Psałterz Gallikański

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Psałterz Gallikański (łac. Psalterium Gallicanum) – łaciński przekład biblijnej Księgi Psalmów z końca IV wieku, włączony do Wulgaty i używany w Kościele katolickim do połowy XX wieku.

Przekład powstał w Rzymie lub jego okolicy. Jego autorem był św. Hieronim, który tłumaczył psalmy z Biblii greckiej czyli Septuaginty.

Później Hieronim stworzył przekład psalmów, wprost z języka hebrajskiego (Psalterium juxta Hebraeos, 391), a wcześniej (383-386) zaadaptował również psałterz Itali, znany jako Psalterum Romanum. Jednak już wtedy poważanie dla psałterza Gallikańskiego w Kościele było tak duże, że ostatecznie to właśnie ten tekst włączono do Wulgaty; jedynie Psalm 95 (w Wulgacie 94) pochodził z Psalterium Romanum. Z psałterza Gallikańskiego pochodziły popularne łacińskie modlitwy, takie jak De profundis clamavi ad te Domine (Psalm 130).

Od początku XX wieku w Kościele katolickim narastała krytyka psałterza. Język łaciny ludowej, w którym powstał był niezrozumiały dla czytelników wykształconych na łacinie klasycznej. Według opinii o. Stanisława Wójcika z 1947:

dotychczasowa szata łacińska psałterza była bardzo nieudolna, odstręczająca. Mimo najlepszej woli, wprost niemożliwą rzeczą było wniknąć w ducha psalmów, zrozumieć treść, odczuć ich piękno.[1]

Krytykowano również fakt, że psałterz tłumaczony z greckiego zawierał wiele błędów w porównaniu z hebrajskim oryginałem, m.in. w 27 miejscach zniekształcał myśl autora natchnionego[2]. W 1943 ukazała się encyklika Piusa XII Divino Afflante Spiritu; jednym z jej motywów była zachęta do badań nad językami oryginalnymi tekstów biblijnych. Już w styczniu 1940 papież zlecił profesorom Papieskiego Instytutu Biblijnego przygotowanie nowego psałterza łacińskiego, ten zaś ukazał się w marcu 1945 i zastąpił - mimo krytyki środowisk konserwatywnych - psałterz Gallikański.

Przypisy

  1. Stanisław Wójcik: Księga Psalmów. Wrocław: O O. Redemptoryści, 1947, s. 14.
  2. Eugeniusz Dąbrowski: Studia Biblijne. Warszawa: PAX, 1951, s. 148.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]