Pasztunwali

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Pasztunwali lub Pachtunwali (paszto پختونوالی) – istniejący od kilkuset lat kodeks honorowy Pasztunów, sięgający swoimi korzeniami feudalizmu i przypominający częściowo Prawo Mojżeszowe.

Główne zasady[edytuj | edytuj kod]

  • jedność Pasztunów
  • sprawiedliwość (badal) - zemsta wobec wrogów, przebaczenie dla tych, którzy przyznają się do winy
  • niezależność (chpelwaki) - nikt nie ma prawa zmuszać Pasztuna do zmiany własnych przekonań
  • gościnność (melmastia) (nawet dla wrogów)
  • współpraca między przyjaciółmi (aszar)
  • zakaz współpracy z nieprawą władzą
  • dobre czyny i myśli
  • zaufanie do przyjaciół, rodziny i Allaha
  • honor (nang)
  • współczucie dla słabszych (uga warkawel)
  • szacunek dla wszelkich form życia
  • równość (sijali)

Pasztuńskie rozumienie sprawiedliwości odbiega od europejskiego. Morderstwo musi być ukarane śmiercią, przy czym odpowiedzialność za wykonanie wyroku spoczywa na rodzinie zamordowanego. Jeżeli wykonanie wyroku na sprawcy nie jest możliwe, zastępczo wykonuje się wyrok na mężczyźnie spokrewnionym z zabójcą. Praktykę tę określa się mianem zemsty rodowej.

Gościnność Pasztunów bywa powodem, dla którego są oni oskarżani o wspieranie terroryzmu. W rzeczywistości zasady pasztunwali nie pozwalają na odtrącenie cudzoziemca proszącego o azyl, a atak na takiego cudzoziemca jest traktowany jako atak na klan udzielający mu azylu.