Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Disambig.svg Na tę stronę wskazuje przekierowanie z „AGH”. Zobacz też: nierówność między średnimi potęgowymi – uogólnienie nierówności AGH.
Akademia Górniczo-Hutnicza
im. Stanisława Staszica w Krakowie
AGH University
of Science and Technology
Akademia Górniczo-Hutniczaim. Stanisława Staszica w Krakowie
Dewiza „Labore creata, labori et scientiae servio” (Z pracy powstałam, pracy i nauce służę)
Data założenia 8 kwietnia 1919
Typ uczelni publiczna
Patron uczelni św. Barbara
Państwo  Polska
Adres al. Mickiewicza 30
30-059 Kraków
Liczba pracowników
• naukowych		 4169[1] (31 grudnia 2012)
1953[1] (31 grudnia 2012)
Liczba studentów 34 248[2]
Rektor prof. dr hab. inż. Tadeusz Słomka
Członkostwo ACRU, EUA, IAU, SEFI, AEUA
Położenie na mapie Krakowa
Mapa lokalizacyjna Krakowa
AGH
AGH
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
AGH
AGH
Ziemia 50°03′52.3″N 19°55′24.8″E / 50.064527777778, 19.923555555556Na mapach: 50°03′52.3″N 19°55′24.8″E / 50.064527777778, 19.923555555556
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Pomniki górników i hutników przed budynkiem A-0

Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie (AGH; dawniej: Akademia Górnicza w Krakowie; nazwa międzynarodowa: AGH University of Science and Technology; dawniej: University of Mining and Metallurgy) – jedna z największych polskich wyższych uczelni, została powołana 8 kwietnia 1919 uchwałą Rady Ministrów. Jest zaliczana do najlepszych uczelni technicznych w kraju[3][4]. Według ogólnoświatowego rankingu szkół wyższych Webometrics Ranking of World Universities ze stycznia 2013, opracowanego przez hiszpański instytut Consejo Superior de Investigaciones Científicas uczelnia zajmuje 3. miejsce w Polsce wśród uczelni technicznych, a na świecie 488. pośród wszystkich typów uczelni[5].

Spis treści

Lokalizacja [edytuj]

Większość obiektów dydaktycznych, administracyjnych oraz o innym charakterze (w tym domów studenckich) należących do AGH mieści się w rejonie Krakowa ograniczonym ulicami: Reymonta, Piastowską, Nawojki/Czarnowiejską oraz aleją Mickiewicza. Budynek główny uczelni mieści się przy alei A. Mickiewicza 30. Wzniesiono go w latach 1923-1935 według projektu Sławomira Odrzywolskiego i Wacława Krzyżanowskiego. Dwa budynki znajdują się przy ulicy Gramatyka, a Studium Wychowania Fizycznego i Sportu przy ulicy Piastowskiej.

Zamiejscowe ośrodki dydaktyczne [edytuj]

  • ZOD Bolesławiec – kierunki: górnictwo i geologia, technologia chemiczna
  • ZOD Jastrzębie-Zdrój – kierunki: górnictwo i geologia, informatyka stosowana
  • ZOD Jaworzno z salami w Libiążu – kierunki: górnictwo i geologia, inżynieria środowiska
  • ZOD Krosno z salami w Gorlicach – kierunek: inżynieria naftowa i gazownicza
  • ZOD Limanowa – kierunki: górnictwo i geologia, inżynieria środowiska
  • ZOD Łódź – kierunki: inżynieria naftowa i gazownicza
  • ZOD Mielec – kierunki: mechanika i budowa maszyn, inżynieria mechaniczna i materiałowa, mechatronika[6]
  • ZOD Nowa Sól – kierunek: metalurgia
  • ZOD Nowy Sącz – kierunki: geodezja i kartografia, inżynieria środowiska
  • ZOD Opoczno – kierunek: technologia chemiczna
  • ZOD Ruda Śląska – kierunki: górnictwo i geologia, geodezja i kartografia
  • ZOD Wodzisław Śląski – kierunki: górnictwo i geologia, inżynieria środowiska

Władze [edytuj]

Obecne władze uczelni [edytuj]

  • Rektor prof. dr hab. inż. Tadeusz Słomka
  • Prorektor ds. Kształcenia – prof. dr hab. inż. Andrzej Tytko
  • Prorektor ds. Nauki – prof. dr hab. inż. Zbigniew Kąkol
  • Prorektor ds. Współpracy – prof. dr hab. inż. Tomasz Szmuc
  • Prorektor ds. Ogólnych – dr hab. inż. Mirosław Karbowniczek, prof. nadzw.
  • Prorektor ds. Studenckich – dr hab. Anna Siwik, prof. nadzw.

