Sobór Narodzenia Matki Bożej w Mikołajowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sobór Narodzenia Matki Bożej
Собор Різдва Богородиці
sobór katedralny
Państwowy rejestr zabytków nieruchomych Ukrainy
Distinctive emblem for cultural property.svg 48-101-0147
Ilustracja
Widok ogólny
Państwo  Ukraina
Obwód  obwód mikołajowski
Miejscowość Coat of arms of Nikolayev.svg Mikołajów
Wyznanie prawosławne
Kościół Ukraiński Kościół Prawosławny Patriarchatu Moskiewskiego
Eparchia mikołajowska
Sobór od 1828
Wezwanie Narodzenia Matki Bożej
Wspomnienie liturgiczne 8/21 września
Położenie na mapie obwodu mikołajowskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu mikołajowskiego
Sobór Narodzenia Matki Bożej
Sobór Narodzenia Matki Bożej
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa lokalizacyjna Ukrainy
Sobór Narodzenia Matki Bożej
Sobór Narodzenia Matki Bożej
Ziemia46°58′16,3″N 31°59′25,8″E/46,971200 31,990500

Sobór Narodzenia Matki Bożejprawosławny sobór w Mikołajowie, katedra eparchii mikołajowskiej Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Moskiewskiego.

Historia[edytuj]

Cerkiew została zbudowana w końcu XVIII w. z inicjatywy kupców, który osiedli w niedawno powstałym, rozwijającym się mieście. W 1794 wystąpili oni o zgodę na ufundowanie nowej świątyni. Pomysł wzniesienia obiektu pobłogosławił metropolita noworosyjski Gabriel[1] (a zatem musiało to nastąpić najwcześniej w 1798[2]). Projekt zakładał budowę obszernej świątyni z trzema ołtarzami (Narodzenia Matki Bożej, św. Mikołaja z Miry oraz świętych mnichów Zozyma i Sawwacjusza Sołowieckich); już w 1799 okazało się, że zgromadzone fundusze nie wystarczą na jego realizację. Wówczas metropolita Gabriel, na wniosek wojskowego komendanta miasta księcia Wiaziemskiego, kierującego administracją miejską Turczeninowa i fundatorów, zgodził się na wzniesienie znacznie skromniejszej cerkwi Narodzenia Matki Bożej z jednym ołtarzem, w stylu klasycystycznym. Kamień węgielny pod jej budowę położono w 1799, prace budowlane trwały rok. 8 grudnia 1800 świątynię konsekrowano. Z uwagi na okoliczności powstania cerkiew nazwano Starokupiecką – do 1861 była to część jej oficjalnej nazwy[1]. Początkowo cerkiew wzniesiona była z kamienia i drewna, z tego drugiego materiału wykonano jej górne partie. W 1818 były one już w na tyle złym stanie, że tę część obiektu rozebrano. Dziesięć lat później powiększono świątynię o dwa ołtarze boczne – Świętych Konstantyna i Heleny oraz św. Mitrofana z Woroneża. Następnie podwyższono murowane ściany cerkwi do 38 metrów. W 1828 obiekt otrzymał honorową rangę soboru – najważniejszej świątyni prawosławnej w mieście[1]. W 1870 do soboru dobudowano dzwonnicę, na której zawieszono ponad ośmiotonowy dzwon[1].

Po rewolucji październikowej sobór został zamknięty. W latach 30. XX wieku zniszczono główną kopułę świątyni i górne kondygnacje soborowej dzwonnicy. Obiekt został zwrócony Kościołowi prawosławnemu w 1992[1]. W tym samym roku Mikołajów stał się siedzibą samodzielnej eparchii prawosławnej, której katedrą uczyniono sobór Narodzenia Matki Bożej[3].

Przypisy

  1. a b c d e Кафедральный собор Рождества Пресвятой Богородицы, eparhia.mk.ua [dostęp 2016-04-14].
  2. Архиереи, ortho-rus.ru [dostęp 2016-04-14].
  3. Николаевская епархия, Патриархия.ru [dostęp 2016-04-14].