SCADA

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Uproszczony przykład wizualizacji przebiegu procesu w systemie SCADA.

SCADA (ang. Supervisory Control And Data Acquisition) – system informatyczny nadzorujący przebieg procesu technologicznego lub produkcyjnego. Jego główne funkcje obejmują zbieranie aktualnych danych (pomiarów), ich wizualizację, sterowanie procesem, alarmowanie oraz archiwizację danych.

Struktura systemu[edytuj | edytuj kod]

Modułowy RTU

Termin SCADA zwykle odnosi się do systemu komputerowego, który pełni rolę nadrzędną (centralną) w stosunku do zdalnych urządzeń końcowych (RTU(ang.), ang. Remote Terminal Unit). Urządzenia RTU zbierają informacje o stanie urządzeń technicznych poprzez pomiary wielkości ciągłych (np. natężenia prądu, prędkości przepływu płynu czy temperatury) oraz dyskretnych (o wartościach rozdzielnych, np. stan zaworu otwarty/zamknięty, pozycja przełącznika 1,2,...n) i transmitują je do centralnego systemu SCADA, a także przyjmują polecenia z systemu centralnego i według nich oddziałują na urządzenia (np. włączają i wyłączają, ustawiają zadane parametry pracy). Rolę RTU mogą pełnić uniwersalne sterowniki (PLC, ang. programmable logic controller) bądź dedykowane urządzenia, w tym modułowe (o konfiguracji sprzętowej dostosowywanej do potrzeb). Poza podstawowymi funkcjami RTU zbierania danych i przekazywania poleceń sterujących, mogą one pełnić rolę lokalnych sterowników lub zabezpieczeń, prowadząc automatyczny nadzór i sterowanie urządzeniami (np. wykrywanie nieprawidłowości w pracy urządzeń i ich zatrzymywanie lub wyłączanie).

Centralnym składnikiem systemu SCADA jest baza danych przechowująca bieżące informacje o stanie urządzeń biorących udział w nadzorowanym procesie technologicznym. W bazie tej zapisywane są także informacje o wszystkich istotnych zdarzeniach zachodzących w urządzeniach, zarówno typowych jak alarmowych (np. fakt włączenia lub wyłączenia urządzenia, wykonania sterowania urządzeniem, przekroczenia przez nadzorowane parametry zadanych progów ostrzegawczych i alarmowych) oraz informacje archiwalne. Z bazą danych współpracuje podsystem łączności, wymieniający informacje z RTU, oraz podsystem wizualizacji i raportowania, udostępniający operatorom informacje w postaci schematów, wykresów i zestawień tabelarycznych. Za pośrednictwem systemu SCADA operatorzy zadają generalne parametry procesu, nadzorują jego przebieg i w razie potrzeby prowadzą proces w trybie ręcznym czy awaryjnym.

Komponenty systemu SCADA[edytuj | edytuj kod]

Systemy SCADA zbudowane są z 3 komponentów[1]:

  1. Sprzęt
    • komputery
    • PLC / PAC
    • moduły komunikacyjne
  2. Technologia komunikacji
  3. Oprogramowanie
    • runtime
    • inżynieryjne
    • drivery komunikacyjne

Przykładowe systemy SCADA[edytuj | edytuj kod]

