Wilgotnica czapeczkowata

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wilgotnica czapeczkowata
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo grzyby
Gromada grzyby podstawkowe
Klasa pieczarniaki
Rząd pieczarkowce
Rodzina wodnichowate
Rodzaj Humidicutis
Gatunek wilgotnica czapeczkowata
Nazwa systematyczna
Humidicutis calyptriformis (Berk.) Vizzini & Ercole
Micol. Veg. Medit. 26(1): 99 (2012)
Wilgotnica czapeczkowata: drugie zdjęcie
2009-06-28 Hygrocybe calyptriformis 2 22619.jpg

Wilgotnica czapeczkowata (Humidicutis calyptriformis (Berk.) Vizzini & Ercole) – gatunek grzybów z rodziny wodnichowatych (Hygrophoraceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Humidicutis, Hygrophoraceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1838 r. Berkeley nadając mu nazwę Agaricus calyptriformis, później zaliczany był do różnych innych rodzajów. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadali mu w 2012 r. Vizzini i Ercole, przenosząc go do rodzaju Humidicutis[1].

Synonimy naukowe[2]:

  • Agaricus calyptriformis Berk. 1838
  • Godfrinia calyptriformis (Berk.) Herink 1958
  • Humidicutis calyptriformis (Berk. & Broome) Vizzini & Ercole 2012 f. calyptriformis
  • Humidicutis calyptriformis f. nivea (Cooke) Vizzini & Ercole 2012
  • Humidicutis calyptriformis (Berk. & Broome) Vizzini & Ercole 2012 var. calyptriformis
  • Humidicutis calyptriformis var. domingensis (Lodge & S.A. Cantrell) Vizzini & Ercole 2012
  • Hygrocybe calyptriformis (Berk.) Fayod 1889
  • Hygrocybe calyptriformis (Berk.) Fayod 1889 f. calyptriformis
  • Hygrocybe calyptriformis f. nivea (Cooke) Bon 1989
  • Hygrocybe calyptriformis (Berk.) Fayod 1889 var. calyptriformis
  • Hygrocybe calyptriformis var. domingensis Lodge & S.A. Cantrell 2000
  • Hygrophorus calyptriformis (Berk.) Berk. 1860
  • Hygrophorus calyptriformis (Berk.) Berk. 1860 var. calyptriformis
  • Hygrophorus calyptriformis var. niveus Cooke 1883
  • Porpoloma calyptriformis (Berk.) Bresinsky 2003
  • Porpolomopsis calyptriformis (Berk.) Bresinsky 2008

Nazwę polską podali Barbara Gumińska i Władysław Wojewoda w 1983 r. Obecnie jest ona niespójna z nazwą naukową, gatunek ten bowiem nie należy już do rodzaju Hygrocybe (wilgotnica), w 2012 r. przeniesiony został do rodzaju Humidicutis[3].

Morfologia[edytuj]

Kapelusz

Średnica od 3 do 7 cm, młody – ostro stożkowaty, w kształcie czapki z grotem, z brzegiem przyrośniętym do trzonu, później stożkowaty do rozpostartego, ale pośrodku ciągle spiczasty. Brzegi pofałdowane i podwinięte. Powierzchnia gładka, matowa, promieniście pokryta delikatnymi włókienkami. Jest kruchy i łatwo chłonie wodę, u dojrzałych owocników promieniście popękany. Barwa różowa, różowoczerwona, liliowa, u dojrzałych grzybów do wierzchołka blednie[4].

Blaszki

Szerokie, brzuszkowate, rzadkie, grube, początkowo różowoczerwonawe, bladoróżowe, później bledną do białawych. Ostrze delikatnie piłkowane[4].

Trzon

Wysokość od 7 do 10 cm, średnica od 6 do 12 mm, równogruby, walcowaty, bardzo kruchy i pusty w środku. Powierzchnia delikatnie podłużnie włóknista, sucha, naga. Ma barwę od białawej do różowawej[4].

Miąższ

Cienkomięsisty, kruchy, w kapeluszu biały (tylko w jego górnej częśćilekko różowy). Jest bez zapachu i łagodny w smaku[4].

Wysyp zarodników

Biały.

Występowanie i siedlisko[edytuj]

Wilgotnica czapeczkowana notowana jest w niektórych krajach Europy i dwóch miejscach w Ameryce Północnej[5]. W opracowaniu Czerwona lista roślin i grzybów Polski jest zaliczona do kategorii grzybów rzadkich (R)[6]. W Polsce podlega ścisłej ochronie gatunkowej[7].

Rośnie w lasach i na ich obrzeżach, szczególnie w towarzystwie olszy szarej, na ziemi, wśród traw[3]. Występuje także na wilgotnych łąkach i pastwiskach, szczególnie w górach i na pogórzu[4].

Grzyb niejadalny[4].

Przypisy

  1. a b c Index Fungorum (ang.). [dostęp 2016-01-20].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2013-10-20].
  3. a b Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. a b c d e f Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  5. Discover Life Maps. [dostęp 2016-01-10].
  6. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki: Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: IB PAN, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
  7. Dz. U. z 2014 r. Nr 0, poz. 1409 – Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów