Jestřebí hory

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jestřebí hory
Jestrebi hory-odolov.JPG
Widok na pasmo od strony południowo-zachodniej z Odolanowa
Megaregion Pozaalpejska Europa Środkowa
Prowincja Masyw Czeski
Podprowincja Sudety
z Przedgórzem Sudeckim
Makroregion Sudety Środkowe
Mezoregion Broumovská vrchovina
Mikroregion(y) Žacléřská vrchovina[1]
Zajmowane
jednostki
administracyjne
Czechy
kraj hradecki

Jestřebí hory (pol. Góry Jastrzębie) – niewielkie pasmo górskie w północnych Czechach, w Sudetach Środkowych, w północno-zachodniej części Broumovská vrchovina.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Jestřebí hory położone są w środkowo-północnych Czechach, w kraju hradeckim, na obszarze Žacléřská vrchovina, na południowy zachód od Broumova. Rozciągają się od Gór Kruczych na północnym zachodzie do doliny rzeki Metuje na południowym wschodzie[2].

Pod względem geograficznym Jestřebí hory leżą w obrębie prowincji Masywu Czeskiego, podprowincji Sudety, mezoregionie Broumovská vrchovina.

Opis[edytuj | edytuj kod]

Jestřebí hory to niewielkie pasmo górskie złożone z kilkunastu wzniesień nieprzekraczających 750 m n.p.m., położone w dorzeczu rzek Metuji i Upy oraz ich dopływów. Pasmo o długości ok. 20 km rozciąga się na kierunku NW-SE, od północnych okolic Trutnova na północnym zachodzie do okolic miejscowości Hronov na południowym wschodzie. Od strony północno-zachodniej pasmo graniczy z Karkonoszami, od strony północnej z Górami Kruczymi, od strony północno-wschodniej z masywem Adršpašskoteplické skály, od strony wschodniej z Górami Stołowymi, od których oddzielone są rzekami Metuje i Jívka, od strony południowo-wschodniej z Pogórzem Orlickim (czes. Podorlická pahorkatina), a od południowo-zachodniej z Pogórzem Karkonoskim.

Obszar charakteryzuje się znacznymi deniwelacjami, stromymi zboczami i głębokimi dolinami potoków o dużych, nierównych spadkach. Zbocza wzniesień są dość strome, a linia grzbietowa – nieregularna. Środkowa część gór ma charakter wyraźnego grzbietu z najwyższą kulminacją Žaltman (739 m n.p.m.). Pasmo na południowym wschodzie stopniowo opada do doliny Metuje, obniżając się i zwężając. Najbardziej na południowy-wschód wysunięta jest kulminacja Vrše 518 m n.p.m.[3]

Na obszarze pasma występuje znaczna liczba starych wyrobisk górniczych oraz hałd, a także nieliczne sztolnie, świadczące o bogatej działalności górniczej[3].

Miejscowości[edytuj | edytuj kod]

Ważniejsze miejscowości w obrębie gór oraz w ich otoczeniu, to: Červený Kostelec, Hronov, Náchod, Rtyně v Podkrkonoší, Malé i Velké Svatoňovice, Trutnov, Úpice.

Budowa geologiczna[edytuj | edytuj kod]

Jestřebí hory należą do południowo-zachodniego skrzydła niecki śródsudeckiej. Zbudowane są ze skał osadowych, głównie z konglomeratów, piaskowców i iłowców wieku okresu karbońskiego. Najwyższy Žaltman zbudowany jest z arkozy.

Grzbiet pasma ma postać progu denudacyjnego (kuesty). Warstwy zapadają ku północnemu wschodowi. Podnóże pasma wypełniają osady z okresu ostatniego zlodowacenia.

Rzeźba[edytuj | edytuj kod]

Pasmo charakteryzuje się urozmaiconą rzeźbą terenu, jego struktura to pojedyncze wypiętrzenie, którego oś ułożona jest na kierunku NW-SE.

Krajobraz[edytuj | edytuj kod]

Krajobraz pasma jest typowy dla niskich gór z wyraźnie zaznaczonymi wzniesieniami, cały obszar jest pagórkowaty i niezwykle urozmaicony. Zbocza poprzecinane są dolinami rzek i potoków. Krajobraz uległ znacznym przeobrażeniom, pierwotny wygląd niskich gór zachowany został w środkowej, najmniej zaludnionej części. Poza tym teren dość zurbanizowany i zaludniony. Część obszaru zajmują lasy, duże kompleksy leśne zachowały się tylko na trudno dostępnych wzniesieniach, dolne partie zajmują łąki i użytki rolne, a w dolinach wzdłuż potoków skupiło się osadnictwo.

Wody[edytuj | edytuj kod]

Pasmo należy do zlewiska Morza Północnego. Odwadniane jest przez Metuje, Jivka i Markušovický potok oraz ich dopływy.

Roślinność[edytuj | edytuj kod]

Całe pasmo porośnięte jest lasem szczególnie świerkowym występuje również buk, dąb, klon i modrzew.

Ochrona przyrody[edytuj | edytuj kod]

Północno-wschodnią część pasma z najwyższą partią obejmuje CHKO Broumovsko.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Inne[edytuj | edytuj kod]

Góry według czeskiej nomenklatury są geomorfologiczną częścią obszaru Broumovská vrchovina i Czesi zaliczają je do regionu Žacléřská vrchovina, niewystępującego w polskim podziale Sudetów.[4]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki[edytuj | edytuj kod]