Ivo Banac

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ivo Banac
Data i miejsce urodzenia 1 marca 1947
Dubrownik
Minister ochrony środowiska Chorwacji
Przynależność polityczna Partia Liberalna
Okres urzędowania od 18 lipca 2003
do 23 grudnia 2003
Poprzednik Božo Kovačević
Następca Marina Matulović-Dropulić

Ivo Banac (ur. 1 marca 1947 w Dubrowniku) – chorwacki historyk, profesor, wykładowca akademicki związany m.in. z Yale University, a także polityk, były minister ochrony środowiska i parlamentarzysta.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W 1959 wraz z matką wyemigrował do Stanów Zjednoczonych, gdzie od końca lat 40. zamieszkiwał jego ojciec. Po jego śmierci w wypadku drogowym, do którego doszło w następnym roku, rodzina osiedliła się w Nowym Jorku[1]. W 1969 Ivo Banac ukończył studia historyczne na Fordham University, następnie przeniósł się do Kalifornii, gdzie na uzyskał stopnie M.Sc. i Ph.D. na Stanford University[2]. W czasach studenckich był aktywnym działaczem organizacji Students for a Democratic Society, związanej z ruchem tzw. nowej lewicy[1].

W latach 1972–1977 pracował naukowo na wydziale historii i językoznawstwa Uniwersytetu Stanforda, następnie przeniósł się na Yale University, z którą to uczelnią pozostaje związany nieprzerwanie od tego czasu[2] (na stanowisku profesora). W czasie pobytu w USA regularnie przyjeżdżał do Jugosławii, w 1971 w Zagrzebiu poznał środowisko dysydentów, w tym Vlada Gotovaca i Franja Tuđmana. Później przez wiele lat był bliskim współpracownikiem politycznym tego pierwszego (aż do jego śmierci w 2000)[1].

W 1990 Ivo Banac został członkiem Chorwackiej Akademii Nauki i Sztuki[3]. Od 1994 do 1999 pełnił funkcję dyrektora Instytutu Europy Południowej na Central European University. W latach 90. zaangażował się w działalność polityczną w ramach Chorwackiej Partii Socjalliberalnej. W 1997 po rozłamie tej ostatniej przystąpił do Partii Liberalnej, którą założył Vlado Gotovac. Od 2003 do 2004 Ivo Banac kierował tym ugrupowaniem[4]. Od lipca do grudnia 2003 sprawował urząd ministra ochrony środowiska w drugim rządzie Ivicy Račana[5]. W wyborach w tym samym roku uzyskał mandat posła do Zgromadzenia Chorwackiego[6]. Po konflikcie w ramach Partii Liberalnej opuścił to ugrupowanie, do końca kadencji pozostając deputowanym niezależnym.

W latach 2007–2009 stał na czele Chorwackiego Komitetu Helsińskiego. Został następnie konsultantem Instytutu Bośniackiego[7].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Ivo Banac – Američki profesor protiv balkanskih političara (chorw.). nacional.hr, 8 kwietnia 2003. [dostęp 2011-10-08].
  2. 2,0 2,1 Ivo Banac (chorw.). tkojetko.irb.hr. [dostęp 2011-10-08].
  3. Ivo Banac (chorw.). hazu.hr. [dostęp 2011-10-08].
  4. Leaders of Croatia, terra.es (ang.). [dostęp 2011-10-08].
  5. Kronologija Vlade (chorw.). hidra.hr. [dostęp 2011-10-08].
  6. Profil na stronie Zgromadzenia Chorwackiego (chorw.). [dostęp 2011-10-08].
  7. People (ang.). bosnia.org.uk. [dostęp 2011-10-08].