Mina przeciwpancerna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Mina przeciwpancernamina lądowa przeznaczona do niszczenia czołgów, dział pancernych, transporterów opancerzonych i innych wozów bojowych.

MPB-ZN (mina przeciwburtowa)

Miny przeciwpancerne dzielą się na:

  • miny przeciwgąsienicowe – najstarszy rodzaj min przeciwpancernych wyposażony w zapalnik naciskowy. Miny tego typu eksplodują po najechaniu na nie kołem lub gąsienicą pojazdu i uszkadzają mechanizm bieżny i zawieszenie pojazdu. Skutki wybuchu tego rodzaju min są najczęściej łatwe do usunięcia.
  • miny przeciwdenne – miny przeciwpancerne wyposażone w zapalniki prętowe lub niekontaktowe. Miny tego typu wybuchają pod dnem kadłuba pancernego i powodują jego zniekształcenie skutkujące uszkodzeniem lub zniszczeniem podzespołów czołgu przymocowanych do dna pojazdu (silnik, przekładnie, wałki skrętne). Skutki wybuchu tego rodzaju min były dawniej bardzo groźne dla pojazdów pancernych, ale w nowych wzorach wozów bojowych większość ważniejszych podzespołów jest mocowana nie do dna pojazdu, ale podwieszana pod stropem kadłuba, co zmniejsza skutki wybuchów min przeciwdennych.
  • miny przeciwburtowe – miny tego typu są wyposażone głównie w zapalniki niekontaktowe lub niekiedy kontaktowe wykorzystujące np. światłowody. Po zadziałaniu zapalnika, w kierunku pojazdu, wystrzeliwany jest pocisk przeciwpancerny z klasyczną głowicą kumulacyjną lub następuje detonacja głowicy EFP, w wyniku czego powstaje pocisk formowany wybuchowo rażący zazwyczaj boczne powierzchnie kadłuba pojazdu opancerzonego.[1]

Miny Polskie[edytuj | edytuj kod]

Mina przeciwpancerna TM-62M
Mina ta jest przeznaczona do niszczenia wozów bojowych. W zależności od zastosowanego zapalnika może być miną przeciw gąsienicową lub przeciw denną. Ustawia się ją na powierzchni ręcznie lub mechanicznie (również ze śmigłowców). Dane taktyczno-techniczne:

  • masa ogólna miny 9,5 – 10 kg
  • masa MW 7-7,5 kg
  • rodzaj MW – trotyl, mieszanka MS
  • nazwa zapalnika MWCz62, MWSz62, MWZ62
  • materiał kadłuba: blacha stalowa
  • średnica miny 320 mm
  • wysokość miny 128 mm

Mina TM – 62M składa się:

  • metalowy kadłub
  • pokrywa naciskowa z zapalnikiem zegarowym
  • ładunek miny: trotyl lany lub mieszanka MS
  • zapalnik mechaniczny o działaniu naciskowym z mechanizmem zegarowym.

Mina Pt–Mi–Ba–III
Jest miną przeciwpancerną o działaniu naciskowym przeznaczona do niszczenia układów jezdnych pojazdów. Ze względu na walory konstrukcyjne jest znacznie odporniejsza na działanie fali uderzeniowej wybuchu w stosunku do innych min przeciwpancernych. Bezpieczne i łatwe uzbrojenie tej miny oraz przewożenie jej w stanie uzbrojonym umożliwia ręczne lub mechaniczne jej ustawianie na powierzchni ziemi lub w ziemi.

  • Charakterystyka techniczna:
    • wymiary gabarytowe – 330 x 109 mm
    • materiał wybuchowy – trotyl
    • kadłub – plastykowy
    • masa materiału wybuchowego – 8 kg
    • masa miny – 11,5 kg
    • zapalnik – Ro–2, mechaniczny natychmiastowego lub opóźnionego działania.

Mina MPP–B
Jest miną przeciwpancerną bezkadłubową, przeznaczoną do niszczenia układów jezdnych pojazdów. Miny tego typu mogą być stosowane do zakładania przeciwpancernych pól minowych zarówno sposobem ręcznym, jak i mechanicznym.

