Edukacja domowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Repreasentation1889.jpg
Barnlig Enfold.jpg

Edukacja domowa – nauczanie dzieci oraz młodzieży przez ich rodziców lub guwernerów, odbywające się w miejscu zamieszkania poza systemem szkolnym (w Polsce związanym z Ministerstwem Edukacji Narodowej)[1]. Edukacja domowa jako niesformalizowany biurokratycznie rodzaj opieki i wychowania indywidualnego dziecka w gronie rodzinnym, odbywa się od wieków przez całe życie człowieka jako istoty społecznej[2].

Historia[edytuj kod]

Wiedza rodzinna była i jest przekazywana tradycyjnie i obyczajowo od pokoleń w grupie rodzinnej, która to stanowi dziecku podstawę opieki i wychowania oraz prowadzi je poprzez edukację ku dorosłości[3].

Postęp militarny i ekonomiczny państw przyniósł rozwój w różnych dziedzinach naszego życia, zmienił życie rodzinne i społeczne. Jedną z nich jest edukacja domowa (ang. homeschooling), która stała się popularna w krajach anglosaskich (USA, Kanada, Wielka Brytania, Australia). Prowadzone w tych krajach badania wykazują, że dzieci uczone w domu przez rodziców osiągają lepsze wyniki w nauce niż ich rówieśnicy uczęszczający do szkół zbiorowych[4]. Kierunek pedagogiki rodzinnej otwierający nowe możliwości edukacyjne to edukacja multimedialna w grupie rodzinnej.

Polska[edytuj kod]

Podstawą do prowadzenia edukacji domowej jest przekonanie, że wychowanie od pokoleń otrzymuje się w darze od rodziców. To oni są elementarnymi nauczycielami. Szkoła publiczna nie może ingerować w rodzinę polską, ale może wzmocnić jej rodzinne więzy[5].

Domowe nauczanie w Polsce jest możliwe po zmianie systemu politycznego od 1991 roku Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty pozwala na uczenie dziecka w domu, za zgodą dyrektora szkoły, do której zapisane jest dziecko[6]. Ustawa dopuściła – w formalno-prawnym znaczeniu – uczenie się dzieci poza instytucjonalnym środowiskiem szkoły a najczęściej w domu rodzinnym, w warunkach zorganizowanych przez samych rodziców. Rodzice i opiekunowie prawni mogą podejmować decyzje co do celu, jakości kształcenia zgodnym z tradycją (rodzinną, regionalną RP) mając na względzie potrzeby rynku zatrudnienia w dobie globalizacji. Uczeń ma obowiązek zdania egzaminów klasyfikacyjnych po każdym roku nauki[7]. Edukacja domowa w polskiej rodzinie jest chętniej podejmowana przez rodziców z wyższym wykształceniem i przygotowaniem pedagogicznym.

Organizacje społeczne w Polsce[edytuj kod]

Celem edukacji domowej może być wsparcie przez państwo, rodzin polskich w realizacji konstytucyjnego prawa do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wierzeniami i przekonaniami (art. 48. ust. 1 Konstytucji), w którym dziecko od 6. lub 7. roku życia może nie uczęszczać do szkoły publicznej, a odpowiedzialność za edukację przejmują rodzice lub opiekunowie prawni. Do nich należy utworzenie programu nauczania oraz wybór metod nauczania. Edukacja domowa jest alternatywą na odległości do szkół publicznych, likwidację placówek w rejonie zamieszkania, rozwojem sieci internetowych i technologi multimedialnych oraz cyfryzacji Polski. Nowoczesne rozwiązania edukacyjne popularnie dostępne komputery osobiste i programy edukacyjne, notebook, e-book, laserowe drukarki kolorowe, skanery, smartfony ze słuchawkami, rzutniki i projektory multimedialne oraz konsole Play Station 4 – obecnie bawią i uczą dzieci w grupach oraz notują ich postępy osiągając efekty kształcenia. Postęp technologiczny dyktuje tempo rozwoju społecznego danego państwa i jego rodzin które kreatywnie podchodzą do pedagogiki. Rozwój społeczny zmienia nastawienia i rozwiązania oraz podejście rodzin do edukacji ich dzieci, powołują organizacje o charakterze edukacji prorodzinnej, np.:

Historyczne przykłady edukacji domowej[edytuj kod]

W domu przez rodziców uczeni byli między innymi:

Literatura[edytuj kod]

  • Budajczak M., (2004), Edukacja domowa, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk, ​ISBN 83-89574-17-9​;
  • Gribble D., (2005), Edukacja w wolności. W poszukiwaniu idealnego systemu kształcenia, Oficyna Wydawnicza IMPULS, Kraków;
  • Haug G., (2003), Agresja w przedszkolu, Wydawnictwo JEDNOŚĆ, Kielce;
  • Janke A., W., (2004), Pedagogika rodziny na progu XXI wieku, Wydawnictwo Edukacyjne Akapit, Toruń, ​ISBN 83-89163-08-X​ i 978-83-8916-308-0;
  • Kantorowski J., (2003) Wychowanie w duchu tradycji kawaleryjskich, Kantor wydawniczy, Kraków, ​ISBN 978-83-927669-0-2
  • Levine M., (2004), Jak nie tracić głowy w szkole. O zdolności do nauki i zaburzeniach uczenia się, Media Rodzina, Poznań;
  • Zakrzewscy M., & P., (2009), Edukacja domowa w Polsce. Teoria i praktyka., Oficyna Wydawniczo – Poligraficzna „Adam”, Warszawa, ​ISBN 978-83-7232-930-1​;

Zobacz też[edytuj kod]

Przypisy

  1. Art. 16 ust. 8–14 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. 2016 poz. 1943)
  2. Aronson E., (2011) Człowiek istota społeczna, PWN, Warszawa, ​ISBN 978-83-01-16145-3
  3. Kantorowski J., (2003) Wychowanie w duchu tradycji kawaleryjskich, Kantor wydawniczy, Kraków, ​ISBN 978-83-927669-0-2​;
  4. Budajczak M., (2004), Edukacja domowa, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk, ​ISBN 83-89574-17-9​;
  5. Janke A., W., (2004), Pedagogika rodziny na progu XXI wieku, Wydawnictwo Edukacyjne Akapit, Toruń, ​ISBN 83-89163-08-X
  6. Art. 16 ust. 8 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. 2016 poz. 1943)
  7. Art. 16 ust. 11 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. 2016 poz. 1943)
  8. M. White, Leonardo da Vinci pierwszy uczony, Wyd. Amber, Warszawa 2000.
  9. Wiesław Bondyra, Reprezentacja sejmowa Rusi Czerwonej w czasach saskich, Lublin 2005, s. 159

Linki zewnętrzne[edytuj kod]