Sokolica (Dolina Będkowska)

Sokolica (z lewej strony) i Wysoka

Sokolica

Sokolica w Dolinie Będkowskiej – najwyższa skała wapienna na całej Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej. Znajduje się w środkowej części Doliny Będkowskiej na wprost bocznego Wąwozu Przecówki i Brandysowej, w miejscu gdzie płynący dnem doliny potok Będkówka zakręca w lewo.

Na szczycie Sokolicy odkryto resztki dużego, grodziska rycerskiego z VIII-IX w. Z tego też względu skała ta dawniej nazywana była Grodziskiem. Zachowały się resztki wałów, w czasie prac archeologicznych odkryto ślady osadnictwa z okresu neolitu i kultury łużyckiej.

Sokolica wznosi się na wysokość ok. 70 m ponad dolinę potoku i jest udostępniona do wspinaczki skałkowej. Wspinaczka na niej należy do trudnych, nie tylko z powodu wysokości, ale głównie bardzo stromych i trudnych technicznie ścian. Jest jedną z nielicznych skał na Jurze o więcej niż jednowyciągowych drogach wspinaczkowych. Staraniem Polskiego Związku Alpinizmu ubezpieczonych zostało ringami większość z nich. Sam szczyt Sokolicy jest łatwo dostępny od strony wschodniej, wejść można na niego z Będkowic ścieżką koło cmentarza na wzgórzu.

U podnóża Sokolicy w Dolinie Będkowskiej znajduje się sezonowa restauracja, pole namiotowe i gospodarstwo agroturystyczne, tzw. Brandysówka, w którym mieści się baza polskich wspinaczy skałkowych. Zamontowana tutaj w ramach projektu Małopolski Szlak Geoturystyczny duża tablica opracowana przez specjalistów z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie informuje o budowie i sposobie powstania tej skały. Według tego opracowania Sokolica jest budowlą mikrobialno-gąbkową powstałą z rafopodobnych struktur w płytkim morzu szelfowym, które w górnej jurze istniało na tym terenie. W jej powstaniu zasadniczą rolę odegrały cyjanobakterie oraz gąbki, których szkielety można znaleźć w strukturze skały.

Bibliografia

1. Dolinki Podkrakowskie. Mapa turystyczna 1:25 000. Kraków: Wyd. Compass, 2006. ISBN 83-89165-95-3. 
2. Wspinanie. Dolinki podkrakowskie. [dostęp 2008-06-10].
3. Jura. Będkowice. [dostęp 2010-06-04].
4. Tablica opracowana przez specjalistów AGH w Krakowie (zlokalizowana w pobliżu Brandysówki)

Linki zewnętrzne

• Widok na Sokolicę z satelity (via wikimapia.org)