Krótka sprzedaż

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Krótka sprzedażstrategia inwestycyjna polegająca na sprzedaży papierów wartościowych, mimo że inwestor ich nie posiada. Dla wykonania transakcji można nie mieć danych papierów („goła krótka sprzedaż”), jednak zwykle dopuszczalne jest jedynie sprzedawanie papierów wartościowych, które wcześniej zostały pożyczone.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Inwestor może dokonać krótkiej sprzedaży jeśli przewiduje, że kurs danego papieru wartościowego będzie spadać. W przypadku rzeczywistego spadku jego wartości zyskiem brutto jest różnica między kwotą uzyskaną ze sprzedaży pożyczonych papierów wartościowych, a kwotą zapłaconą za ich wykup. Natomiast zyskiem netto na rachunku inwestycyjnym jest zysk brutto po odjęciu wynagrodzenia dla pożyczkodawcy za udzielenie pożyczki oraz prowizji biura maklerskiego od kupna i sprzedaży akcji. W przypadku wzrostu wartości papieru wartościowego powyżej ceny sprzedaży – inwestor straci.

Pożyczkodawcą papierów wartościowych (głównie akcji lub obligacje) jest zwykle dom maklerski, bank powierniczy lub funduszy inwestycyjnych, fundusz emerytalny, zagraniczny inwestor.

Krótka sprzedaż ma inny charakter od inwestowania w wartość i nabywania praw (korporacyjnych – przy akcjach lub obligatariusza – przy obligacjach). W tym przypadku ze sprzedaży na skończony czas uzyskuje się środki pieniężne, a zysk wynikać będzie z korzyści z dysponowania pieniędzmi i zmniejszeniu wartości kursu papierów. Transakcję krótkiej sprzedaży akcji uważa się za bardziej ryzykowną niż tradycyjna transakcja kupna. Ma to związek z odmiennym profilem ryzyka (przy krótkiej sprzedaży pojawiają się zobowiązania do wykonania odkupienia), a ryzyko w tradycyjnej transakcji kupna jest ograniczone do kwoty zainwestowanej (kurs akcji może spaść do zera), w krótkiej sprzedaży strata nie ma ograniczenia (kurs akcji w odkupie może rosnąć dowolnie). Ze względu na powiązanie transakcji krótkiej sprzedaży z pożyczeniem papierów wartościowych, dodatkowo może pojawić się ryzyko konieczności zamykania pozycji w warunkach wymuszenia takiej operacji przez pożyczkodawcę.

Krótkiej sprzedaży nie stosuje się zwykle, gdy:

  • spółka będąca przedmiotem transakcji ma korzystne wyniki analizy fundamentalnej,
  • spółka będąca przedmiotem transakcji ma korzystne wyniki analizy technicznej,
  • cena akcji spółki wyraźnie spadała w ostatnim okresie,
  • spółka może wejść w fuzję z inną spółką.

Te przesłanki zwykle dają podstawy do oczekiwania wzrostu wartości akcji.

Zysk (lub stratę) dokonujący krótkiej sprzedaży realizuje w momencie odkupienia papierów i zwrotu pożyczki. W przypadku odpłatnego zbycia pożyczonych papierów wartościowych, zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób prawnych, przychód ustalany jest na dzień zwrotu pożyczonych papierów (lub na dzień uzgodnionego zwrotu).

W przypadku zabezpieczonej krótkiej sprzedaży dodatkowym kosztem są opłaty (np. za udzielenie pożyczki papierów wartościowych) i konieczność dostarczenia zabezpieczenia.

Krótka sprzedaż w Polsce[edytuj | edytuj kod]

W Polsce, na Giełdzie Papierów Wartościowych, krótkiej sprzedaży można dokonywać na akcjach spółek charakteryzujących się kapitalizacją 250 mln zł oraz średnią płynnością 1 mln zł przez 10 ostatnich sesji giełdowych. W roku 2010 dokonano zmian przepisów prawa zmierzających do ułatwienia w dokonywaniu transakcji krótkiej sprzedaży. Kluczowe dla rozwoju tego typu transakcji na rynku jest jednakże zainteresowanie podmiotów, które udostępniałyby – w formie pożyczki – posiadane papiery (stanowią stronę podażową) systemu pożyczek.

Podstawowa regulacja: ustawa o obrocie instrumentami finansowymi z dnia 29 lipca 2005 r. (Dz.U. nr 183 poz. 1538)[1]. Krótka sprzedaż i pożyczanie papierów wartościowych opisane są w regulacjach KDPW SA[2] oraz na stronie GPW SA[3].

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]