Województwo łódzkie
Powiat łowicki
Gmina Nieborów
Liczba ludności (2006) 900
Strefa numeracyjna (+48) 46
Kod pocztowy 99-416
Tablice rejestracyjne ELC
SIMC 0733412
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
Nieborów
Nieborów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Nieborów
Nieborów
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Nieborów
Nieborów
Ziemia 52°04′16″N 20°04′08″E/52,071111 20,068889
Pałac, Salon Czerwony z portretem Anny Orzelskiej pędzla Antoine'a Pesne'a
Owoce i liście platana rosnącego w parku przy pałacu Radziwiłłów w Nieborowie.
Tabliczka informacyjna, wisząca na platanie w Nieborowie.

Nieborówwieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łowickim, w gminie Nieborów.

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie skierniewickim.

Miejscowość jest siedzibą gminy Nieborów.

Historia[edytuj]

Gmina Nieborów położona jest w dolinie rzeki Bzury wśród charakterystycznego dla tej części Mazowsza krajobrazu nizinnego. Okolice Nieborowa były zaludniane od dawna, o czym świadczą odkryte w pobliskiej Wólce Łasieckiej, a ostatnio w Kompinie, stanowiska kulturowe z późnego okresu rzymskiego (III-IV w. n.e.).

Na południowy zachód od Nieborowa, w pobliżu Bełchowa, występowała tzw. Pustynia Nieborowska, której piaski do niedawna wykorzystywane były w hutnictwie szkła.

Nazwa Nieborów (w brzmieniu Nyeborowo lub Nyeborow) pojawia się w źródłach historycznych po raz pierwszy w dokumentach kościelnych XIV w. wykazujących sumy pobierane w diecezji tytułem świętopietrza. Nazwa Nieborów jest nazwą dzierżawczą, założycielem jej mógł być zatem bliżej nieznany Niebor, którego imię jest zaświadczoną w źródłach formą antroponimiczną. Na początku XVI w. wzniesiono w Nieborowie gotycko-renesansowy dwór, który przetrwał do końca XVII w. Dobra nieborowskie stanowiły wówczas własność rodu Nieborowskich herbu Prawda.

W 1694 r. dobra Nieborowskich kupił prymas Polski kardynał Michał Stefan Radziejowski, który wzniósł barokowy pałac zaprojektowany przez Tylmana z Gameren. W XVIII w. dobra często zmieniały właściciela.

W 1774 r. Nieborów objął wojewoda wileński Michał Hieronim Radziwiłł, który wyposażył pałac w stylowe meble, tkaniny, obrazy i rzeźby oraz przedmioty rzemiosła artystycznego. Założył bogatą w zbiory bibliotekę (ponad 10 tys. woluminów dzieł polskich i obcych w tym starodruki z XV w.). Jego żona Helena z Przeździeckich Radziwiłłowa założyła w tym czasie słynny ogród romantyczny w Arkadii. Stał się on miejscem spotkań twórców epoki oświecenia.

Założona w 1881 r. przez Michała Piotra Radziwiłła manufaktura majoliki dostarczała do pałacu ozdobne piece kaflowe i ceramikę artystyczną, która z czasem utworzyła cenny zespół majoliki nieborowskiej.

Dobra nieborowskie pozostały w rękach Radziwiłłów do lutego 1945 r., następnie zespół pałacowo-parkowy w Nieborowie i Arkadii został oddziałem Muzeum Narodowego w Warszawie.

Zabytki[edytuj]

Do rejestru zabytków wpisane są następujące obiekty[1]:

  • kościół pw. MB Bolesnej, 1871-83, nr rej.: 521 z 27.12.1979
  • cmentarz rzymskokatolicki, 2 poł. XIX, nr rej.: 802 A z 20.11.1991
  • zespół pałacowy, obecnie muzeum, XVIII, XIX-XX:
    • pałac, nr rej.: 116-VI-25 z 18.01.1962 oraz 146 z 12.08.1967
    • browar, nr rej.: 547 z 12.08.1967
    • oranżeria I, nr rej.: 548 z 12.08.1967
    • oranżeria II, nr rej.: 549 z 12.08.1967
    • spichrz, nr rej.: 550 z 12.08.1967
    • oficyna, nr rej.: 551 z 12.08.1967
    • dom oficjalisty I, nr rej.: 552 z 12.08.1967
    • dom oficjalisty II, nr rej.: 553 z 12.08.1967
    • stajnia, nr rej.: 554 z 12.08.1967
    • wozownia, nr rej.: 555 z 12.08.1967
    • budynek zarządu, nr rej.: 556 z 12.08.1967
    • kuźnia, nr rej.: 557 z 12.08.1967
    • chlew, nr rej.: 558 z 12.08.1967
    • budynek gospodarczy w parku, nr rej.: 559 z 12.08.1967
    • obora, nr rej.: 560 z 12.08.1967
    • park, nr rej.: 147-P-VI-2 z 26.10.1948, 98/561 z 12.09.1967 oraz 98 z 19.05.1982
  • dwie aleje (Nieborów-Łasieczniki, Nieborów-Piaski), nr rej.: A/1150/296 z 5.05.1980

Ciekawostki[edytuj]

Komunikacja[edytuj]

Nieborów ma bezpośrednie połączenia autobusowe PKS z miejscowościami:

W latach osiemdziesiątych i na początku lat dziewięćdziesiątych do Nieborowa kursował autobus miejski o numerze 10 Miejskich Zakładów Komunikacyjnych w Skierniewicach.

We wsi funkcjonuje prywatne, śmigłowcowe lądowisko Nieborów, zakładu zajmującego się naprawą oraz rozwojem sprzętu pożarniczego - ZNSP Wyszogrodzki.

Zobacz też[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]

Bibliografia[edytuj]

Przypisy