René Clair
| René Clair | |
 |
|
| René Clair (z lewej) i Erik Satie na planie filmu Entr'acte, 1924 |
|
| Prawdziwe nazwisko | René-Lucien Chomette |
| Data i miejsce urodzenia | 11 listopada 1898 Paryż |
| Data i miejsce śmierci | 15 marca 1981 Neuilly-sur-Seine |
| Zawód | reżyser, scenarzysta, pisarz |
| Małżonek (ka) | Bronya Perlmutter |
| Odznaczenia | |
   |
|
 Kolekcja cytatów w Wikicytatach |
|
| Profil w bazie IMDb | |
| Profil w bazie Filmweb.pl | |
René Clair, właśc. René-Lucien Chomette (ur. 11 listopada 1898 w Paryżu, zm. 15 marca 1981 w Neuilly-sur-Seine) – francuski reżyser, scenarzysta i aktor filmowy, a także pisarz.
[edytuj] Biografia
Był absolwentem Lycée Montaigne i Lycée Louis-le-Grand. Podczas I wojny światowej został zmobilizowany i skierowany do służby wojskowej w charakterze kierowcy ambulansu. Po wojnie został dziennikarzem. Pod pseudonimem René Després pisał w gazecie "L'Intransigeant". Następnie prowadził dodatek filmowy do "Théâtre et Comœdia illustré". Wystąpił także w kilku filmach jako aktor pod pseudonimem René Clair.
Jego pierwszy film, niemy Paryż śpi powstał według własnego scenariusza w 1923. Była to komedia oparta na pomyśle uśpienia miasta przez uczonego maniaka. Groteska filmowa pt. Antrakt (Entr'acte) zrealizowana rok później przyniosła młodemu reżyserowi rozgłos w kołach artystycznych Paryża. Sławę ogólnokrajową zdobył Clair dzięki Słomkowemu kapeluszowi (1927), dowcipnej satyrze obyczajowej na mieszczaństwo końca XIX wieku.
Jednak dopiero filmy dźwiękowe z lat 1930-1932 postawiły Claira w rzędzie mistrzów kina. Były to komedie i operetki z życia paryskiej ulicy: pierwszy francuski film dźwiękowy Pod dachami Paryża (1930), Milion (1931), 14 lipca (1933) oraz film-powiastka o charakterze filozoficznym Niech żyje wolność, którego wymowa skierowana była przeciwko mechanizacji życia.
Lata 1935-1946 spędził w Wielkiej Brytanii i USA. Wśród dzieł, które zrealizował w tym okresie, wyróżniają się komedie fantastyczne: Upiór na sprzedaż, Ożeniłem się z czarownicą oraz Zdarzyło się to jutro.
Po II wojnie światowej Clair zrealizował we Francji trzy ważne filmy: Milczenie jest złotem, Urok szatana i Piękności nocy, a w 1955 nakręcił swój pierwszy film barwny – Wielkie manewry.
Zanim został reżyserem, był literatem, dziennikarzem i aktorem filmowym. W 1926 wydał powieść o tematyce filmowej Adams, a w latach 50. zbiór nowel Księżniczka chińska. Obok twórczości filmowej zajmował się również krytyką. Z tej dziedziny ukazała się w 1951 antologia jego prac teoretycznych pt. Po namyśle.
W 1962 został członkiem Akademii Francuskiej, a w 1956 otrzymał honorowy doktorat Cambridge University.
[edytuj] Źródła
- Jerzy Toeplitz, Historia sztuki filmowej, Filmowa Agencja Wydawnicza, t. 1 1955, t. 2 1956, t. 3 1959, t. 4 1969, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, t. 5 1970, t. 6 1990
