Józef Krysiński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Józef Krysiński
podporucznik podporucznik
Data urodzenia 14 sierpnia 1919
Data i miejsce śmierci 28 marca 1947
Jabłonki
Przebieg służby
Siły zbrojne Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie,
Orzeł LWP.jpg ludowe Wojsko Polskie
Jednostki 34 Budziszyński Pułk Piechoty
Stanowiska szef służby samochodowej pułku
Odznaczenia
Order Krzyża Grunwaldu III klasy Krzyż Walecznych (1943–1989)

Józef Krysiński herbu Poraj (ur. 14 sierpnia 1919, zm. 28 marca 1947 pod Jabłonkami) – żołnierz Armii Krajowej, podporucznik Ludowego Wojska Polskiego.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 14 sierpnia 1919[1][2][3][4]. Był synem Augusta (zm. 1957) i Antoniny z domu Szymańskiej (zm. 1991)[1][3][5][6][7]. Legitymował się herbem szlacheckim Poraj[4]. Ukończył Gimnazjum im. Hetmana Stanisława Żółkiewskiego w Siedlcach[4].

Podczas II wojny światowej i trwającej okupacji niemieckiej został żołnierzem Armii Krajowej służąc w siedleckim Obwodzie „Sowa” w strukturze Inspektoratu „Siedlce” Armii Krajowej[4]. Został absolwentem konspiracyjnej szkoły podchorążych AK, prowadzonej w bazie „Jata” koło Łukowa[4].

Po zakończeniu wojny został przyjęty do Ludowego Wojska Polskiego[4]. Był żołnierzem 34 pułku piechoty w strukturze 8 Dywizji Piechoty, stacjonującej w Sanoku[2][7]. W tym czasie sprawował stanowisko szefa służby samochodowej pułku[8]. Podczas prowadzonej przez gen. broni Karola Świerczewskiego 28 marca 1947 inspekcji w Bieszczadach (miał pełnić funkcję jego adiutanta) został śmiertelnie postrzelony podczas potyczki pod Jabłonkami (według oficjalnej wersji wskutek ataku członków Ukraińskiej Powstańczej Armii) i zginął jako pierwszy tego dnia[1][2][3][4][7][8][9][10][11]. W tym zdarzeniu śmierć ponieśli także sam generał i kierowca kpr. Stefan Strzelczyk[12].

Tuż po zdarzeniu pośmiertnie faktycznie został odznaczony Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy[13] (formalnie postanowieniem z 16 kwietnia 1947 prezydenta RP Bolesława Bieruta na wniosek Ministra Obrony Narodowej Michała Żymierskiego za bohaterskie zachowanie się w walce z ukraińskimi bandami faszystowskimi, w której zginął gen. broni Świerczewski Karol)[5]. Był także odznaczony Krzyżem Walecznych[7].

Pogrzeb ppor. Józefa Krysińskiego i kpr. Stefana Strzelczyka odbył się 30 marca 1947 na cmentarzu w Sanoku pod przewodnictwem proboszcza miejscowej parafii ks. Antoniego Porębskiego[1][13]. Później szczątki Józefa Krysińskiego zostały przeniesione do grobowca rodzinnego na Cmentarzu Centralnym w Siedlcach[4][14].

Jego żoną została Julia z domu Soszyńska[1] (1916-1984), z którą miał córkę Barbarę (1941-1950)[15].

Podczas obchodów Tysiąclecia Państwa Polskiego w roku szkolnym 1965/1966 jego imieniem nazwano szkołę podstawową w Obornikach Śląskich[3]. W uroczystości uczestniczyła jego matka Antonina Krysińska-Biardzka i brat Andrzej[3]. Na ścianie budynku szkoły została zamontowana tablica pamiątkowa[3]. W 1984 została utworzona Fundacja im. ppor. Józefa Krysińskiego, celem wspierania jego matki[3]. Obecnie istnieje Szkoła Podstawowa Nr 2 w Obornikach Śląskich im. ppor. Józefa Krysińskiego[3].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e Księga Zmarłych 1946–1958 Sanok. Sanok: Parafia Przemienienia Pańskiego w Sanoku, s. 271 (poz. 58).
  2. a b c Polegli w walce z UPA 1944–1947. stankiewicze.com. [dostęp 2017-06-28].
  3. a b c d e f g h Historia szkoły. sp2obornikisl.edupage.org. [dostęp 2017-06-28].
  4. a b c d e f g h Józef Krysiński. ogrodywspomnien.pl. [dostęp 2017-06-28].
  5. a b M.P. z 1947 r. nr 81, poz. 543.
  6. Antonina i August Krysińscy. polski-cmentarz.pl. [dostęp 2017-06-28].
  7. a b c d 34 Budziszyński Pułk Piechoty. stankiewicze.com. [dostęp 2017-06-28].
  8. a b Artur Bata. Nie o każdym śpiewają pieśń.... „Nowiny”, s. 4, Nr 61 z 26-28 marca 1982. 
  9. Jak poległ ś. p. gen. Świerczewski. Komunikat Ministerstwa Obrony Narodowej. „Rzeczpospolita i Dziennik Gospodarczy”, s. 3, Nr 88 z 30 marca 1947. 
  10. Artur Bata: Bieszczady w ogniu. Rzeszów: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1987, s. 180, 181. ISBN 83-03-01790-X.
  11. Włodzimierz Kalicki: 28 marca 1947 r. Zamiast chleba – generał. Gazeta Wyborcza, 2012-04-01. [dostęp 2017-06-28].
  12. Patron szkoły. sp2obornikisl.edupage.org. [dostęp 2017-06-28].
  13. a b Pogrzeb żołnierzy poległych wraz z gen. Świerczewskim. „Rzeczpospolita i Dziennik Gospodarczy”, s. 2, Nr 89 z 31 marca 1947. 
  14. Józef Krysiński. polski-cmentarz.pl. [dostęp 2017-06-28].
  15. Józef Krysiński. geni.com. [dostęp 2017-06-28].