Sturm und Drang

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Sturm und Drang (także Okres burzy i naporu) to nazwa okresu w literaturze niemieckiej przypadającego umownie na lata 1767-1785.

Nazwa wywodzi się od tytułu dramatu niemieckiego pisarza Friedricha Maximiliana Klingera o tej samej nazwie. Dramat Klingera ukazał się w Polsce w roku 1901 pod tytułem Burza i szał, jednak w odniesieniu do epoki przyjęło się tłumaczenie tego wyrażenia jako burza i napór.

Okres ten to protest literacki przeciwko rozbiciu państwa niemieckiego na małe państewka feudalne, przeciw uciskowi mieszczan i chłopów, przeciw upadkowi gospodarczemu i kulturalnemu. Artyści przedkładali intuicję i uczucie nad rozum, w swych utworach nawiązywali do źródeł narodowych i ludowych. Przywódcą duchowym ruchu był Johann Gottfried Herder[1], niemiecki filozof, pastor i pisarz. W okresie tym działali najwięksi poeci niemieccy: Johann Wolfgang von Goethe oraz Fryderyk Schiller. Obaj pisarze w swojej ojczyźnie uznawani są za klasyków, natomiast w odniesieniu do reszty literatury europejskiej ich twórczość z okresu "burzy i naporu" uznawana jest za preromantyczną[1]. Czołowymi utworami tego okresu są Cierpienia młodego Wertera Goethego oraz Zbójcy Schillera[2].

Charakterystyczne cechy okresu Sturm und Drang to:

  • postawa buntu,
  • ukazywanie dramatu jednostki wybitnej,
  • krytyka stosunków społecznych,
  • zainteresowanie folklorem,
  • kult Szekspira.

"Sturm und Drang" w muzyce[edytuj | edytuj kod]

W muzyce określenie "Sturm und Drang" używane jest wobec utworów kompozytorów niemieckich z lat 70. i 80. XVIII wieku. Za reprezentantów tego kierunku uważani są przede wszystkim Carl Philipp Emanuel Bach i jego starszy brat Wilhelm Friedemann Bach. Do muzyki „burzy i naporu” zalicza się symfonie komponowane w szkole mannheimskiej i symfonie Józefa Haydna z lat 1770-80 (nr 44, 45, 49). Muzyka taka miała "wzburzać uczucia słuchaczy, a wyróżnia się obecnością nieoczekiwanych pauz, gwałtownych modulacji oraz nagłych zmian dynamicznych"[3].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 A. Nawarecki, D. Siwicka Przeszłość to dziś
  2. Nowa encyklopedia powszechna PWN, Warszawa 1996
  3. Danuta Gwizdalanka: Historia muzyki, Kraków 2006, s. 112.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]