  • Charakterystyka techniczna:
    • wymiary gabarytowe – 320 x 85,9 mm
    • wysokość – 128 mm
    • materiał wybuchowy – TH 50(50
    • masa materiału wybuchowego – 9 kg
    • masa miny – ok. 10 kg
    • zapalnik – MWCZ–62,

zapalnik do ustawiania miny na nieusuwalność – MUW, MUM–Z, MUZN, elektryczny „erg”; przy zastosowaniu zwieracza ZNR i zapału ZE zadziałanie miny następuje po zbliżeniu przedmiotu wywołującego przyrost natężenia pola magnetycznego.

Mina narzutowa gruntowa MN–111
Mina ta jest przeciwpancerną z zapalnikiem magnetycznym, przeznaczona do rażenia wozów bojowych i naziemnych środków transportowych na polu walki. Mina MN–111 jest przystosowana wyłącznie do narzutowego zakładania pól minowych w śmigłowcowym systemie minowania zdalnego. Min MN–111 nie wolno stosować do ręcznego ustawiania lub za pomocą klasycznych naziemnych urządzeń minujących. Miny MN–111 mogą być zrzucane na grunty miękkie, utwardzone i pokryte śniegiem. Miny te nie mogą być zrzucane na beton, skały i grunty piaszczyste suche.

  • Dane taktyczno –techniczne:
    • wymiary gabarytowe –116 x 259 mm
    • masa całkowita –3,6 kg
    • masa ładunku materiału wybuchowego – 0,9 kg (heksogen (Hx) prasowany )
    • typ miny – przeciwpancerna, przeciwdenna o działaniu kumulacyjnym
    • rodzaj zapalnika – niekontaktowy, magnetyczny z samolikwidacją
    • czas samolikwidacji – 3,6,12,24,48 i 96 godzin
    • źródło zasilania – bateria litowa specjalna 2ER 16/26 o napięciu 7,2 V
    • wysokość zrzutu podczas minowania –minimum 200 m
    • kadłub – wykonany ze stopu aluminium.

Mina narzutowa powierzchniowa MN–121
Mina ta jest przeciwpancerną z zapalnikiem magnetycznym, przeznaczona do rażenia wozów bojowych i naziemnych środków transportowych na polu walki. Jest ona przystosowana wyłącznie do narzutowego zakładania pól minowych w śmigłowcowym i rakietowym systemie minowania zdalnego. Min MN–121 nie wolno stosować do ustawiania ręcznego lub za pomocą klasycznych naziemnych urządzeń minujących. Miny narzutowe MN–121 mogą być zrzucane na grunty miękkie, utwardzone, zamarznięte, skaliste itp.

  • Dane taktyczno –techniczne:
    • wymiary gabarytowe –116 x 187 mm
    • masa całkowita – 2,8 kg
    • masa ładunku materiału wybuchowego – 0,775 kg ( Hx prasowany )
    • typ miny – przeciwpancerna, przeciwdenna o działaniu kumulacyjnym
    • rodzaj zapalnika – niekontaktowy, magnetyczny z samolikwidacją
    • czas samolikwidacji – 3,6,12,24 i 96 godzin
    • źródło zasilania – bateria litowa specjalna 2ER 16/26 o napięciu 7,2 V
    • wysokość zrzutu podczas minowania – minimum 80 m
    • kadłub – wykonany ze stopu aluminium.

Mina narzutowa „KROTON”
Jest to mina powierzchniowa, przeciwpancerna, przebija pancerz grubości 70 mm z odległości 10 – 50 cm, a przy zastosowaniu zapalnika niekontaktowego zapewnia rażenia wozów bojowych. Mina może być miotana z wyrzutni lub ustawiana ręcznie. Czas osiągnięcia gotowości bojowej miny po jej ustawieniu wynosi 2,5 minuty. Mina ta posiada odporność na wybuch podobnej miny z odległości 2 i więcej metrów. Do zapalnika został wbudowany element samolikwidacji miny.
Wybuch miny następuje:

  • po najechaniu wozu bojowego lub innego pojazdu nad minę;
  • samoczynnie po upływie nastawionego czasu samolikwidacji;
  • przy próbie usunięcia jej z miejsca ustawienia.

