Waju

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Waju
Ilustracja
Waju - obraz z Tanjore przechowywany w Chennai Museum
Inne imiona Wej, Wat
Perski bóg
nieskończonej przestrzeni
Czczony w starożytnej Persji
Dzieci Bhima, Hanuman

Waju (dewanagari वायु , też: Wajudewa, śr per. Wej, Wat) – bóstwo nieskończonej przestrzeni czczone w starożytności na terenie Persji.

Persja[edytuj]

Utożsamiany był z powietrzem, atmosferą i zjawiskami weń zachodzącymi.

Podejrzewa się, że Waju był czczony przez nomadów (w przeciwieństwie do Zurwana kojarzonego z ludami osiadłymi), gdyż wiatr niósł deszcz zraszający pastwiska i zapewniający możliwość wypasu stad.

Przedstawiany jest jako obdarowujący szerokimi pastwiskami, dobrym jedzeniem, życiem. Prawdopodobnie, ze względu na przychylne i nieprzychylne zjawiska atmosferyczne, bóstwo rozszczepiło się na: Wajuramę (Waju dobry), utożsamianego z aspektem obdarowywania (przychylne wiatry) i Wija (Waju zły) utożsamianego z aspektem niszczącym (huragany).


Hinduizm[edytuj]

Postać boga Waju na hinduistycznych przedstawieniach posiada dwie lub cztery ręce. Trzymać w nich może takie atrybuty jak: łuk, strzały, dhwadźa (rodzaj flagi), dzban z wodą, waradamudrę, paśa, ankuśa, kamala, danda.

Symbolika[edytuj]

Żywioł/element[edytuj]

Termin waju jest także oznaczeniem jednego z pięciu elementów. Są nimi: ziemia (prythiwi), woda (dźal), ogień (tedźas), wiatr (waju), przestrzeń (akaśa).

Wajuloka[edytuj]

Wajuloka to kraina (raj) boga Waju. W szczególności jako siedzibę Waju wskazuje się niebiańskie miasto o nazwie Gandhawati [1].

Rodzina i postacie powiązane[edytuj]

Waju bywa określany jako król Gandharwów[2], niebiańskich muzyków.

Awatary/Inkarnacje[edytuj]

Postacie opisywane jako wcielenia boga Waju to:

  1. Bhima
  2. Hanuman
  3. Madhwa Anandatirtha

Recepcja w literaturze religijnej[edytuj]

  • W mitologii wedyjskiej często towarzyszy Indrze jako woźnica jego rydwanu.
  • W kręgu cywilizacji indyjskiej Waju należy do stróżów świata (lokapala) - opiekuje się północno-zachodnią stroną.
Widok na Sri Kalahastheswara Temple

Kult[edytuj]

Waju otrzymywał w ofierze białe zwierzęta [3].

Świątynie[edytuj]

Święte miejsca[edytuj]

  • Wajutirtha w Madhurze [5]
  • Wajutirtha (Wajawjakona) w Allabahadzie

Przypisy

  1. www.kamakoti.org, cytat: Vayu Loka is known as Gandhavati Loka dostep=2015-08-08
  2. Marta Jakimowicz-Shah, Andrzej Jakimowicz: Mitologia indyjska. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1986, s. 373, seria: Mitologie świata. ISBN 83-221-0334-4.
  3. I.7. Najdawniejsze indyjskie głosy sprzeciwu - powątpiewanie, sceptycyzm, opozycja wobec praktyki śmierci wdów na stosie. W: Przemysław Szczurek: Sati. Samopalenie wdów indyjskich w najdawniejszych relacjach Wschodu i Zachodu. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Dialog, 2013, s. 194-195, seria: Świat Orientu. ISBN 978-83-63778-15-6.
  4. Vayu Lingam (Air Linga) - Powerful Temple, dostęp: 2015-8-9
  5. Pind Daan Services at Mathura, dostęp 2015-0-9

Bibliografia[edytuj]

Zobacz też[edytuj]