Piżmowcowate

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Piżmowcowate
Moschidae[1]
J.E. Gray, 1821[2]
Ilustracja
Przedstawiciel rodziny – piżmowiec syberyjski (Moschus mosciferus)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ssaki

Podgromada

żyworodne

Infragromada

łożyskowce

Rząd

Cetartiodactyla

Podrząd

przeżuwacze

Infrarząd

Pecora

Rodzina

piżmowcowate

Typ nomenklatoryczny

Moschus moschiferus Linnaeus, 1758

Synonimy

Rodzaju:

Rodzaje

Piżmowcowate[6], piżmowce (Moschidae) – monotypowa rodzina ssaków parzystokopytnych z podrzędu przeżuwaczy (Ruminantia) w obrębie rzędu Cetartiodactyla, wcześniej klasyfikowana jako podrodzina Moschinae w rodzinie jeleniowatych (Cervidae).

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Rodzina obejmuje gatunki występują w Azji[7][8][9]. W oligocenie występowały również w Europie.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Czaszka samca

Długość ciała 65–100 cm, ogona 3–6 cm, wysokość w kłębie 50–61 cm; masa ciała 6–18 kg[8]. Piżmowce nie posiadają rogów ani poroża. Oręż samców, wykorzystywany w walkach godowych, stanowią wystające górne kły, dorastające do 10 cm długości. Kły samic są krótsze. Racice piżmowcowatych są przystosowane do poruszania się w terenie górzystym. Dorosłe samce posiadają gruczoł piżmowy, z którego pozyskiwane jest piżmo. Z jednego gruczołu można uzyskać do 28 gramów tej substancji.

Uzębienie piżmowców składa się z 34 zębów:

Wzór
uzębienia
0.1.3.3
3.1.3.3

Prowadzą samotniczy tryb życia. Żywią się roślinami. Samica rodzi jedno młode po ciąży trwającej 150-180 dni.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

  • Moschus: gr. μόσχος moskhos „piżmo”[10].
  • Tragulus: łac. tragus „koza”, od gr. τραγος tragos „koza”; przyrostek zdrabniający -ulus[11]. Gatunek typowy: Tragulus moschus Boddeart, 1785 (= Moschus moschiferus Linnaeus, 1758); młodszy homonim Tragulus Brisson, 1762 (Tragulidae).
  • Odontodorcus: gr. οδους odous, οδοντος odontos „ząb”; δορκας dorkas „antylopa”[12]. Gatunek typowy: Moschus moschiferus Linnaeus, 1758.

Podział systematyczny[edytuj | edytuj kod]

Do piżmowców zaliczany jest tylko jeden rodzaj piżmowiec[6] (Moschus) z następującymi gatunkami[7][6]:

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Moschidae, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. J.E. Gray. On the Natural Arrangement of Vertebrose Animals. „The London Medical Repository”. 15, s. 307, 1821 (ang.). 
  3. P. Boddaert: Elenchus animalium, volumen I: sistens quadrupedia huc usque nota, eorumque varietates: ad ductum naturae, quantum fieri potuit disposita. Roterodami: Apud C.R. Hake, 1784, s. 49, 131. (łac.)
  4. J. Gistel: Naturgeschichte des Thierreichs, für höhere Schulen. Stuttgart: Hoffmann, 1848, s. 82. (niem.)
  5. C. Linnaeus: Systema naturae per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis. Wyd. 10. T. 1. Holmiae: Impensis Direct. Laurentii Salvii, 1758, s. 66. (łac.)
  6. a b c Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 171. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
  7. a b C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.)
  8. a b C. Groves: Family Moschidae (Musk-deer). W: D.E. Wilson, R.A. Mittermeier (red. red.): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 2: Hoofed Mammals. Barcelona: Lynx Edicions, 2011, s. 345–348. ISBN 978-84-96553-77-4. (ang.)
  9. D.E. Wilson & D.M. Reeder (red. red.): Genus Moschus (ang.). W: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-04-10].
  10. Palmer 1904 ↓, s. 433.
  11. Palmer 1904 ↓, s. 685.
  12. Palmer 1904 ↓, s. 470.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]