Kościół św. Jacka w Bytomiu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kościół św. Jacka w Bytomiu
kościół parafialny
Distinctive emblem for cultural property.svg 1302/83 z 09.08.1983 r.[1]
Ilustracja
Państwo  Polska
Miejscowość Bytom
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Parafia św. Jacka w Bytomiu
Wezwanie św. Jacka
Położenie na mapie Bytomia
Mapa lokalizacyjna Bytomia
Kościół św. Jacka w Bytomiu
Kościół św. Jacka w Bytomiu
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Kościół św. Jacka w Bytomiu
Kościół św. Jacka w Bytomiu
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kościół św. Jacka w Bytomiu
Kościół św. Jacka w Bytomiu
Ziemia50°21′00″N 18°55′45″E/50,350000 18,929167
Kościół pw. Świętego Jacka

Kościół pw. Świętego Jacka w Bytomiu – został wybudowany w latach 1908-1911 w stylu neoromańskim tuż obok nieistniejącej już kaplicy św. Jacka z 1875 roku. Architektem był mieszkaniec Katowic, Max Giemsa. Podczas projektowania wzorował się na katedrze w Limburgu. Do budowy zatrudniona została firma F. Neumanna z Bytomia. Za wystrój wnętrza odpowiedzialne było większe grono w którym każdy miał swój udział:

  • rzeźbiarz Matthias Beule (1877-1921) wykonywał rzeźby w kamieniu
  • rzeźbiarz Georg Schreiner z Ratyzbony stworzył rzeźby ołtarzowe
  • artysta, malarz Otto Kowalewski z Katowic był odpowiedzialny za malarstwo ścienne
  • firma Carl Busch z Wrocławia wykonała ołtarze

W dwa lata po wybudowaniu powstała parafia (1913), a do konsekracji doszło w 4 sierpnia 1915 roku. W roku 1991 dokonano całkowitego remontu dachu kościoła.

W literaturze bardzo często pojawia się całkowicie bałamutna informacja o wybudowaniu kościoła na tzw. "Sroczym Wzgórzu". W rzeczywistości kościół stanął na wzgórzu św. Jacka, u stóp którego biło ongiś źródło rodzące – według legendy – paciorki z Jackowego różańca. "Srocze Wzgórze" znajdowało się gdzie indziej, dziś jest tam bytomskie wysypisko śmieci.

Kościół imponuje swym ogromnym rozmiarem. Jest dwukondygnacyjny (w dolnej kondygnacji znajduje się krypta Świętego Józefa) i posiada dwie wieże (wysokości 57 m) po obu stronach elewacji wschodniej. Trzynawowy z nawą krzyżową oraz orientowany odwrotnie bowiem usytuowany jest ołtarzem głównym ku zachodowi. Nad skrzyżowaniem naw znajduje się ażurowa sygnaturka z iglicowym daszkiem. Wnętrze zostało pokryte drewnianym stropem, podwieszonym na wieszarowej konstrukcji dachu, oraz otynkowane. W kościele znajdują się trzy empory, dwie boczne, a także chóru muzycznego z organami. Organy zbudowała austriacka firma Rieger, posiadają one 60 głosów i są jednym z ciekawszych zabytkowych instrumentów w mieście jak i na całym Górnym Śląsku. Cały budynek jest murowany, a elewacje wykonano z ciosów piaskowca. Cały kościół jest ciekawy pod względem architektonicznym. Warto zwrócić uwagę na liczne rzeźby w piaskowcu. Wszystkie okna oraz drzwi są bardzo pięknie ozdobione. Na szczególną uwagę zasługuje główne wejście. Wewnątrz znajdują się wspaniałe ołtarze oraz ambona z dekoracją snycerską, a także barwne witraże których autorem jest pewien krakowianin, którego nazwisko nie zostało ustalone.

Stary kościół św. Jacka[edytuj]

W miejscu dzisiejszego krzyża przykościelnego stał pierwszy kościółek św. Jacka. Został wybudowany w 1875 roku po wielkim pożarze wsi Rozbark. Jego małe gabaryty przesądziły o tym, że trzydzieści lat później została wzniesiona obecna świątynia. Niestety stary kościółek nie przetrwał do dziś i został rozebrany około 1911 roku. Do drugiej wojny światowej zachowały się jednak wszystkie ołtarze przeniesione ze starej kaplicy do krypty św. Józefa pod nawą, lecz przez niefrasobliwość ówczesnych włodarzy świątyni nie przetrwały do dziś. Jedyną pamiątką po starym kościółku jest dzwon św. Barbary, który nadal zwołuje mieszkańców dzielnicy Rozbark na msze.

Przypisy

  1. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo śląskie. 30 września 2016; 2 miesiące temu. [dostęp 20.05.2010].

Linki zewnętrzne[edytuj]