Imiesłów przysłówkowy współczesny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Imiesłów przysłówkowy współczesny – bezosobowa forma czasownika wyrażająca czynność trwającą równocześnie z inną czynnością.

W języku polskim końcówką takiego imiesłowu jest -ąc (np. robiąc, pisząc, jedząc).

Przykłady w kontekście[edytuj | edytuj kod]

  • Zmywając naczynia, słuchała radia. – tzn. jednocześnie zmywała naczynia i słuchała radia
  • Czytając gazetę, znalazłam ogłoszenie o sprzedaży samochodu. – znalazłam ogłoszenie podczas czytania.

W zdaniach złożonych z użyciem imiesłowu przysłówkowego współczesnego należy zwrócić uwagę, że wykonawca czynności musi być wskazany w dalszej części tego zdania – innymi słowy, podmiot w obu zdaniach lub zdaniu i równoważniku musi być ten sam:

  • [ONA] Zmywając naczynia, [ONA] słuchała radia.
  • [JA] Czytając gazetę, [JA] znalazłam ogłoszenie o sprzedaży samochodu.

Często jednak mają miejsce przypadki niepoprawnego formułowania takich wypowiedzi.

Błędy[edytuj | edytuj kod]

Przykłady błędnych konstrukcji z imiesłowem przysłówkowym współczesnym:

  • !Idąc do pracy, miał miejsce wypadek. – sugeruje to, że wypadek szedł do pracy (według intencji mówiącego: [JA] idąc do pracy, miał miejsce wypadek).
  • !Pisząc artykuł do Wikipedii, zadzwonił telefon. – sugeruje to, że telefon pisał artykuł (według intencji mówiącego: [JA] pisząc artykuł, zadzwonił telefon).

W przypadku braku zgody podmiotów w obu członach, należy użyć form osobowych zamiast imiesłowu albo uzgodnić podmiot między imiesłowem a orzeczeniem. Powinno więc być odpowiednio:
albo

  • Kiedy [JA] szedłem do pracy, miał miejsce wypadek. (formy osobowe)

albo

  • [JA] Idąc do pracy, [JA] widziałem wypadek. (uzgodnienie podmiotu)

i albo

  • Kiedy [JA] pisałem artykuł do Wikipedii, zadzwonił telefon. (formy osobowe)

albo

  • [JA] Pisząc artykuł do Wikipedii, [JA] usłyszałem dzwoniący telefon. (uzgodnienie podmiotu)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]