Poczet rektorów AGH [edytuj]

Information icon.svg Zobacz też: Kategoria:Rektorzy AGH.

Historia [edytuj]

Pierwsze zabiegi o zgodę na powołanie w Krakowie wyższej uczelni kształcącej inżynierów górnictwa rozpoczęły się w 1912 roku z udziałem grupy inżynierów i działaczy górniczych, pod przewodnictwem Jana Zarańskiego. W 1913 roku Ministerstwo Robót Publicznych w Wiedniu powołało Komitet Organizacyjny Akademii Górniczej, którego przewodniczącym został profesor Józef Morozewicz. Ostatecznie Akademia Górnicza w Krakowie została zatwierdzona przez Najwyższe Postanowienie cesarza Franciszka Józefa z dnia 31 maja 1913. W tym samym roku mianowano pierwszego profesora Akademii – został nim Zarański. Inaugurację zaplanowano na rok akademicki 1914/15, był już gotowy rozkład wykładów na semestr zimowy. Wybuch I wojny światowej uniemożliwił jednak rozpoczęcie działalności Akademii.

W 1918, po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, Komitet Organizacyjny podjął ponownie pracę i 8 kwietnia 1919, uchwałą Rady Ministrów została powołana do życia Akademia Górnicza w Krakowie. Naczelnik Państwa Józef Piłsudski powołał pierwszych profesorów 1 maja 1919, a 20 października 1919 dokonał uroczystego otwarcia Akademii Górniczej w auli Uniwersytetu Jagiellońskiego. Budowa pierwszego budynku uczelni rozpoczęła się 15 czerwca 1923 symbolicznym zakopaniem kamienia węgielnego. W 1935 odsłonięte zostały przed wejściem do gmachu głównego Akademii pomniki górników i hutników, wykonane przez artystę rzeźbiarza Jana Raszkę. Ten sam artysta wykonał również rzeźbę św. Barbary, patronki uczelni, która została umieszczona na dachu gmachu głównego.

Po wybuchu II wojny światowej, w latach 1939-1945 gmach główny zajął okupacyjny rząd niemieckiego Generalnego Gubernatorstwa. Zaraz na początku niemieckiej okupacji w ramach akcji Sonderaktion Krakau, 22 profesorów i docentów zostało aresztowanych przez Niemców i wysłanych do obozu koncentracyjnego Sachsenhausen. Mienie uczelni uległo wówczas kompletnej grabieży i dewastacji przez niemieckiego okupanta, a rzeźba św. Barbary została rozbita przez zrzucenie z dachu (rzeźba widoczna dziś na dachu gmachu głównego jest kopią zniszczonej rzeźby). Dzięki ofiarności pracowników Akademii Górniczej udało się uratować jedynie część księgozbioru. Działalność Akademii zeszła do konspiracyjnego podziemia, a władze rektorskie starały się odzyskać lub stworzyć prowizoryczną bazę lokalową i materiałową.

Po zakończeniu wojny, w pierwszych miesiącach Akademia Górnicza była jedyną w Polsce zorganizowaną uczelnią techniczną. Stała się ośrodkiem pomocy dla innych wyższych szkół technicznych, m.in. z inicjatywy Akademii powstała Politechnika Krakowska (która do roku 1954 nosiła nazwę Wydziały Politechniczne AG), przyczyniła się do powstania Politechniki Śląskiej i Politechniki Częstochowskiej oraz miała znaczny udział w odradzaniu się Politechniki Warszawskiej oraz organizację Politechniki Wrocławskiej i Politechniki Gdańskiej.

Obecna nazwa Akademii Górniczo-Hutniczej została wprowadzona na mocy wewnętrznej uchwały z 1947 roku, która została następnie formalnie zatwierdzona przez władze nadrzędne w 1949.

W 50 rocznicę otwarcia Akademia Górniczo-Hutnicza otrzymała imię Stanisława Staszica, sztandar i wprowadzoną centralnie strukturę instytutową. Akademia Górniczo-Hutnicza kontynuuje tradycje Akademii Górniczej założonej w Kielcach przez Stanisława Staszica, która istniała w latach 1816-1826.

