Nowe szaty króla

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ilustracja do baśni

Nowe szaty króla albo Nowe szaty cesarza (duń. Keiserens nye Klæder) – baśń napisana przez Hansa Christiana Andersena i opublikowana po raz pierwszy w 1837 roku, przetłumaczona na blisko 100 języków i wraz z powieścią Mała Syrenka została ujęta w 16 tomiku baśni Andersena pt. Bajkowe zwyczaje dla dzieci. Pierwsza kolekcja[1].

Baśń opowiada o pewnym mającym słabość do strojów władcy, którego próżność, a ponadto próżność jego dworzan wykorzystują dwaj tkacze-oszuści. Przybywając do stolicy owego kraju ludzie ci rozpowiadają, iż potrafią utkać niezwykły materiał niedostępny dla oczu głupców i niezdolnych do sprawowania swojego urzędu. Gdy wiadomość trafia do uszu głowy państwa, ten szybko składa u nich zamówienie. Rzekomi tkacze pozorują pracę nie tkając w rzeczywistości nic, a wysłani do nich dworscy urzędnicy, nie chcąc dać się ośmieszyć i stracić stanowisk, udają, iż widzą cudowny materiał oraz przystają na opowieści oszustów. To samo zrobią wszyscy dworzanie. W rezultacie monarcha mając być ubrany w niezwykłe szaty, których rzekomego nałożenia dopilnowują sami ci oszuści, pokazuje się swoim poddanym bez strojów. Mieszkańcy stolicy jednak również nie widząc nic, wolą się do tego nie przyznawać, aż nagle o tym fakcie głośno mówi niewinne dziecko, dwór jednak nie zwraca na to uwagi[2].


W znaczeniu potocznym[edytuj | edytuj kod]

W dosłownym tłumaczeniu tytuł dzieła brzmi „Nowe ubranie cesarza”. Baśń ta nie jest tożsama z filmem wyprodukowanym w 2000 roku przez Disneya pt. Nowe szaty króla[3]. Baśnie te łączy jedynie fakt, że główni bohaterzy są zapatrzonymi w siebie egocentrykami[4]. Nie jest to jedyne nawiązanie do tej baśni obecne w kulturze masowej. Gazeta Wyborcza w 2016 roku posłużyła się powiedzeniem Nowe szaty cesarza aby ukazać, że dany przywódca określony jako reformator w rzeczywistości kontynuuje linię poprzednika. Jest to nawiązanie do powiedzenia cesarz jest nagi, które oznacza, że dana osoba nic nie robi, nic nie ma. Tak jak cesarz chwalił się szatą, której nie miał[5]. W 2001 roku powstał włoski film Nowe Szaty Cesarza, który próbuje zrozumieć tę frazę dosłownie. Jest tam mowa o Napoleonie Bonaparte, który z roli cesarza zostaje zdegradowany do funkcji sprzedawcy melonów[6].

Ekranizacje[edytuj | edytuj kod]

Nawiązując do tytułu baśni (pomimo zupełnie innej fabuły), studio Walta Disneya stworzyło filmy animowane:

Powstały także filmy:


Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Research – Fairy tales – Life & Works, andersen.sdu.dk [dostęp 2018-12-22].
  2. Nowe szaty cesarza, Onet Kultura, 31 marca 2005 [dostęp 2018-12-22] (pol.).
  3. Tłumacz Google, translate.google.pl [dostęp 2018-12-22].
  4. Nowe szaty króla / The Emperor's New Groove.
  5. Chiny. Nowe szaty cesarza, wyborcza.pl [dostęp 2018-12-22] (pol.).
  6. Nowe szaty cesarza.