Mikser (muzyka)

Allen&Heath GL3000 - mikser analogowy

Yamaha DM2000V2k - mikser cyfrowy

Stół mikserski (inaczej Konsoleta mikserska lub krótko mikser) - centralny punkt toru akustycznego, gdzie doprowadzane są sygnały z wielu źródeł (np. mikrofony, instrumenty, magnetofony), którymi można poprzez konsoletę wpływać na ich parametry, takie jak uwypuklenie, stłumienie określonych zakresów częstotliwości, wprowadzanie efektów brzmieniowych oraz regulacja głośności. W nowoczesnych mikserach montuje się złącze FireWire, które umożliwia połączenie z komputerem umożliwiając cyfrowe nagrywanie i dodatkowe przetwarzanie dźwięku. Jest podstawowym narzędziem pracy realizatorów dźwięku oraz DJ'ów.

Pojęcie miksera jest bardzo szerokie i może odnosić się do:

• mikserów estradowych (nagłośnieniowych) (Typ takiego miksera na zdjęciu obok)
  • mikser frontowy
  • mikser odsłuchu
• mikserów emisyjnych (radio i TV)
• mikserów dla DJ'ów
• mikserów radiowęzłowych i konferencyjnych
• mikserów stanowiących wyposażenie innego sprzętu (np. zawarty w karcie dźwiękowej komputera, instrumencie muzycznym itp.

Kolejnym bardzo istotnym, kryterium podziału jest technologia przetwarzania sygnału w mikserze:

• miksery analogowe
• miksery cyfrowe

Stoły mikserskie produkowane są od 1 kanału po 56 i więcej. Standardowe stoły mikserskie stosowane podczas "większych imprez" posiadają co najmniej 30 kanałów. Konsolety cyfrowe przeważnie posiadają 48 kanałów, a analogowe mają nawet 56 kanałów. Analogowe stoły od cyfrowych różnią się oprócz budowy wewnętrznej tym, że na zewnątrz posiadają duży wyświetlacz.

Mniejsze stoły mikserskie swoje zastosowanie mają podczas nagłaśniania obiektów, ewentualnie małych imprez plenerowych. Są to zazwyczaj miksery nie przekraczające liczby 20 kanałów.

Zadania konsolety

Soundcraft Si3 - mikser cyfrowy

Niezależnie od technologii wykonania stołu mikserskiego, czy jest to stół analogowy, cyfrowy czy też wirtualny (realizowany za pomocą programu komputerowego), konsoleta spełniać musi te same zadania:

• wzmacniać i wyrównywać poziomy sygnałów pochodzących z różnych źródeł
• korygować barwy dźwięku
• sumować (mieszać) sygnały pochodzące z różnych źródeł
• posyłać sygnały na urządzenia zewnętrzne (wzmacniacze, odsłuchy)
• umożliwiać podłączanie efektów przestrzennych oraz procesorów dynamicznych

Budowa stołu mikserskiego

Analogowy

• kanał - jest to zestaw urządzeń i pokręteł dotyczących sygnału z jednego źródła (mikrofonu lub linii). Kanały oznacza się cyframi.
• przedwzmacniacz (pokrętło Gain) - wzmocnienie sygnału do poziomu 0,775V. Przeciętny sygnał na wyjściu mikrofonu wynosi kilka milivoltów, więc aby uzyskać to samo napięcie należy wzmocnić sygnał mikrofonowy
• phantom - napięcie +48V dla zasilenia mikrofonów pojemnościowych
• gniazdo INSERT - umożliwia "rozpięcie" kanału czyli wypuszczenie sygnały po przedwzmacniaczu na urządzenie zewnętrzne, np. kompresor, equalizer, a następnie wprowadzenie z powrotem na regulator barwy tonu
• filtr dolnozaporowy (opcjonalnie) - wycina wszystkie dźwięki o częstotliwościach poniżej 75 Hz, w których znajdują się wibracje podłogi, statywów oraz podmuchy wiatrów.
• korektor barwy tonu:
  • korektor dwupunktowy - ustawienia wysokości (Hi - tzw. góry) głosu oraz niskości (Low - tzw. dołu)
  • korektor trzypunktowy - ustawienia wysokości (Hi - tzw. góry) głosu, środka (MID - tzw. środka) oraz niskości (Low - tzw. dołu)
  • korektor czteropunktowy - ustawienia wysokości (Hi - tzw. góry) głosu, środka (MID - tzw. środka), miękkości (Low Mid) oraz niskości (Low - tzw. dołu)
• regulator parametryczny
• regulator głośności kanału (FADER) - wykonany najczęściej w postaci potencjometru suwakowego, czasami pokrętła, wyskalowany w decybelach
• regulator panoramy - ustala ile sygnału z potencjonometra znajduje się w prawy, a ile w lewym kanale
• regulatory SEND - słyszalność w odsłuchach czyli w monitorach scenicznych
• szyna SOLO - podsłuch sygnału z jednego lub większej ilości kanałów poprzez słuchawki lub odsłuchy realizatora (dzięki temu można dokonać korekty brzmienia głosu, podczas nagłośnienia na żywo)
• wskaźnik wysterowania - nieodłączny element każdego stołu mikserskiego, zwykle przedstawiony w postaci kolumny diod

Cyfrowy

Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

Wszystko to co w mikserze analogowym plus:

• procesory dynamiczne (kompresor, bramka, expander, limiter)
• efekty przestrzenne - dwa wbudowane
• Word clock - podłączenie urzadzeń cyfrowych za pośrednictwem łącza TDIF
• Automiks
• AUTOMATYKA - zapamiętywanie danych konfiguracji sprzętowych

Realizowane są za pomocą oprogramowania i procesorów DSP (Digital Signal Processing) przetwarzających sygnał w czasie rzeczywistym.

Producenci

Najbardziej znanymi producentami konsolet mikserskich są takie firmy jak Allen&Heath i Soundcraft, a także Behringer,Yamaha. Są to producenci głównie dużych mikserów, ale w swojej ofercie posiadają także i małe miksery.

Produkcją stołów mikserskich o małej liczbie kanałów zajmuje się głównie Behringer, Phonic oraz Yamaha.

Linki zewnętrzne

• http://music.concordia.ca/Programs/Electroacoustics/mixer/Mixer_Terms.html