Węzeł Wiedzy i Innowacji w Krakowie [edytuj]

16 grudnia 2009 zarząd Europejskiego Instytutu Technologicznego (EIT) ogłosił wyniki konkursu w ramach KIC (Knowledge and Innovation Community)[7]. Ta decyzja przyniosła polskiej nauce ogromny sukces zarówno w wymiarze finansowym, jak i prestiżowym – w obszarze „Sustainable Energy” zwyciężył polski węzeł – CC PolandPlus – koordynowany przez Akademię Górniczo-Hutniczą im. Stanisława Staszica w Krakowie. W skład polskiej części konsorcjum, oprócz AGH, wchodzą: Uniwersytet Jagielloński, Politechnika Śląska, Uniwersytet Śląski, Politechnika Wrocławska, Główny Instytut Górnictwa (GIG), Instytut Chemicznej Przeróbki Węgla (IChPW), Tauron, ZAK Kędzierzyn, Lotos oraz PGNiG.

Zadaniem Węzła Energii EIT „InnoEnergy” jest tańsze i bardziej ekologiczne pozyskiwanie energii z istniejących już źródeł, a także pozyskiwanie nowych źródeł odnawialnych. Partnerami Polski są uczelnie i przedsiębiorstwa z Niemiec, Holandii, Francji, Hiszpanii i Szwecji, w których będą prowadzone badania nad energetyką jądrową oraz energią z biomasy, wiatru i wody. Polscy naukowcy będą mogli także współuczestniczyć we wszystkich badaniach prowadzonych przez partnerskie jednostki naukowe – Uniwersytet Jagielloński zamierza dołączyć do projektów związanych z wykorzystaniem biomasy.

Uczelnie uczestniczące w wieloletnich pracach konsorcjum zyskują możliwość transferu technologii do biznesu na ogromną skalę. Współpraca z partnerami z Europy pozwoli polskim uczelniom i firmom wymieniać się wiedzą i technologiami z potentatami z Europy. Budżet węzła szacowany na setki milionów euro rocznie będzie się opierać w 1/3 na wkładzie UE, w 1/3 wydatkom firm energetycznych (m.in. Total, EDF, Schneider Electric czy Vattenfall) oraz w 1/3 dotacjom z budżetu państw biorących udział w projekcie.

Struktura [edytuj]

Widok na budynki C2 i C3 od strony ul. Czarnowiejskiej
Eksponat w budynku A-0

Wydziały [edytuj]

Obecnie na uczelni znajduje się 16 wydziałów:

Jednostki pozawydziałowe [edytuj]

  • Studium Języków Obcych
  • Studium Wychowania Fizycznego i Sportu

Inne jednostki naukowo-dydaktyczne [edytuj]

  • Biblioteka Główna
  • Akademickie Centrum Komputerowe „Cyfronet” AGH
  • Uczelniane Centrum Informatyki
  • Centrum e-Learningu AGH
  • Szkoła Ochrony i Inżynierii Środowiska im. Walerego Goetla
  • Uczelniane Wydawnictwa Naukowo-Dydaktyczne
  • Ośrodek Historii Techniki z Muzeum
  • Centrum Transferu Technologii
  • Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości
  • Dział Nauczania
  • Dział Współpracy z Zagranicą
  • Pion Badań Naukowych – Dział Obsługi Badań Naukowych
  • Pion Badań Naukowych – Dział Wdrożeń, Licencji, Patentów i Eksportu
  • Pion Badań Naukowych – Dział Współpracy z Gospodarką i Administracją
  • Pion Badań Naukowych – Dział Aparatury Naukowo-Badawczej i Importu
  • Międzynarodowa Szkoła Inżynierska
  • Centrum Karier AGH
  • Dział Zamówień Publicznych
  • Kwestura AGH

Związki zawodowe [edytuj]

  • Związek Nauczycielstwa Polskiego
  • NSZZ „Solidarność” AGH

Stowarzyszenia [edytuj]

  • Stowarzyszenie Wychowanków Akademii Górniczo-Hutniczej
  • Stowarzyszenie Elektryków Polskich

Fundacje [edytuj]

  • Fundacja dla AGH
  • Fundacja Studentów i Absolwentów AGH „Academica”
  • Fundacja Zespołu Pieśni i Tańca „Krakus”
  • Fundacja „Odlewnictwo”

Uczelniane organizacje doktoranckie, studenckie i społeczności internetowe [edytuj]

