Aleksander Błędowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Aleksander Błędowski
Ilustracja
generał brygady
Data i miejsce urodzenia 3 maja 1788
Błudów
Data i miejsce śmierci 1831
Krzeszowice
Przebieg służby
Główne wojny i bitwy Wojny napoleońskie, Powstanie listopadowe
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Virtuti Militari Kawaler Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Order Korony Żelaznej III klasy (Austro-Węgry)

Aleksander Błędowski (ur. 3 maja 1788 w Błudowie, zm. w 1831 w Krzeszowicach) – generał brygady.

Życiorys[edytuj]

Półkozic herb Błędowskich

Aleksander Błędowski urodził się 3 maja 1788 w majątku ziemskim Błudów, w powiecie włodzimierskim na Wołyniu, w polskiej rodzinie szlacheckiej Błędowskich herbu Półkozic, jako syn Tadeusza i Antoniny z Czosnowskich [1]. W lipcu 1809 wstąpił jako kadet do armii Księstwa Warszawskiego. Bardzo szybko awansował, od 1 listopada 1809 był kapitanem nowo utworzonego 16 pułku jazdy. W kampanii moskiewskiej 1812 walczył pod Smoleńskiem. W 1813 został szefem szwadronu macierzystego pułku. Kilkakrotnie ranny w walkach w kampanii niemieckiej (1813), został skierowany na leczenie do Lipska, tam dostał się do niewoli rosyjskiej. Za męstwo w wojnach napoleońskich był odznaczany: Krzyżem kawalerskim Virtuti Militari, Krzyżem Legii Honorowej i neapolitańskim Orderem Korony Żelaznej.

Od 13 lutego 1815 służył w 3 Pułku Strzelców Konnych jako oficer w randze majora, w armii Królestwa Polskiego. 20 września 1817 z powodów zdrowotnych podał się do dymisji i osiadł w Błudowie na Wołyniu.

W powstaniu listopadowym najpierw był podpułkownikiem w sztabie głównym. W styczniu 1831 przydzielony do sztabu generała Dwernickiego w związku z planowaną wyprawą na Wołyń. Następnie został mianowany pułkownikiem i objął dowództwo nad 3 Pułkiem Strzelców Konnych. W czasie walki pod Wawrem został ciężko raniony pociskiem armatnim i dostał się do niewoli. Po kilku dniach gen. F. Geismar przekazał go Polakom. Podleczony po amputacji nogi, umarł na cholerę, w 1831 w Krzeszowicach.

Grobowiec generała A. Błędowskiego znajduje się na cmentarzu oo. karmelitów bosych w Czernej koło Krzeszowic. Ma kształt tumby z hełmem greckiego hoplity, a jego fundatorem był przyjaciel Błędowskiego, gen. Stanisław Klicki. Autorem monumentu jest rzeźbiarz z Krzeszowic, Ferdynand Khun. W 1836 władze Rzeczypospolitej Krakowskiej na żądanie komendanta okupacyjnych władz rosyjskich usunęły z monumentu 3 linijki mówiące o „wiernej towarzyszce Moskali” cholerze, na którą zmarł gen. A. Błędowski.

Był członkiem loży wolnomularskiej Ciemność Rozproszona[2].

Odznaczenia[edytuj]

Przypisy

  1. Genealogia dynastyczna
  2. Marek Tarczyński, Generalicja powstania listopadowego, 1980, s. 63.
  3. a b c Cholera zabiła powstańca. przelom.pl, 2009-12-03. [dostęp 2016-11-06].

Bibliografia[edytuj]

Zobacz też[edytuj]