Zatoka Antongila

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zatoka Antongila
Helodrano Antongila
Państwo  Madagaskar
Lokalizacja Ocean Indyjski
Wymiary 60 × 30 km
Cieki wodne uchodzące Rantabe, Antainambalana, Ambanizana
Miejscowości nadbrzeżne Maroantsetra, Fananehana
Wyspy Nosy Mangbe
Położenie na mapie Madagaskaru
Mapa lokalizacyjna Madagaskaru
Zatoka Antongila
Zatoka Antongila
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Zatoka Antongila
Zatoka Antongila
Ziemia 15°45′11″S 49°50′25″E/-15,753056 49,840278

Zatoka Antongila – największa zatoka na Madagaskarze.

Krajobraz wybrzeża Zatoki Andogila

Znajduje się w północnej części wschodniego wybrzeża wyspy na Oceanie Indyjskim. Położona południkowo zatoka ma ok. 60 km długości i do 30 km szerokości i prawie prostokątny kształt. W północnej części zatoki znajduje się mała wyspa Nosy Mangbe. Od wschodu akwen ogranicza półwysep Masoala którego górzyste ukształtowanie (odnoga masywu Tsaratanana) zapobiega działaniu wiatrów z Oceanu na Zatokę czyniąc ją znanym od wieków kotwicowiskiem. Do zatoki wpadają m.in. rzeki: Rantabe (zachodnie wybrzeże), Antainambalana (pn-zach.), Ambanizana (pn-wsch.). Najznaczniejszą osadą nad Zatoką jest Maroantsetra.

Przyroda[edytuj]

Wybrzeża Zatoki w większej części są górzyste i pokryte puszczą tropikalną. Bogate stanowiska przyrodnicze stały się podwaliną powstania w rejonie akwenu licznych miejsc ochrony natury.

Południowo Zachodnia część wybrzeża chroniona jest parkami narodowymi:

  • Masoala (chroni lasy)
  • Tampolo i Masoala (oba są morskimi parkami narodowymi).

Na południowo-wschodnim wybrzeżu zatoki stworzono Rezerwat Biosfery Mananara który służy ochronie bioróżnorodności, tj. ochronie flory tutejszych lasów, bagien i piaszczystych równin a także gatunków endemicznym np. licznych tu lemurów[1][2].

Historia[edytuj]

Prawdopodobnie przybywali tu już kupcy arabscy operujący na Komorach Seszelach i Maskarenach.

Dla Europejczyków zatokę odkryli pływający do Indonezji i Indii Portugalscy żeglarze. Ok. roku 1515 nadali jej nazwę Zatoki Św. Antoniego (Golfo de Santo Antonio), którą to nazwę w języku malgaskim nosi do dziś. W 1596 roku, płynący do Bantamu holenderski admirał Cornelis de Houtman przebywał w tym rejonie z powodu potrzeby zaleczenia szkorbutu dręczącego jego podwładnych i zdobycia zapasów. W tym czasie Admirał kartował ten obszar Madagaskaru, zaznaczając istnienie rzeki Antainambalana i osady Maroantsetra którą po konflikcie z wyspiarzami spalił. W roku 1598, przybyły trzy holenderskie okręty pod komendą admirała Van Neckiga, pragnąc zaopatrzyć się w wodę i prowiant jednak tubylcy pamiętając wcześniejsze zdarzenia nie pomogli Niderlandczykom. Kiedy w roku 1598 Mauritius stał się kolonią Zjednoczonych Prowincji, Madagaskar stał się ważnym dostawcą ryżu i niewolników dla tejże wyspy. pomiędzy latami 1601 a 1626 do zatoki Antongila przybywali liczni Holendrzy, których nazwiska można odczytać z napisów wyrytych w nadbrzeżnych kamieniach na wyspie Nosy Mangbe.

brzeg Zatoki
Beniowski – pogromca znad zatoki

Drugi gubernator Mauritiusa Adrian van der Stel podpisał w 1642 r. traktat z miejscowym wodzem – "Królem Antogili", w którym Malgasz przyznał Holendrom dominację w rejonie i zobowiązał się zakazać innym Europejczykom tworzenia kolonii i faktorii. Holendrzy zobowiązywali się w umowie do obrony króla i kupowania ryżu, kamieni szlachetnych i niewolników. W ten sposób Zatoka stała się centrum handlu niewolnikami dla całej pn. wschodniej części Madagaskaru a potem przerodziła się w centrum handlu ludźmi dla całego południowo-zachodniego Oceanu Indyjskiego. Stan taki trwał do połowy XVIII wieku kiedy ilość ludzi możliwych do zniewolenia zaczęła maleć[3].

W czerwcu 1785 roku na Madagaskar przybył AMPANSAKEBE (król wyspy), Maurycy Beniowski. W rejonie wschodniego wybrzeża wyspy stoczył on kilka potyczek z Francuzami, którzy tu już się rozsiedlali. Beniowskiemu udało się zająć Foulpointe (dziś Mahavelona) – ich fort i punkt wywozu niewolników zbudowany przez nich nad wodami zatoki Antongila[3].

Przypisy

  • Franz Stadelmann. Symbiose zwischen Gestern und Heute, ptk 17