Marina Abramović

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Marina Abramović

Marina Abramović (ur. 30 listopada 1946 w Belgradzie) – jugosłowiańska [1] artystka intermedialna.

Twórczość Mariny Abramović jest związana w dużej mierze z miejscem jej pochodzenia, sytuacją na Bałkanach i z doświadczeniem XX wieku. Prace wideo często połączone są z aktywnością performance, w którym ciało artystki jest podstawowym medium i jednocześnie częstym tematem (body art).

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Rodzice Mariny byli małżeństwem mieszanym serbsko-czarnogórskim, odgrywali ważną rolę w opozycji podczas II wojny światowej.

Początki twórczości[edytuj | edytuj kod]

W latach 1965-70 Abramović studiowała na Akademii Sztuk Pięknych w Belgradzie, a w 1972 ukończyła studia na Akademii w Zagrzebiu. Zaczynała od malarstwa, ale już jako studentka wykonywała instalacje i swoje pierwsze, prowokacyjne performance. W latach 1973-75 zrealizowała jedne z najbardziej radykalnych prac: eksperymenty związane z bólem, obrzydzeniem, reakcjami ciała na ingerencje fizyczne – akcje artystyczne, podczas których artystka dochodziła do granic wytrzymałości fizycznych i psychicznych. Na przykład akcja zatytułowana Art Must Be Beautiful/Artist Must Be Beautiful (1975) polegała na czesaniu włosów, aż do utworzenia krwawiącej rany na głowie[2].

Współpraca z Ulayem[edytuj | edytuj kod]

W 1975 spotkała w Amsterdamie niemieckiego artystę Ulaya, z którym przez dwanaście lat dzieliła życie i pracę. Ich działania były znaczące dla rozwoju performance o tematyce ciała, body artu. Od początku swojej współpracy artyści uważali się za jedność powstałą w wyniku połączenia "męskości" i "kobiecości". Nie przez przypadek ich pierwszy performance Relation Work mówił o ważnej dwojakości: mężczyzna/kobieta, dźwięk/cisza, inercja/energia. Przez lata Marina i Ulay podróżowali swoim starym citroenem napotykając różne kultury i realizując wiele działań w Europie i Stanach Zjednoczonych.

Po 1980 ich performance stały się mniej intensywne. W tych właśnie latach powstał Night Sea Crossing, w którym obydwoje siedzieli przy jednym stole naprzeciw siebie w ciszy, najpierw przez siedem godzin, potem przez trzy dni, potem prawie dwa tygodnie. W 1988 The Lovers/The Great Wall był zwiastunem nadchodzącego końca współpracy artystów: oboje przemierzali Mur Chiński – on z zachodu, ona ze wschodu. Kiedy po dziewięćdziesięciu dniach spotkali się w połowie drogi, zdecydowali się na rozstanie[3].

Współczesne realizacje[edytuj | edytuj kod]

Marina Abramović w 2005

Od 1989 "Babcia performance'u", jak ironicznie się autodefiniuje, Marina Abramović działa sama wykonując interwencje artystyczne, z których najbardziej znane są Cleaning the mirror (Czyszczenie lustra)[4], The onion (Cebula), Cleaning the house (Porządki domowe), Delusional. We współpracy z Charlesem Atlas artystka zdecydowała się na swoją biografię. Biography, to jeden wielki otwarty spektakl, ciągle aktualizowany w relacji z dziejącymi się wydarzeniami.

W 1997 zrealizowała Balkan Baroque, który tak jak Cleaning the house i Delusional był bezpośrednio inspirowany wojną w byłej Jugosławii. Balkan Baroque zrodził się podczas polemik dotyczących wcielenia dzieła Mariny do Narodowych podczas Biennale w Wenecji biorąc pod uwagę fakt, iż artystka mieszkała w Holandii. Kurator sztuki Germano Celant gościł artystkę na swojej własnej wystawie. Praca ta została nagrodzona Złotym Lwem za głęboką symbolikę w relacji z kroniką. Oprócz dwóch video, które transmitują obrazy przedstawiające rodziców, Abramović tłumaczy historię powstania dziwnych bałkańskich zwierząt podobnych do wilków. Zwierzęta te kiedy znajdują się w nieprzewidzianej i trudnej sytuacji ulegają autozniszczeniu. Podczas dni inauguracji Biennale w Wenecji Abramović, ubrana w biel, na środku sali czyści godzinami stos kości zwierzęcych śpiewając melodię bolesnego rytuału puryfikacji.

W 1997 Kunsthalle w Bernie zorganizowała wystawę Marina Abramović Artist Body – Public Body, która została wystawiana w różnych miejscach w Europie.

W 2010 roku odbyła się wystawa retrospektywna Abramović w nowojorskim Museum of Modern Art, gdzie artystka zaprezentowała performance – The Artist Is Present[5].

Wybrane realizacje[edytuj | edytuj kod]

  • 1973: Rhythm 10[6]
  • 1974: Rhythm 5[7]
  • 1975: Art Must Be Beautiful/Artist Must Be Beautiful (Sztuka musi być piękna/Artysta musi być piękny), performance[2];
  • 1977: Breathing In/Breathing Out, performance z udziałem Ulaya, Belgrad;
  • 1981-87: Night Sea Crossing (Przeprawa przez morze nocy);
  • 1988: The Lovers (Kochankowie), performance[3];
  • Transitory Objects (Obiekty przejściowe);
  • 1995: Cleaning the Mirror, wideo-instalacja/performance[4];
  • The onion (Cebula);
  • 1995: Cleaning the house (Porządki domowe);
  • Delusional;
  • 1997: Balkan Baroque;
  • 1998: The Expiring Body;
  • 2002: The House with the Ocean View, Sean Kelly Gallery;
  • 2004: Warrior and Virgin Mary (Wojownik i Madonna), performance z udziałem Jana Fabre;
  • 2010: The Artist Is Present, MoMA, New York;
  • 2014: 512 Hours, Serpentine Gallery, Londyn[8].

Przypisy

  1. http://www.moma.org/collection/artist.php?artist_id=26439
  2. 2,0 2,1 (niem. • ang.)Art must be beautiful w serwisie Medien Kunst Netz
  3. 3,0 3,1 (niem. • ang.)The Lovers – The Great Wall Walk w serwisie Media Kunst Netz.
  4. 4,0 4,1 Cleaning the Mirror #1 (ang.) na stronie Guggenheim Museum.
  5. Marina Abramović: The Artist Is Present (ang.). MoMA. [dostęp 2013-01-21].
  6. (niem. • ang.)Rhythm 10 w serwisie Medien Kunst Netz.
  7. Rhythm 5 Rhythm 5 (ang.) na stronie Guggenheim Museum.
    (niem. • ang.) w serwisie Medien Kunst Netz.
  8. Mark Savage: Marina Abramovic: Audience in tears at 'empty space' show (ang.). www.bbc.com, 2014-06-11. [dostęp 2014-08-17].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikiquote-logo.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
Mariny Abramović