Miny z byłej Jugosławi[edytuj | edytuj kod]

Mina TMM-1
To mina posiadająca pokrywę naciskową, której nacisk potrzebny do jej spracowania wynosi 120-200 kg. Natomiast nacisk potrzebny do spracowania samego zapalnika wynosi zaledwie 60-70 kg. Tak więc mina TMM-1 ustawiona bez pokrywy naciskowej, była groźna dla lekkiego pojazdu, a czasami nawet dla człowieka. Faktem jest, że zmniejszała się wówczas powierzchnia naciskowa prawie do 0,5 cm2 i prawdopodobieństwo trafienia bezpośrednio na zapalnik było trudne. Ten „mankament” skutecznie usuwano, ustawiając minę w ziemi na desce do góry dnem, co z kolei zwiększało powierzchnię naciskową zarówno dla wozów bojowych jak i ludzi.

  • Dane taktyczne miny TMM - 1
    • średnica 326 mm, wysokość 90 mm
    • Przeznaczenie: przeciw pancerna, przeciw gąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: cylindryczny, metalowy
    • Rodzaj ładunku: TNT lany 5,6 kg
    • Zapalnik: zapalnik naciskowy UTMM – 1
    • Masa: całkowita miny 8,6kg
    • Minimalny nacisk: 130 kg

Miny TMA-1, TMA-2, TMA-5
To przeciwpancerne miny o kadłubach z tworzywa sztucznego z pokrywami naciskowymi. Do zmniejszenia nacisku potrzebnego do spracowania miny wystarczał młotek lub kamień, którym tłuczono pokrywy naciskowe min. Spękana pokrywa naciskowa zachowywała swą całość, lecz możliwość przenoszenia obciążenia zmniejszał się do 50-60 kg, co z kolei wystarczało do spracowania zapalnika. Pokrywa taka załamywała się pod ciężarem człowieka i powodowała bezpośredni nacisk na zapalnik. Spotykano miny przeciwpancerne ustawione na nieusuwalność w postaci dodatkowego ładunku MW i zapalnika odciągowego. Nie byłoby w tym nic nadzwyczajnego, gdyby nie fakt iż często odciągi od min przeciwpancernych do zapalników ładunków MW były bardzo długie,dochodzące do 2 m. Powodowało to konieczność wleczenia miny po zdjęciu jej z miejsca ustawienia przy pomocy linki z kotwiczką, aż do wyciągnięcia odciągu na całą długość.

  • Dane taktyczne miny TMA-2:
    • długość 260 mm, szerokość 200 mm, wysokość 110 mm
    • Przeznaczenie: przeciw pancerna, przeciw gąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: prostopadłościan z tworzywa sztucznego
    • Rodzaj ładunku: TNT lany 6,5 kg
    • Zapalnik; dwa zapalniki naciskowe UTMAH – 1 ( chemicznego działania )
    • Masa: całkowita miny 7,5kg
    • Minimalny nacisk: 120 kg

Miny TMA-3, TMA-4,
Miny, które nie posiadały pokryw naciskowych a działanie ich polegało na bezpośrednim nacisku na zapalnik, też były ustawiane odwrotnie. Minę bezkadłubową PMA-3 (z trzema zapalnikami), spotykano pociętą na trzy równe części. Otrzymywano w ten sposób 3 miny o ciężarze MW ok. 2 kg z osobnymi zapalnikami. Były one stosowane przeciwko lekkim pojazdom, szczególnie w rejonach gdzie nie było możliwe użyć sprzętu ciężkiego.