  • Uczelniana Rada Samorządu Doktorantów
  • Językowe Koło Naukowe Blabel
  • Grupa Naukowa Pro Futuro
  • Akademicki Klub Grotołazów AGH
  • Akademicki Klub Podwodny „Krab”
  • Akademicki Klub Turystyki Kajakowej „Bystrze”
  • „Sakwa” Sekcja Akademicka Klubu Wysokogórskiego przy AGH
  • Akademicki Związek Sportowy AGH
  • AZS AGH Wisła Kraków
  • Zespół Pieśni i Tańca AGH „Krakus”
  • Balet Form Nowoczesnych AGH
  • Chór AGH „Con Fuoco”
  • IAESTE
  • EESTEC LC Kraków
  • KOiST Hawiarska Koliba
  • Krakowska Studencka Agencja Fotograficzna AGH
  • Akademicki Klub Żeglarski Kyc AGH
  • Orkiestra Reprezentacyjna AGH
  • Studenckie Radio17
  • Niezależne Zrzeszenie Studentów AGH
  • SIFE AGH
  • Stowarzyszenie Akademickie „Beczka”
  • Stowarzyszenie Studentów BEST AGH Kraków
  • Studencki Klub Taneczny AGH
  • Studenckie Koła Naukowe AGH
  • Studenckie Towarzystwo Naukowe
  • Serwis Studentów Wydziału Matematyki Stosowanej AGH „Strefa WMS”
  • Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” gniazdo AGH
  • Sekcja siatkówki mężczyzn AZS AGH
  • Uczelniana Rada Samorządu Studentów
  • Uczelniana Organizacja Studencka Erasmus Student Network AGH
  • Zrzeszenie Studentów Polskich AGH
  • Zrzeszenie Studentów Niepełnosprawnych AGH
  • Akademickie Koło PCK i Klub HDK przy AGH
  • Forum Socjologiczne AGH

Czasopisma naukowe [edytuj]

  • Rocznik AGH „Computer Science”
  • Półrocznik AGH „Elektrotechnika i Elektronika”
  • Półrocznik AGH „Geodezja”
  • Kwartalnik AGH „Geologia”
  • Kwartalnik AGH „Górnictwo i Geoinżynieria”
  • Półrocznik AGH „Inżynieria Środowiska”
  • Kwartalnik AGH „Mechanics”
  • Półrocznik AGH „Metallurgy and Foundry Engineering”
  • Kwartalnik AGH „Opuscula Mathematica”
  • Półrocznik AGH „Automatyka”
  • Półrocznik AGH „Wiertnictwo Nafta Gaz”
  • Rocznik AGH „Telekomunikacja Cyfrowa, Technologie i Usługi”
  • Rocznik AGH „Studia Humanistyczne”
  • Półrocznik AGH „Decision Making in Manufacturing and Services”
  • Półrocznik AGH „Ekonomia Menedżerska”
  • Kwartalnik AGH „Geomatics and Environmental Engineering”

Galeria zdjęć [edytuj]

  • Główny budynek AGH, A0

  • Kampus AGH, budynki B3, B2 i B1

  • Pomnik górników przy wejściu do A0

  • Pomnik hutników przy wejściu do A0

  • Budynki Wydziału Inżynierii Materiałowej i Ceramiki

  • Budynek Katedry Informatyki

Zobacz też [edytuj]

Przypisy

  1. ↑ 1,0 1,1 AGH w liczbach. Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie. [dostęp 2013-02-14].
  2. ↑ „Szkoły wyższe i ich finanse w 2011 r.”, s. 26, 2012. Główny Urząd Statystyczny. ISSN 1506-2163 (pol.). 
  3. ↑ Ranking Szkół Wyższych 2006 (Rzeczpospolita).
  4. ↑ Ranking Szkół Wyższych 2009 Rzeczpospolita.
  5. ↑ Ogólnoświatowy ranking uczelni CSIC.
  6. ↑ Zamiejscowe Ośrodki Dydaktyczne.
  7. ↑ Index of /fileadmin/Content.

Bibliografia [edytuj]

  • 60 lat AGH w fotografii. Kraków: Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie, 1979. (pol.)
  • Biuletyn Informacyjny Pracowników AGH. Kraków: Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie, 1997. (pol.)
  • Kto jest kim w Polsce. Edycja 3. Warszawa: Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie, 1993. (pol.)

Linki zewnętrzne [edytuj]

p • d • e
Politechniki w Polsce
p • d • e
Akademia Górniczo-Hutnicza
Wydziały
Wydziały już nieistniejące
Inne jednostki
Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Akademia_Górniczo-Hutnicza_im._Stanisława_Staszica_w_Krakowie&oldid=36439561”