  • Adroit – system SCADA wraz z oprogramowaniem raportującym OPUS oraz dostępem poprzez strony web (VIZNET). Producent: Adroit Technologies
  • AutoLink – oprogramowanie SCADA firmy ASCON
  • ANT Studio – oprogramowanie SCADA firmy ANT, do integracji systemów automatyki i pomiarów z wbudowanym serwerem WWW, telemetrią, oraz językiem skryptów [TCL/Tk]
  • Asix[2] – pakiet projektowania i realizacji systemów wizualizacji i nadzoru komputerowego firmy ASKOM[3]
  • BTC PRINS[4] – System Zarządzania Sieciami firmy BTC AG
  • CoMeta – polski system SCADA firmy MetaSoft[5]
  • Control Maestro (dawniej Wizcon Supervisor) – oprogramowanie SCADA firmy Elutions
  • DEMKOP[6] – system dla dyspozytorni energomechanicznych firmy Somar[7]
  • ECONTROL – system nadzoru i wizualizacji firmy ENERGOTEST
  • EDS – system zbierania i przetwarzania danych obiektowych firmy Transition Technologies S.A.[8]
  • EMAC – system nadzoru i wizualizacji firmy ENERGOTEST
  • ENERGIA[9] – polski system firmy NUMERON w standardzie TETRA przeznaczony do nadzoru i wizualizacji danych o energii elektrycznej
  • eVoster – system nadzoru i wizualizacji firmy VOLEN S.A.
  • GEMOS – System Zarządzania Budynkiem i Bezpieczeństwem firmy ELA COMPIL
  • GENESIS64[10] – systemy SCADA firmy Iconics oparte na technologii OPC-UA
  • IC-VIEW[11] – systemy nadzoru i sterowania instalacji energetycznych i innych mediów serii ICPower firmy Inter-Consulting.
  • Ignition[12] – System SCADA oraz MES oparty na technologii Java. Wydawcą oprogramowania jest firma Inductive Automation.
  • infoU – oprogramowanie SCADA firmy LSIS
  • LBX[13] – system zbierania, wizualizacji, sygnalizacji i sterowania firmy LAB-EL (nadzór temperatury, wilgotności),
  • National Instruments LabVIEW
    • środowisko do tworzenia systemów SCADA (graficzny język programowania).
  • MicroSCADA. Produkt firmy ABB służący do wizualizacji stacji elektroenergetycznej
  • MonSter - SCADA, system sterowania i monitorowania dedykowany dla oświetlenia nawigacyjnego na lotniskach. Producentem technologii jest firma AP-TECH Sp. z o.o.
  • Movicon SCADA Oprogramowanie wizualizacyjne służące do kontroli, monitorowania i archiwizacji parametrów urządzeń oraz procesów przemysłowych.
  • OpenEye SCADA[14] – oprogramowanie firmy WASKO S.A.[15]
  • PRINS - system firmy BTC, przeznaczony do kontrolowania procesów lokalnych i rozproszonych oraz sterowania nimi (w sieci elektrycznej, gazowej, wodnej)
  • Pro Tool
  • PRO-2000[16] – elastyczny system SCADA po polsku
  • Proficy HMI/SCADA firmy GE Digital
    • Proficy HMI/SCADA CIMPLICITY 11.0, dawna nazwa CIMPLICITY Plant Edition[17]
    • Proficy HMI/SCADA iFIX (dawniej GE iFIX)[18]
    • Proficy Webspace – system SCADA w przeglądarce WWW[19]
  • PROMOTIC SCADA system firmy Microsys[20]
  • RSView firmy Rockwell Automation
  • SAURON[21] – system dyspozytorski przeznaczony dla średnich i dużych zakładów przemysłowych oraz górnictwa firmy REDNT S.A..
  • SCADA: Solutions Centre
  • SCADABr[22]
  • SCADA-LTS[23]
  • SCADA-MES – system firmy APLIXCOM oparty na serwerze OPC służący do nadzorowania i wizualizacji procesów na produkcji.
  • SCATEX – system SCADA portugalskiej firmy EFACEC
  • SMEW SCADA – System monitoringu elektrowni wiatrowych firmy DATAMATIC[24]
  • SMoK[25] – System Monitorowania Kompleksów Ścianowych firmy Somar[7]
  • Syndis – System nadzoru, doradztwa i sterowania, firmy Mikronika[26]
  • SZARP[27] – polskie oprogramowanie SCADA na licencji GPL
  • TAC VISTA – System nadzoru i monitorowania, dostępne wersje w języku polskim.
  • TelWin SCADA[28] – oprogramowanie typu SCADA polskiego producenta firmy TEL-STER Sp. z o.o.
  • TELEXUS – oprogramowanie SCADA/Telemetryczne firmy Atrem S.A.
  • THOR – SCADA firmy Sevitel przeznaczona do dyspozytorni zakładów przemysłowych, odpowiedzialna za rejestrację i wizualizację wybranych parametrów środowiska oraz procesów technologicznych, a także archiwizację i raportowanie ułatwiające analizę stanu monitorowanego obiektu[29]
  • TRACE MODE[30] – oprogramowanie SCADA/HMI
  • UniArt – międzynarodowa SCADA produkcji izraelskiej, dystrybuowana w polskiej wersji językowej przez firmę SATCONTROL automatyka[31]
  • VERO System – oprogramowanie firmy Elektro-System typu SCADA służące do kontroli, monitorowania, wizualizacji i archiwizacji parametrów urządzeń oraz procesów przemysłowych.
  • Vijeo CITECT – system nadzoru i wizualizacji procesów przemysłowych firmy Schneider Electric.Dodatkowo możliwa jest również archiwizacja danych poprzez oprogramowanie Vijeo HISTORIAN
  • WinCC[32] firmy Siemens
  • WebHMI [33] - System SCADA / HMI do integracji systemów automatyki, z możliwością organizacji dostępu i zarządzania poprzez przeglądarki, z serwerem WWW, API oraz językiem skryptów Lua.
  • Web SCADA[34]
  • WindEx – system nadzoru sieci elektroenergetycznych firmy Apator Elkomtech[35]
  • WindMon SCADA – System monitoringu elektrowni wiatrowych autorstwa firmy Wind-Service.com Sp. z o.o.[36]
  • Winlog SCADA software – Sielco Sistemi SCADA system with OPC Client.
  • Wonderware InTouch – system SCADA z wbudowanym dostępem zdalnym[37]
  • ZenOn – oprogramowanie HMI/SCADA firmy COPA-DATA

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. SCADA. [dostęp 2020-04-27].
  2. Asix
  3. Askom
  4. BTC PRINS
  5. CoMeta - system SCADA do zastosowań wbudowanych, www.cometa.com.pl [dostęp 2020-06-24].
  6. DEMKOP
  7. a b Somar
  8. EDS
  9. Energia 4 – NUMERON. [dostęp 2021-03-11]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-11-29)].
  10. GENESIS64
  11. IC-View – systemy nadzoru i sterowania ICPower
  12. Inductive Automation.
  13. LBX – nadzór temperatury, wilgotności
  14. OpenEye
  15. Wasko
  16. MikroB PRO-2000
  17. Proficy Cimplicity
  18. Proficy SCADA iFIX
  19. Proficy WebSpace
  20. PROMOTIC
  21. SAURON. [dostęp 2019-08-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-08-28)].
  22. ScadaBR | Automação para Todos, www.scadabr.org.br [dostęp 2016-08-12].
  23. Scada-LTS, scada-lts.org [dostęp 2016-08-12].
  24. SMEW SCADA.
  25. SMoK
  26. Systemy – Mikronika
  27. SZARP
  28. O TelWin SCADA
  29. THOR na stronie producenta, www.sevitel.pl [dostęp 2017-11-25] (pol.).
  30. TRACE MODE
  31. SATCONTROL automatyka, satcontrol.com.pl [dostęp 2017-11-06] (pol.).
  32. SIEMENS. [dostęp 2011-12-19]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-12-31)].
  33. Zesta PRO
  34. Ecava IntegraXor
  35. Oprogramowanie • Apator
  36. Wind-service.com Sp. z o.o.
  37. Wonderware InTouch