Filmoteka Narodowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Filmoteka Narodowa
Forma prawna państwowa jednostka budżetowa
Data założenia 1955
Siedziba 00-975 Warszawa
ul. Puławska 61
Dyrektor Waldemar Piątek
brak współrzędnych

Filmoteka Narodowapolska państwowa instytucja kultury zlokalizowana w Warszawie, państwowa jednostka budżetowa podlegająca Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego, z siedzibą w Warszawie. Powstała w kwietniu 1955. Do 1970 istniała pod nazwą Centralne Archiwum Filmowe, a następnie, do 1987, jako Filmoteka Polska.

Od początku istnienia jest członkiem Międzynarodowej Federacji Archiwów Filmowych, organizacji zrzeszającej większość archiwów filmowych świata. Zbiory taśm filmowych i archiwaliów zgromadzone w Filmotece Narodowej należą do największych w Europie.

Do zadań statutowych Filmoteki Narodowej należy:

  • zachowanie dziedzictwa kulturowego kinematografii polskiej i wybranych dzieł kinematografii światowej,
  • gromadzenie wszelkich form dokumentacji historyczno-filmowej, oraz systematyczna konserwacja i opracowywanie tych zasobów.

Filmoteka Narodowa jest operatorem programu Sieć Kin Studyjnych i Lokalnych.

Fototeka[edytuj | edytuj kod]

W ramach Filmoteki Narodowej funkcjonuje Fototeka – serwis internetowy prezentujący zasoby fotograficzne Filmoteki Narodowej związane tematycznie z historią filmu polskiego (filmy, ludzie, wydarzenia itp.)[1][2]. Fototeka powstała w listopadzie 2009 roku[3] przy współpracy z Agencją Interaktywną 4K[4] i jako elektroniczna baza jest tworzona w oparciu o zgromadzone zbiory fotosów, negatywów i diapozytywów[5]; pokazuje zarówno znane, ale także unikatowe fotografie z polskich filmów (w I etapie z lat 1945–1989 i przedwojenne), ich twórców (reżyserzy, aktorzy, operatorzy, asystenci itd.), premiery filmowe itp[6].

Celem serwisu Fototeka jest:

  • edukacja i upowszechnianie kultury filmowej zgodnie z Ustawą o kinematografii z dn. 30 czerwca 2005 r. (Dz.U. nr 13 poz. 1111) i statutem Filmoteki Narodowej, stanowiącym załącznik do zarządzenia nr 17 Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dn. 29 kwietnia 2008 r.
  • zabezpieczenie zbiorów fotograficznych Filmoteki Narodowej i ich opracowanie
  • ułatwienie i pomoc w nawiązaniu kontaktu z właścicielami praw

Projekt został doceniony w środowisku filmowym, czego efektem była dwukrotna nominacja w 2010 i 2011 r. do Nagród Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej w kategorii „Portal internetowy”. Natomiast trzecia nominacja w 2012 roku została zwieńczona nagrodą PISF w tej kategorii.

Serwis zaistniał w międzynarodowej przestrzeni zbiorów cyfrowych, gdy w 2010 roku Filmoteka Narodowa dołączyła do projektu European Film Gateway, za pośrednictwem którego prezentuje zbiory w portalu europejskiej kultury – Europeana.eu.

Fototeka Filmoteki Narodowej to przedsięwzięcie pionierskie, pierwszy tego rodzaju portal prezentujący fotograficzną historię kina polskiego. Na stronie znajdują się fotosy do większości polskich filmów fabularnych i animowanych do 1989 roku, robocze zdjęcia z planów filmowych, zdjęcia próbne, reportaże z premier filmowych, sesje gwiazd polskiego kina, ciekawostki filmowe, galerie aktorskie oraz galerie realizatorów. Na portalu dostępne są również zdjęcia ponad 5000 polskich filmowców i aktorów. Tak ogromna liczba wymaga specjalnych instrumentów, by móc je swobodnie przeglądać i docierać do konkretnych fotografii. Zdjęcia opatrzone są takimi opisami jak: tytuł filmu lub odcinka, rok, reżyseria, kraj produkcji, autor zdjęcia, prawa autorskie, osoby widoczne na zdjęciu i ich funkcje w filmie, słowa kluczowe, miejsca, nazwy. Serwis pozwala na wyszukiwanie zdjęć wg kilku kategorii obsługujących kilkanaście pól.  Internauci mogą kontaktować się z Fototeką, jeśli rozpoznają mało znane osoby i miejsca pojawiające się na fotosach.

