Gerydon

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Żerydon)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gerydon w stylu empire – wyrób Ch.-H. Lannuiera (z wyposażenia Białego Domu)

Gerydon (z franc. guéridon) – reprezentacyjna wysoka podstawa trójnożna pod wazę, tacę, świecznik itp. Używana we Włoszech od końca XVI wieku.

Nazwą tą początkowo określano we Francji rzeźbioną w drewnie postać Murzyna dzierżącego pochodnię lub podtrzymującego tacę dla świecznika, rozpowszechnioną w okresie baroku i rokoka. Pochodzi ona od imienia Guéridon – występującego w XVII-wiecznych farsach sługi trzymającego świecznik (m. in. przy wejściu do Comédie-Française).

Pod koniec XVIII w. było to określenie niewielkiego krągłego stolika na trójnożnej podstawie, służącego nie tylko do ustawiania świecznika lub dekoracyjnej wazy, lecz także jako miejsce na kwiaty lub stolik śniadaniowy[1].

Za użytkową odmianę tej formy mebla można uważać atenkę – trójnożny stoliczek (niekiedy o nogach ze złoconego żelaza), naśladujący kształtem greckie trójnogi antyczne. Weszła w użycie w okresie Ludwika XIV i zazwyczaj służyła za umywalnię[2].

Przypisy

  1. Słownik wyrazów obcych PWN. Warszawa: PWN, 1991, s. 304. ISBN 83-01-08730-7.
  2. Mały słownik sztuk plastycznych, dz. cyt. poniżej, s. 31n.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Krystyna Zwolińska, Zasław Malicki: Mały słownik sztuk plastycznych. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1993, s. 94. ISBN 83-214-0590-8.
  • Sztuka świata. Słownik terminów A–K tom 17. Warszawa: Wydawnictwo Arkady, 2013, s. 220. ISBN 978-83-213-4726-4.