  • Dane taktyczne miny TMA - 3:
    • średnica 265 mm, wysokość 80mm
    • Przeznaczenie: przeciw pancerna, przeciw gąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: bezkadłubowa pokryta cienką warstwą ochronną z włókna szklanego
    • Rodzaj ładunku: TNT lany 6,5 kg
    • Zapalnik: trzy zapalniki naciskowe UTMAH – 3 ( chemicznego działania )
    • Masa: całkowita miny 6,6kg
    • Minimalny nacisk: 180 kg

Miny TMRP-6
Miny z zapalnikiem prętowym, ustawiane były jako przeciwburtowe. Specjalny otwór na końcu pręta umożliwiał zaczepienie odciągu i przeciągnięcie go na drugą stronę jezdni. Tak ustawiona mina była bardzo skuteczna przeciwko lekko opancerzonym pojazdom i sile żywej. Odchylenie pręta zapalnika od pionu o 15 stopni, siłą zaledwie 1,5-3 kg powodowało uruchomienie zapalnika i wybuch miny. Wynika z tego, że idący drogą człowiek który nieopatrznie zaczepił o odciąg, mógł być rażony nawet z odległości 10-12 m.

  • Dane taktyczne miny TMRP - 6
    • średnica 290 mm, wysokość 132 mm
    • Przeznaczenie: przeciw pancerna, przeciw gąsienicowa i przeciwdenna
    • Rodzaj kadłuba: talerzowy z tworzywa sztucznego
    • Rodzaj ładunku: TNT lany 5,1 kg
    • Zapalnik: zapalnik naciskowy UTMRP – 6 lub z przedłużaczem prętowym
    • Masa: całkowita miny 7,2kg
    • Minimalny nacisk: 150 kg lub odchylenie pręta o 15° z siłą 1,3 – 1,7 kg.

Różne[edytuj | edytuj kod]

Mina M 80

  • Dane techniczne:
    • średnica 204 mm, wysokość 108 mm
    • Przeznaczenie: przeciwpancerna, przeciwgąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: cylindryczny z tworzywa sztucznego
    • Rodzaj ładunku: TNT lany 2,4 kg
    • Zapalnik: naciskowy
    • Masa: całkowita miny 3,5kg
    • Minimalny nacisk: 180 kg

Mina M80 jest wierną kopią włoskiej miny ppanc. TC 2.4. Mina trudno wykrywalna indukcyjnie. Zastosowany w tej minie zapalnik naciskowy jest bardzo odporny na wybuchowe środki rozminowania.

Mina YM - II

  • Dane techniczne:
    • średnica 230 mm, wysokość 90 mm
    • Przeznaczenie: przeciwpancerna, przeciwgąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: cylindryczny z tworzywa sztucznego
    • Rodzaj ładunku: TNT lany 2,1 kg
    • Zapalnik: naciskowy
    • Masa: całkowita miny 3,3kg
    • Minimalny nacisk: 150 kg
    • Mina YM- II jest wierną kopią włoskiej miny ppanc. SB-81

Mina trudno wykrywalna idukcyjnie. Zastosowany w tej minie zapalnik naciskowy jest bardzo odporny na wybuchowe środki rozminowania.

Mina M 19

Przeciwgąsienicowa mina przeciwpancerna M19
  • Dane techniczne:
    • długość 332 mm, szerokość 332 mm, wysokość 75 mm
    • Przeznaczenie: przeciwpancerna, przeciwgąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: prostopadłościenny z tworzywa sztucznego
    • Rodzaj ładunku: TNT lany 9,5 kg
    • Zapalnik: naciskowy
    • Masa: całkowita miny 12,7kg
    • Minimalny nacisk: 135 kg

Mina posiada dodatkowe dwa gniazda na zapalnik umieszczone centralnie w dnie i z boku miny. Trudno wykrywalna indukcyjnie

Mina M 15

  • Dane techniczne:
    • średnica 337 mm, wysokość 150 mm
    • Przeznaczenie: przeciwpancerna, przeciwgąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: cylindryczny metalowy
    • Rodzaj ładunku: kompozycja B 10,5 kg
    • Zapalnik: naciskowy M 603
    • Masa: całkowita miny 14,27kg
    • Minimalny nacisk: 140 kg

Mina posiada dodatkowe dwa gniazda na zapalnik umieszczone centralnie w dnie i z boku miny. Mina łatwo wykrywalna indukcyjnie.