Portal jest źródłem informacji o fotografii filmowej i jej twórcach, a więc tematach do tej pory w Polsce zupełnie niezbadanych. W dziale „Oto Foto” opublikowany został tekst o historii polskiego fotosu, do którego dołączono najciekawsze przedwojenne reklamy fotosów filmowych i wszelkie materiały związane z rozwojem fotografii filmowej. Cyklicznie publikowane są również biogramy najbardziej zasłużonych polskich fotosistów filmowych. W większości są to ludzie nieznani.

Zdjęcia udostępniane za pośrednictwem portalu Fototeka pojawiają się w dużej liczbie publikacji. Z usług serwisu korzystają największe wydawnictwa i periodyki w Polsce.

GAPLA[edytuj | edytuj kod]

GAPLA to oficjalny serwis internetowy, prezentujący kolekcję plakatów i afiszów filmowych ze zbiorów Filmoteki Narodowej.

Celem serwisu GAPLA jest prezentacja całego dorobku polskiej grafiki filmowej, zachowanego w zbiorach Filmoteki Narodowej: od czołowych twórców polskiej szkoły plakatu (min.: Henryka Tomaszewskiego, Romana Cieślewicza, Wojciecha i Stanisława Zameczników, Jana Lenicy, Eryka Lipińskiego, Franciszka Starowieyskiego), po kolejne generacje artystów: Jana Młodożeńca, Wiktora Sadowskiego, Mieczysława Wasilewskiego, Andrzeja Pągowskiego, Jakuba Erola czy Stasysa Eidrigeviciusa, a także najstarszych zabytków grafiki użytkowej reklamujących pokazy kinematografu braci Lumière w Krakowie, przedwojennych afiszów i plakatów, powojennych plakatów do filmów polskich i zagranicznych, a także zagranicznych plakatów do produkcji polskich i światowych. Osobny zbiór tworzą plakaty do imprez filmowych: festiwali, przeglądów, pokazów specjalnych. Digitalizacja archiwalnego zbioru plakatów pozwala zabezpieczyć oryginalne materiały oraz za pośrednictwem Internetu prezentować bezcenną kolekcję wszystkim zainteresowanym.

Plakaty filmowe są gromadzone w archiwum Filmoteki Narodowej od początku lat 60. XX wieku. Pierwszą pozycją wpisaną do inwentarza był plakat autorstwa Romana Cieślewicza do filmu „Kapelusz Pana Anatola” w reżyserii Jana Rybkowskiego z 1957 roku.

Cele serwisu GAPLA to:

  • edukacja i upowszechnianie kultury filmowej zgodnie z Ustawą o kinematografii z dn. 30.06.2005 r. (Dz.U. nr 13 poz. 1111) i statutem Filmoteki Narodowej, stanowiącym załącznik do zarządzenia nr 17 Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dn. 29.04.2008 r.;
  • zabezpieczenie zbiorów ikonograficznych Filmoteki Narodowej i ich opracowanie;
  • cyfryzacja i prezentacja zbiorów ikonograficznych Filmoteki Narodowej w domenie cyfrowej.

Projekt jest realizowany dzięki wsparciu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach Programu Wieloletniego KULTURA+.

Przypisy

  1. Strona Fototeki.
  2. Filmoteka Narodowa otworzyła własny serwis. Interaktywnie.com. [dostęp 2012-11-07].
  3. Fototeka Filmoteki Narodowej. Centrum Edukacji Obywatelskiej. [dostęp 2012-11-07].
  4. Rozbudowano Fototekę – serwis Filmoteki Narodowej. Wirtualnemedia.pl. [dostęp 2012-11-07].
  5. Internetowa Fototeka Filmoteki Narodowej. Polskie Radio. [dostęp 2012-11-07].
  6. Platforma Kultury – Fototeka Filmoteki Narodowej. Platformakultury.pl. [dostęp 2012-11-07].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]