Jednostka masy atomowej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Jednostka masy atomowej, dalton, zwyczajowo atomowa jednostka masy, potocznie unit; symbol u (od ang. unit, jednostka) lub Da – będąca jednostką masy stała fizyczna w przybliżeniu równa masie atomu wodoru, ale ze względów praktycznych zdefiniowana jako 1/12 masy atomu węgla 12C.

Jej wartość wynosi[1]:

gdzie: NAliczba Avogadra

Historia[edytuj]

W 1808 roku angielski fizyk, chemik i meteorolog John Dalton (od jego nazwiska pochodzi opcjonalna nazwa omawianej stałej fizycznej) opracował atomistyczną teorię budowy materii, która zakładała trwałość i niezmienność atomów, i wówczas zaproponował przyjęcie masy atomu wodoru jako jednostki masy atomowej. Francis William Aston, wynalazca spektrometru mas, później użył 1/16 masy atomu tlenu 16O jako jego jednostki[potrzebny przypis].

Przed 1961 rokiem „fizyczna atomowa jednostka masy” została zdefiniowana jako 1/16 masy atomu tlenu 16O, natomiast „chemiczna atomowa jednostka masy” jako 1/16 średniej masy atomu tlenu (biorąc pod uwagę naturalną masę innych izotopów tlenu). Zarówno fizycy, jak i chemicy korzystali z symbolu amu (ang. atomic mass unit) do oznaczania tych jednostek (pojawia się on w literaturze naukowej także obecnie).

Obie dawniej stosowane jednostki są nieznacznie mniejsze od współczesnej:

1 u = 1,0003179 amu (w skali fizycznej) = 1,000043 amu (w skali chemicznej)

Współcześnie używana ujednolicona jednostka masy atomowej, oznaczana symbolem „u”, została przyjęta przez Międzynarodową Unię Fizyki Czystej i Stosowanej w 1960 i przez Międzynarodową Unię Chemii Czystej i Stosowanej w 1961 roku. Od tamtego czasu ujednolicona jednostka masy atomowej jest z definicji równa jednej dwunastej masy atomu węgla 12C[2]. Standard ten jest obecnie powszechnie używany w fizyce i chemii.

Jednostka masy cząsteczkowej[edytuj]

Jednostka masy cząsteczkowej jest tożsama z jednostką masy atomowej.

Przypisy