Mina M 6A2

  • Dane techniczne:
    • średnica 330 mm, wysokość 90 mm
    • Przeznaczenie: przeciwpancerna, przeciwgąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: cylindryczny metalowy
    • Rodzaj ładunku: TNT 5,4 kg
    • Zapalnik: naciskowy M 603
    • Masa: całkowita miny 9,1kg
    • Minimalny nacisk: 140 kg

Mina posiada dodatkowe dwa gniazda na zapalnik umieszczone centralnie w dnie i z boku miny. Mina łatwo wykrywalna indukcyjnie.

Mina VS 1.6

  • Dane techniczne:
    • średnica 222 mm, wysokość 92 mm
    • Przeznaczenie: przeciwpancerna, przeciwgąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: cylindryczny z tworzywa sztucznego
    • Rodzaj ładunku: kompozycja B 1,85 kg
    • Zapalnik: naciskowy
    • Masa: całkowita miny 3,0kg
    • Minimalny nacisk: 180 kg

Zastosowany w tej minie zapalnik naciskowy jest bardzo odporny na wybuchowe środki rozminowania. Dwie wersje tej miny VS-1.6/AR i VS-1.6/AN wyposażono w elektroniczny element nieusuwalności i samolikwidacji.

Mina VS 2.2

  • Dane techniczne:
    • średnica 230 mm, wysokość 115 mm
    • Przeznaczenie: przeciwpancerna, przeciwgąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: cylindryczny z tworzywa sztucznego
    • Rodzaj ładunku: kompozycja B 2,2 kg
    • Zapalnik: naciskowy typu pneumatycznego VS-N
    • Masa: całkowita miny 3,5kg
    • Minimalny nacisk: 180 kg

Mina trudno wykrywalna indukcyjnie. Zastosowany w tej minie zapalnik naciskowy jest bardzo odporny na wybuchowe środki rozminowania.

Mina TC 2.4

  • Dane techniczne:
    • średnica 204 mm, wysokość 106 mm
    • Przeznaczenie: przeciwpancerna, przeciwgąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: cylindryczny z tworzywa sztucznego
    • Rodzaj ładunku: kompozycja B 2,4 kg
    • Zapalnik: naciskowy
    • Masa: całkowita miny 3,3kg
    • Minimalny nacisk: 180 kg

Mina trudno wykrywalna indukcyjnie. Zastosowany w tej minie zapalnik naciskowy jest bardzo odporny na wybuchowe środki rozminowania.

Mina TC 3.6

  • Dane techniczne:
    • średnica 270 mm, wysokość 145 mm
    • Przeznaczenie: przeciwpancerna, przeciwgąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: cylindryczny z tworzywa sztucznego
    • Rodzaj ładunku: kompozycja B 3,6 kg
    • Zapalnik: naciskowy
    • Masa: całkowita miny 6,8kg
    • Minimalny nacisk: 180 kg

Mina trudno wykrywalna idukcyjnie. Zastosowany w tej minie zapalnik naciskowy jest bardzo odporny na wybuchowe środki rozminowania.

Mina TC - 6 Dane techniczne:

    • średnica 270 mm, wysokość 185 mm
    • Przeznaczenie: przeciwpancerna, przeciw gąsienicowa o działaniu naciskowym
    • Rodzaj kadłuba: cylindryczny z tworzywa sztucznego
    • Rodzaj ładunku: kompozycja B 6,0 kg
    • Zapalnik: naciskowy
    • Masa: całkowita miny 9,25kg
    • Minimalny nacisk: 180 kg

Mina trudno wykrywalna idukcyjnie. Zastosowany w tej minie zapalnik naciskowy jest bardzo odporny na wybuchowe środki rozminowania.TC-6 produkowana jest także w wersji z zapalnikiem elektronicznym.

Przypisy

  1. Przywrócone życiu...

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Zdzisław Barszczewski: Przywrócone życiu. Rozminowanie ziem Polski. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 1998. ISBN 978-83-11087-51-2.